YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2008/14572
KARAR NO : 2009/4282
KARAR TARİHİ : 23.03.2009
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
Davacı, murisinin iş kazası sonucu ölümünden doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.
Hükmün, taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
K A R A R
1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalının tüm,davacıların sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.
2-Dava, davacılar murisinin iş kazası sonucu hayatını kaybetmesi nedeniyle davacıların uğradıkları maddi ve manevi zararlarının giderilmesi istemine ilişkindir.
Mahkemece, Davanın kısmen kabulü ile,
Davacılar …, …, …, …, … ve…’nun maddi tazminat zararları SGK’ca bağlanan aylığın peşin sermaye değeri ile karşılandığından maddi tazminat taleplerinin reddine, Davacı eş … için 30.815.68 YTL, davacı… için 1.124.42 YTL maddi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak bu davacılara verilmesine, davacı…’ün fazla talebinin reddine, davacı eş … için 5.000.00 YTL, davacı çocuklar için ayrı ayrı 3.000.00′ er YTL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacılara ödenmesine, davacıların fazla manevi tazminat taleplerin reddine, karar verilmiştir.
Davacılar murisi sigortalı …’nun öldüğü iş kazasında davalı işverenin % 60 oranında kusurlu olduğu ,kazalı sigortalının kusursuz olduğu, olaya %40 oranında kötü tesadüfün sebebiyet verdiği dosya içeriğinden anlaşılmaktadır.
Borçlar Kanunu’nun 47. maddesi hükmüne göre hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde, bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 26.06.1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.
Manevi tazminatın tutarını belirleme görevi hakimin takdirine bırakılmış ise de Hakimin bu takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları tarafların sosyal ve ekonomik durumları paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu olayın ağırlığı olay tarihi gibi özellikleri göz önünde tutması, bunun yanında olayın işverenin sağlığı ve güvenliği önlemlerini yeterince alınmamasından kaynaklandığı da gözetilerek gelişen hukuktaki yaklaşıma da uygun olarak tatmin duygusu yanında caydırıcılık uyandıran oranda manevi tazminat takdir edilmesi gerektiği açıkça ortadadır. ( HGK 23.6.2004, 13/291-370)
Bu ilkeler gözetildiğinde davacı eş … yararına 25.000.00 TL manevi tazminata hükmedilmesi gerekirken 5.000.00 TL’sına hükmedilmesi,davacı çocuklar için ayrı ayrı 10.000.00 er TL manevi tazminata hükmedilmesi gerekirken 3.000.00 er TL’sına hükmedilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
Ne var ki, bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden H.U.M.K.’nun 438/7. maddesi uyarınca hüküm bozulmamalı düzeltilerek onanmalıdır.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle hüküm fıkrasının tümüyle silinerek yerine;
“1-Davacılar …,…,…,…,… ve …’in maddi zararları SGK’ca karşılandığından maddi tazminat taleplerinin reddine,
2-Davacı eş … için 30.815.68 TL maddi tazminat ile davacı… için 1.124.42 TL maddi tazminatın 04.01.2005 olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacılara verilmesine, davacı…’ün fazla talebinin reddine,
3-Davacı eş … için 25.000.00 TL, davacı çocuklar için ayrı ayrı 10.000.00 er TL manevi tazminatın 04.01.2005 olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacılara ödenmesine, fazla manevi tazminat taleplerin reddine,
4-Maddi tazminat yönünden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 3.494.01 TL nispi avukatlık ücretinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine, maddi tazminat talepleri maddi zararın SGK’ ca karşılanması nedeniyle reddedildiğinden davalı yararına avukatlık ücreti verilmesine yer olmadığına,
5-Hüküm altına alınan manevi tazminat miktarı üzerinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince davacı … için 2.800.00 TL çocukların her biri için ayrı ayrı 1.200.00 er TL avukatlık ücretlerinin davalıdan alınarak bu davacılara verilmesine, reddedilen manevi tazminat miktarları üzerinden aynı tarife gereğince hesaplanan 600.00 er TL avukatlık ücretlerinin davacılardan ayrı ayrı alınarak davalıya verilmesine,
6- Davacı tarafça yapılan toplam 393.10 TL yargılama giderinden, kabul ve ret oranına göre takdiren 295.00 TL’sinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine kalan kısmın davacılar üzerinde bırakılmasına,
7-Alınması gereken 6.855.00 TL ilam harcından peşin alınan 2.284.50 TL harcın mahsubuyle bakiye 4.570.50 TL nisbi harcın davalıdan alınarak Hazine’ye gelir kaydına; davacı tarafından peşin yatırılan 2.284.50 TL nisbi harç ile 24.30 TL başvuru harcı olmak üzere toplam 2.308.80 TL harcın davalıdan alınarak davacılara verilmesine” rakam ve sözcüklerinin yazılmasına ve hükmün bu düzeltilmiş şekli ile ONANMASINA, taraflarca 60.00 TL temyiz başvuru harcı yatırılmış olduğu anlaşılmakla , aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz edenlere yükletilmesine, 23.03.2009 gününde oybirliği ile karar verildi.