YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2008/16808
KARAR NO : 2009/6239
KARAR TARİHİ : 04.05.2009
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi
Davacılar, murisinin iş kazası sonucu ölümünden doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.
Hükmün, davacılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
K A R A R
1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davacıların aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine,
2-Davacıların murisi sigortalı … ‘in öldüğü iş kazasında sigortalının % 10 davalı işverenin % 90 oranında kusurlu olduğu dosya içeriğinden anlaşılmaktadır.
Borçlar Kanunu’nun 47. maddesi hükmüne göre hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde, bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.06.1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.
Manevi tazminatın tutarını belirleme görevi hakimin takdirine bırakılmış ise de hükmedilen tutarın uğranılan manevi zararla orantılı, duyulan üzüntüyü hafifletici olması gerekir.
Hakimin bu takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları tarafların sosyal ve ekonomik durumları paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu olayın ağırlığı olay tarihi gibi özellikleri göz önünde tutması, hükmedilecek tutarın manevi tatmin duygusu yanında caydırıcılık uyandıran oranda olması gerektiği de söz götürmez.
Bunun yanında olayın işverenin sağlığı ve güvenliği önlemlerini yeterince alınmamasından kaynaklandığı da gözetilerek gelişen hukuktaki yaklaşıma da uygun olarak tatmin duygusu yanında caydırıcılık uyandıran oranda manevi tazminat takdir edilmesi gerektiği açıkça ortadadır. ( HGK 23.6.2004, 13/291-370)
Bu ilkeler gözetildiğinde davacı eş … yararına 40.000.00-TL, anne ve baba için ayrı ayrı 20.000.00-er TL manevi tazminata hükmedilmesi gerekirken eş için 15.000.00-TL anne baba içinde 8.000.00 ‘er TL ye hükmedilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
Ne var ki, bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden H.U.M.K.’nun 438/7. maddesi uyarınca hüküm bozulmamalı düzeltilerek onanmalıdır.
SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle hüküm fıkrasının tamamen silinmesine, yerine;
1-Manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile takdiren eş … için 40.000.00-TL ,Anne ve baba için ayrı ayrı 20.000.-er TL manevi tazminatın 30.05.2007 olay tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, fazla istemlerin reddine,
3-Alınması gereken 4.320.00.-TL ilam harcından peşin alınan 1.417.00- TL’nin indirimi ile kalan 2.903.00-TL ilam harcının davalıdan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından peşin olarak yatırılan 1.417.00- TL harç giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine,
5- kabul ve reddedilen miktarlar nazara alınarak, 145.16- TL yargılama giderinin davalılardan alınarak davacılara verilmesine, 45.84-TL yargılama giderinin davacılar üzerinde bırakılmasına,
6-Hüküm tarihinde yürürlükte olan avukatlık asgari ücret tarifesine göre, vekil ile temsil edilen davacılar yararına hüküm altına alınan manevi tazminatlar üzerinden ayrı ayrı hesaplanan (eş yönünden 4.300.00-TL, anne ve baba için 2.300.00.’er-TL ) toplam 8.900.00-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine ,reddedilen manevi tazminatlar üzerinden tarife gereğince ayrı ayrı hesaplanan ( eş yönünden 1.200.00-TL, anne ve baba için 500.00-er-TL) toplam 2.200.00-TL vekalet ücretinin de davacılardan alınarak davalılara verilmesine’’ rakam ve sözcüklerinin yazılmasına ve hükmün bu düzeltilmiş şekli ile ONANMASINA, 60.00 TL temyiz başvuru harcı yatırılmış olduğu anlaşılmakla , aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz edenlere yükletilmesine, 04.05.2009 gününde oybirliği ile karar verildi.