YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2009/7764
KARAR NO : 2009/9646
KARAR TARİHİ : 24.06.2009
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (iş)Mahkemesi
Davacı, l.7.1989- 4.3.2009 tarihleri arası SSK’lı süreler hariç tarım bağkur sigortalısı olduğunun tesbitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.
Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
K A R A R
1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalı SGK’nun aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekir.
2-Davacı, tarımsal faaliyeti nedeniyle resen tescil edildiği 01.06.1999 tarihinden dava tarihi olan 4.3.2009 tarihine kadar çakışan kısa süreli 506 sayılı Yasaya tabi çalışmaların dışında 2926 sayılı Yasa’ya tabi tarım … sigortalısı olduğunun tespiti ni istemiş, 5.5.2009 tarihli celsede talebini l.7.l989- 4.3.2009 olarak ıslah etmiştir.
Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79.maddesine koşut geçmiş tarım … hizmetlerinin tesbitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kurum’a başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan Yasa’nın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir. 2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 58 yaşını dolduran kadınlarla, 60 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından tarım … sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır.Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan resen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kurum’a kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurum’ca re’sen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek …’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için kurum’a başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. …’un iş bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye, Muhtarlık ve Nüfus İdareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan … ekicileri İstihsal Kooperatifleri ile Birliği, T.Şeker Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının esas alınacağı bildirilmiştir. Bu kayıtların tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi olduğu ortadadır.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının 1.6.1999 tarihinde resen 2926 sayılı Yasa’ya tabi tarım … sigortalısı olarak tescil edildiği, 1.1.2001 tarihinden itibaren de Ziraat Odası kaydının devam ettiği, 1968 yılında satışla edindiği 60.000 m2 tapulu tarlasının bulunduğu, 1.9.2000 tarihinden itibaren 2000 yılında 52 gün, 2001 yılında 122 gün, 2002 yılında 11 gün ve 2003 yılında da 13 gün kısa süreli 506 sayılı Yasa’ya tabi zorunlu sigortalı olduğu anlaşılmaktadır. Mahkemece davacının resen tescil tarihi olan 01.06.1999 tarihinden itibaren kısa süreli 506 sayılı Yasa’ya tabi zorunlu sigortalı çalışmalarının dışında tespite karar verilmesi gerekirken, 01.07.1989 tarihinden itibaren tespite karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
Ne var ki bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden H.U.M.K’nun 438/7.maddesi uyarınca hüküm bozulmamalı düzeltilerek onanmalıdır.
SONUÇ : Yukarıda açıklanan nedenlerle, hüküm fıkrasının l.ve 3.bentlerinin silinerek yerine, “I-Davanın kısmen kabulüne, davacının 01.06.1999 tarihinden dava tarihi olan 04.03.2009 tarihine kadar 2000 yılında 52 gün, 2001 yılında 122 gün, 2002 yılında 11 gün ve 2003 yılında da 13 gün kısa süreli 506 sayılı Yasa’ya tabi zorunlu sigortalı olduğu sürelerin dışında 2926 sayılı Yasa’ya tabi tarım … sigortalısı olduğunun tespitine;
3-Davacı tarafça yapılan toplam l5,50 TL yargılama giderinden takdiren l2,00 TL ‘sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine” hüküm fıkrasının 4.bendine ” 575,00 TL avukatlık ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine” rakam ve sözcüklerinin eklenmesine, kararın bu düzeltilmiş şekli ile ONANMASINA, 24.06.2009 gününde oybirliğiyle karar verildi.