YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2009/11292
KARAR NO : 2009/12618
KARAR TARİHİ : 12.10.2009
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk(İş) Mahkemesi
Davacı,1.10.1994-1.4.2007 tarihleri arası SSK’lı süreler hariç tarım … sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir.
Hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
K A R A R
1-Dosyadaki yazılara toplanan delillere hükmün dayandığı kanuni gerektirici nedenlere göre davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,
2-Dava, davacının 1.10.1994-1.4.2007 tarihleri arasında SSK’na tabi çalışmaları dışında kalan dönemlerde tarım … sigortalısı olduğunun tesbiti istemine ilişkindir.
Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.
Davanın, yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı YasA’nın 79.maddesine koşut geçmiş tarım … hizmetlerinin tesbitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre, sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kurum’a başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan Yasa’nın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir. 2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 58 yaşını dolduran kadınlarla, 60 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından tarım … sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır. Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan resen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kurum’a kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurum’ca re’sen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek …’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için kurum’a başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. …’un iş bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre, kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye, Muhtarlık ve Nüfus İdareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan … ekicileri İstihsal Kooperatifleri ile Birliği, T.Şeker Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının esas alınacağı bildirilmiştir. Bu kayıtların tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi olduğu ortadadır.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden , davacının 7.9.1994 tarihli giriş bildirgesine göre 1.10.1994 tarihi itibariyle tarım Bağ Kur sigortalısı olarak kayıt ve tescilinin yapıldığı, davacının sigorta başlangıcı SSK’na tabi çalışma ile çakıştığı gerekçesiyle davacının tarım Bağ Kur sigortalılığı baştan iptal edilip daha sonra 1.9.2001 tarihinden itibaren yeniden sigortalılığının başlatıldığı, 1.1.1993 tarihinden beri ziraat odasına kayıtlı olduğu, kooperatif kaydının bulunmadığı, tarım arazisine sahip olduğu uyuşmazlık döneminde 15.6.1994-16.12.1994 tarihleri arasında 175 gün, 10.3.1995-1995/1 dönem arasında 42 gün, 20.6.1995-2.8.1995 tarihleri arasında 28 gün 506 sayılı Yasa’ya tabi kısa süreli çakışan sigortalı çalışmalarının bulunduğu anlaşılmaktadır.
Gerçekten Tarım … sigortası kapsamında kesintisiz tarımsal faaliyetin bulunduğunun anlaşıldığı hallerde, 506 sayılı Yasa kapsamındaki kısa süreli çalışmaların 2926 sayılı Yasa kapsamındaki sigortalılığı tümden sona erdirmeyeceği, 2926 sayılı Yasanın 36 ve 10.maddesindeki şartlarında gerçekleşmesi halinde 506 sayılı Yasa kapsamındaki kısa süreli çalışmalar dışında kalan süreler bakımından Tarım … sigortalısı olunduğunun kabulünün gerekeceği, Dairemizin giderek Yargıtay’ın yerleşmiş görüşlerindendir.
Somut olayda davacının SSK’na tabi çakışan çalışmaları kısa süreli çalışma niteliğindedir. Uyuşmazlık döneminde bu kısa süreli çalışmaların dışında kalan dönemlerde davacının 1.1.1993 tarihinden beri devam eden ziraat oda kaydına ve tarım arazisinin bulunmasına göre tarımsal faaliyetin 2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesi kapsamında kanıtlandığı açıktır. Mahkemece davacının tarım Bağ Kur sigorta başlangıcı ile çakışan SSK’na tabi çalışmasının sona erdiği tarihten bir gün sonra 17.12.1994 tarihinden itibaren 31.8.2001 tarihine kadar 506 sayılı Yasa’ya tabi çalışmalar dışında kalan sürelere yönelik istemin kabulü yerine reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA,temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine 12.10.2008 gününde oybirliğiyle karar verildi.