YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2009/2541
KARAR NO : 2010/1686
KARAR TARİHİ : 18.02.2010
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
Davacı, davalı işveren nezdinde 22.7.1997- 31.1.2000 tarihleri arası çalıştığının tesbitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.
Hükmün davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
K A R A R
1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici nedenlere göre, davalıların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,
2-Dava, davacının davalı işverene ait iş yerinde 22.07.1996 – 31.01.2000 tarihleri arasında 506 sayılı Yasa’ya tabi zorunlu sigortalı olarak çalıştığının tesbiti istemine ilişkindir.
Mahkemece, davanın kabulü ile,davacının Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirilen 01.10.2000 – 31.05.2007 tarihleri arasındaki sigortalı hizmetlerinin dışında kalan 22.07.1996 – 31.01.2000 tarihleri arasında davalı işyerinde asgari ücretle çalıştığının tesbitine, karar verilmiştir.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının 01.10.2000-31.05.2007 tarihleri arasında davalı işyerinde kesintisiz olarak 2400 gün çalışmasının olduğu,1998 yılı hariç 1996/2-2000/1. dönem bordrolarının geldiği,bordrolarda davacının isminin bulunmadığı, 01.10.2000 tarihi ve sonrasına ilişkin ücret bordrolarının geldiği,davacıya 05.07.1996 tarihinde 6 günlük, 1996/7. ayda 17 günlük,8.ayda 10 günlük,9.ayda 14 günlük,10.ayda 6 günlük,11. ayda 12 günlük,12. ayda 12 günlük,1997/7 ayda 13 günlük,8. ayda 9 günlük,9. ayda 6 günlük,10. ayda 6 günlük,11. ayda 12 günlük,12. ayda 8 günlük,1998/1. ayda 6 günlük,5. ayda 6 günlük,6.ayda 6 günlük,7. ayda 6 günlük,10. ayda 6 günlük,11. ayda 18 günlük,12. ayda 18 günlük temizlik ücreti adı altında ücret ödemeleri yapıldığı,ödemelerin haftalık yapıldığı,1996 yılında davacı dışında başka kişilere de aynı şekilde davacıya ödeme yapılmayan dönemlerde temizlik ücreti ödemesinde bulunulduğu davacının davalıya ait işyerinde temizlik işleri yaptığı anlaşılmıştır.
Davanın yasal dayanağını oluşturan, 506 sayılı Yasanın 2. maddesine göre ,bir kimsenin sigortalı sayılabilmesi için bir veya birkaç işveren tarafından iş akdine göre çalıştırılması gerekir.İş akdinin unsurları ise Yargıtay’ın yerleşik uygulamasıyla kabul ettiği biçimde, “zaman” ve “bağımlılık”, unsurlarına göre hizmet veren veya hizmete hazır biçimde onun emrinde bulunan ve görülen iş karşılığı ücret alınması durumunda iş akdi koşullarının gerçekleştiği kabul edilir.(Y.HGK,24.06.1998 günlü,E:1998/21-529,K:1998/534) Öte yandan 4857 sayılı İş Yasasının 10.maddesinde nitelikleri bakımından en çok otuz iş günü süren işlere süreksiz iş, bundan fazla devam edenlere sürekli iş deneceği bildirilmiştir. 4857 sayılı Yasa’nın 10.maddesindeki tanımdan hareket etmek mümkün ise de haftanın her günü değilde belirli günlerinde gelip çalışanlar bakımından sürekli veya süreksiz çalışmanın kriteri herhalde her haftanın yarısından fazla düzenli olarak çalışma olmalıdır.
Somut olayda ; mahkemece davacının 01.01.1997-31.01.2000 tarihleri arasında davalı ya ait işyerinde 506 sayılı Yasa’ya tabi zorunlu sigortalı olarak çalıştığının tesbitine karar verilmesi doğrudur. Ancak 22.07.1996-01.01.1997 tarihleri arasında davacıya kesintili olarak haftalık temizlik ücreti ödemelerinde bulunulması ve bu dönem içinde davacı dışında başka kişilere de temizlik ücreti ödemesi yapılmış olması nedeniyle davacının bu döneme ilişkin çalışmaları kesintili olup devamlılık ve bağımlılık arzetmediğinden, davacının bu dönemde 506 sayılı Yasa’ya tabi hizmet akdi ile çalıştığının kabulü doğru değildir.
Yapılacak iş; 22.07.1996-01.01.1997 tarihleri arasına yönelik talebin reddine karar vermekten ibarettir.
Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davalıların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davalılardan …’ne iadesine, 18.02.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.