YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2010/4379
KARAR NO : 2011/6088
KARAR TARİHİ : 11.07.2011
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
Davacı, bağlanan maaşının eksik olması nedeniyle 14. Basamak karşılığı olan maaş miktarının ödenmesi gerektiğinin tesbitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.
Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
K A R A R
Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle basamak farkından kaynaklanan prim borcunun Kurumca her zaman tahsili mümkün olduğundan, davalı vekilinin yerinde bulunmayan bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, 11.7.2011 gününde oyçokluğuyla karar verildi.
KARŞI OY
Dava,Almanyada 25.4.1993-25.4.2008 tarihleri arasında ev hanımı olarak geçen süreyi 3201 sayılı Yasaya göer 1479 sayılı Yasaya tabi sigortalı olarak borçlanan ve yaşlılık aylığı alan davacıya 14.basamaktan yaşlılık aylığı bağlanması gerektiğinin tespiti istemine ilişkindir.
Mahkemece davacıya 1.6.2008 tarihi itibariyle 14.basamak karşılığı yaşlılık aylığı ödenmesi gerektiğinin tespitine karar verilmiştir.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden davacının 25.4.1993-25.4.2008 tarihleri arasında Almanyada ev hanımı olarak geçen süreyi 1479 sayılı Yasaya göre borçlanmak üzere 29.4.2008 tarihinde başvurduğu,günlük 3,5 Dolar üzerinden borçlandığı borçlanma bedelini 6.5.2008 tarihinde yatırdığı,29.5.2008 tarihinde yaşlılık aylığı talep ettiği davalı Kurumca davacıya 1.6.2008 tarihi itibariye 10.basamaktan yaşlılık aylığı bağlandığı anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlık borçlanma süresine ilişkin pirimleri talep tarihindeki basamak ve prim tutarları üzerinden değil 3201 sayılı Yasa gereğince her bir gün için Bakanlar Kurulunca belirlenen döviz üzerinden ödeyen davacının basamak intibakının ne şekilde yapılacağı, ve yaşlılık aylığının hangi basamak esas alınarak hesaplanacağı noktasındadır.
Davacının borçlanma bedelini ödediği tarihte yürürlükte bulunan 1479 sayılı Yasa’nın 50.maddesinde bu Kanuna göre sigortalıların ödeyecekleri primler ve bağlanacak aylıkların hesabında, yirmi dört basamaklı gelir tablosunun uygulanacağı, 51.maddesinde sigortalının bu Kanuna göre sigortalılığın başladığı tarihte 50.madde belirtilen aylık gelir basamaklarının ilk on iki basamağından dilediğini seçeceği, basamak seçiminin yazılı olarak bildirilmemiş olmasına karşın prim ve kesenek yatırılmış olması ve diğer hallerde hangi basamağın seçilmiş sayılacağı ve bu madde hükmü ile ilgili diğer işlemlerin bir yönetmelikle düzenleneceği, 52.maddesinde ise sigortalının bu Kanuna göre seçtiği, intibak ettirildiği veya yükseltildiği ilk oniki basamakta bekleme süresinin bir yıl, onüçüncü basamaktan itibaren her bir basamakta bekleme süresinin iki yıl olduğu, ilk onbir basamakta sıra itibariyle basamak yükseltilmesinin prim ödemeye ve talebe bakılmaksızın Kurumca yapılacağı, onikinci basamaktan itibaren basamak yükseltilmesi için, sigortalının yazılı talepte bulunması ve talep tarihinden önceki ayın sonu itibariyle prim ve diğer borçlarını ödemiş olmasının şart olduğu, sigortalıların Kurumca yükseltildikleri tarihten veya yazılı talepte bulundukları tarihi takip eden aybaşından itibaren, basamak yükseltme farkı ile yükseltildikleri basamak üzerinden primlerini ödeyecekleri, 50.maddesinde bu Kanuna göre sigortalıların ödeyecekleri primler ve bağlanacak aylıkların hesabında 24 basamaklı gelir tablosunun uygulanacağı bildirilmiştir.
17.4.2008 tarihli 5754 sayılı Yasa ile 3201 sayılı ve 5510 sayılı Yasada değişiklik yapılmış ise de yapılan değişiklikler 8.5.2008ve 1.10.2008 tarihinde yürürlüğe girdiğinden somut olaya uygulanma olanağı bulunmaktadır.
Hal böyle olunca 8.5.2008 tarihinden önce borçlanma bedelini ödeyen davacının 3201 sayılı Yasa gereğince ev kadını olarak geçen süreler yönünden yurt dışı hizmet borçlanması yapan sigortalıların Kuruma borçlandıkları süreler 1479 sayılı Yasa’nın 4956 sayılı Yasa ile değişik 51.maddesinin ikinci fıkrasına göre diğer sosyal güvenlik kuruluşlarında geçirdiği süre gibi dikkate alınarak 52.maddesinde öngörülen basamak yükseltme esasları çerçevesinde l2.basamakta dahil olmak üzere basamak intibakının gerçekleştirilmesi gerekmekte, 3201 sayılı Kanuna göre her bir gün karşılığı ödenecek borçlanma tutarının 50.maddede belirtilen basamaklar ile irtibatlandırılarak borçlanma karşılığı ödenen prim miktarının karşılığı olan basamağın 36. ve geçici 11.maddesine göre aylık hesaplanmasında dikkate alınması gerektiğinden bu sigortalıların l2. basamaktan sonra intibak ettirildikleri basamaklar borçlanma tutarının yatırıldığı tarihteki Merkez Bankası döviz alış kuru üzerinden hesaplanan Yeni Türk Lirası cinsinden 1 günlük borçlanma tutarının 30 gün ile çarpılması suretiyle bulunan 1 aylık prim karşılığı borçlanma tutarı,aynı tarihteki 1479 sayılı Yasanın 50. maddesine göre oluşturulmuş prim tablosundaki (bu kanundan yararlanmak suretiyle tarafına aylık bağlanmış sigortalılara sağlık yardımı yapılmadığından sağlık sigortası primi hariç) en yakın tutarın karşılığı olan basamağı geçemeyecek şekilde tespit edilmelidir.
Mahkemece hükme esas alınan 27.1.2010 tarihli bilirkişi raporunda davacının basamak intibaki bu esaslara uygun şekilde yapılmadığından Mahkemece kararının bozulması görüşünde olduğundan ve davacının ödediği borçlanma tutarı 14.basamak karşılığını sağlamadığından pirim borcu bulunan sigortalılarada yaşlılık aylığı bağlanması mümkün olmadığından Sayın Çoğunluğun basamak farkından doğan pirim borcunun her zaman sigortalıdan tahsil edilmesinin mümkün olduğu gerekçesiyle mahkeme karanının onanmasına ilişkin gerekçesine katılmıyorum.