YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2008/9779
KARAR NO : 2009/6545
KARAR TARİHİ : 07.05.2009
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
Davacı, malüllük aylığının bağlanması gerektiğinin tesbitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.
Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
K A R A R
1-Dosyadaki yazılara toplanan delillere hükmün dayandığı kanuni gerektirici nedenlere göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,
2-Dava, davacının çalıma gücünün 2/3 oranında kaybedildiğini tespit eden rapor tarihini takip eden aybaşından geçerli olmak üzere malullük aylığı bağlanması gerektiğinin tespiti istemine ilişkindir
Mahkemece davanın kabulü ile davacıya maluliyet başlangıcı olarak tespit edilen 16.8.2001 tarihini takip eden aybaşı olan 1.9.2001 tarihinden itibaren malullük aylığı bağlanması gerektiğinin tespitine karar verilmiştir.
Bu yönüyle davanın yasal dayanağı 1479 sayılı Yasa’nın 28. ve 29. maddeleri olup, bu Kanuna tâbi sigortalılığın başladığı tarihte malul sayılacak derecede hastalık veya arızası bulunduğu önceden veya sonradan tespit edilen sigortalı, bu hastalık veya arızası nedeniyle malullük sigortası yardımlarından yararlanamayacağı, sigortalıların hangi hallerde çalışma gücünün en az üçte ikisini yitirmiş sayılacakları, sağlık işlemlerine ilişkin yönetmelikteki esaslara göre tespit olunacağı ve çalışma gücünü 2/3 oranında yitirdikleri tespit edilenlerin , en az beş tam yıl sigorta primi ödemiş olmak, yazılı istekte bulunmak ve istek tarihi itibariyle prim ve her türlü borçlarını ödemiş olmak şartı ile malüllük ayığından yaralanabilecekleri belirtilmiştir.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının 15.6.1996-31.10.1996 tarihlei arasında 135 gün 1.2.1997-30.12.1997 tarihleri arasında 320 gün olmak üzere toplam 455 gün506 sayılı Yasa’ya tabi çalışmasının bulunduğu, 1.2.2001 tarihinden itibaren de tarım Bağ kur sigortalılığının devam ettiği 1.10.2005 tarihli hesap ekstresine göre borçlanma bedelini ödediği 540 gün askerlik borçlanması dahil prim borcunun bulunmadığı, davacının Kuruma 25.4.2003 tarihinde malullük aylığı bağlanması için başvurusu üzerine Kurumca Konya Numune Hastanesinin 29.4.2003 tarihli Sağlık Kurul Raporundakin kronik … yetmezliği teşhisi dikkate alınıp mevcut hastalığı sigortalı olmadan önce de bulunduğundan maluliyet istemi 14.11.2003 tarihli işlemle reddedildiği, Yüksek Sağlık Kurulu’nun 6.10.2006 tarihli raporunda da aynı gerekçe ile davacının maluliyet aylığından yararlanamayacağının bildirildiği, Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Kurulu’nun 9.5.2007 tarihli Adli Tıp Kurumu Genel Kurulu’nun ise 15.11.2007 tarihli raporlarında davacının çalışma gücünü 2/3 oranında yitirdiği ve maluliyet başlangıcının da ilk defa diyalize girdiği 16.8.2001 tarihi olduğunun belirtildiği anlaşılmaktadır.
Somut olayda davacının maluliyet aylığını hak kazanmasına ilişkin koşullardan biri olan çalışma gücünün 2/3 oranında yitirildiği ve maluliyet başlangıcının 16.8.2001 tarihi olarak tespiti yerinde ise de 1479 sayılı Yasa’nın 29 maddesinde beliritilen ve maluliyet aylığının diğer koşulları olan; en az beş tam yıl sigorta primi ödemiş olmak, yazılı istekte bulunmak ve istek tarihi itibariyle prim ve her türlü borçlarını ödemiş olmak şartlarının gerçekleşip gerçekleşmediğinin mahkemece değerlendirilmediği, aylığın bağlandığı tarih olan 1.9.2001 tarihine kadar davacının 506 sayılı Yasa’ya tabi 455 gün(1yıl 5 ay 5 gün) ile 7 ay tarım … sigortalılığının bulunduğu, bu haliyle yasada aranan 5 yıl primi ödenen gün koşulunun sağlanmadığının açıkça anlaşılmasına rağmen 1.9.2001 tarihinden maluliyet aylığı bağlanmasına karar verilmesi isabetsizdir.
Yapılacak iş; davacının maluliyet aylığı bağlanması istemi 1479 sayılı Yasa’nın 28., 29, ve 31 maddeleri kapsamında değerlendirerek, davacının askerlik borçlanma bedelinin yatırıldığı tarihi Kurumdan sormak, askerlik borçlanma süresi dahil davacının 506 ve 2926 sayılı Yasa’lara tabi hizmetleri toplamının 5 yılı sağladığı tarihi saptayarak, bu tarih itibariyle sigortalının prim borcu bulunup bulunmadığını dair yazıyı Kurumdan getirterek, maluliyet aylığı konusunda bir karar vermek gerekir.
Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle hüküm BOZULMASINA, 7.5..2009 gününde oybirliğiyle karar verildi.