YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2009/4856
KARAR NO : 2009/8065
KARAR TARİHİ : 08.06.2009
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
Davacı, l.5.l995 tarihinden itibaren tescilinin yapıldığı tarihe kadar tarım … sigortalısı olduğunun tesbitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.
Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
K A R A R
l-Dosyadaki yazılara toplanan delillere hükmün dayandığı kanuni gerektirici nedenlere göre davalı kurumun aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,
2-Dava, davacının l.5.l995- l.3.2006 tarihleri arasında 2926 sayılı Yasa’ya göre tarım … sigortalılığının tesbiti istemine ilişkindir.
Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.
Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79.maddesine koşut geçmiş tarım … hizmetlerinin tesbitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kurum’a başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan Yasa’nın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir. 2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 58 yaşını dolduran kadınlarla, 60 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından tarım … sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır.Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan resen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kurum’a kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurum’ca re’sen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek …’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için kurum’a başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. …’un iş bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye, Muhtarlık ve Nüfus İdareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan … ekicileri İstihsal Kooperatifleri ile Birliği, T.Şeker Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının esas alınacağı bildirilmiştir. Bu kayıtların tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi olduğu ortadadır.
Yapılan incelemede davacının ilk prim kesintisinin l7.4.l995 tarihinde yapıldığı, 22.4.l998 tarihinde ve l999,2000,2001,2002,2003,2004,2005,2006 yıllarında prim kesintisi bulunduğu, 1996,1997 yıllarında kesintinin olmadığı, ziraat odası kaydının ll.4.2005 tarihinden itibaren devam ettiği, tapuda taşınmaz kaydının Tariş üyelik kaydının, Tarım Kredi Kooperatifi üyelik kaydının olmadığı, zabıta araştırmasında 1993 yılından beri 50 dönüm arazide çiftçilik yaptığının bildirildiği, muhtarlıkçada l990 yılından itibaren tütün sattığı geçimini çiftçilikten kazandığının beyan edildiği, …’a l.3.2006 tarihinde tarım … sigortalısı olarak tescil edildiği görülmüştür.
Mahkemece tesis edilen sigortalılık başlangıç tarihinin l.5.l995 olarak kabulüyle l.5.l995- 31.12.1995 ve 1.5.l998- l.3.2006 tarihleri arasındaki istem döneminin kabulüne karar verilmesi doğru ise de, prim kesintisinin olmadığı tarımsal faaliyetinin ispat edilemediği l.l.l996- 30.4.1998 tarihleri arasında tarım … sigortalılığının tesbitine karar verilmiş olması usul ve yasa’ya aykırı olup bozma nedenidir.
Ne var ki,bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden HUMK’nun 438/7.maddesi uyarınca, hüküm bozulmamalı düzeltilerek Onanmalıdır.
SONUÇ: Hüküm fıkrasının tümden silinerek yerine;
“l- Davacı…oğlu l954 doğumlu …’ün l.5.l995- 3l.l2.l995 ve 1.5.1998- l.3.2006 tarihleri arasında 2926 sayılı Yasa kapsamında tarım … sigortalısı olduğunun tesbitine ,
2- Davalı Kurum harçtan bağışık olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince 500,00 YTL avukatlık ücretinin davalıdan alınarak davacıya, davanın kısmen kabulüne göre 500,00 YTL avukatlık ücretininde davalıdan alınarak davalı tarafa verilmesine,
4-Davacının yaptığı 54,00 YTL yargılama giderinin red ve kabul oranına göre takdiren 45,00 YTL’sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,” rakam ve sözcüklerin yazılmasına hükmün bu düzeltilmiş şekLiyle ONANMASINA, 8.6.2009 gününde oybirliğiyle karar verildi.