YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2010/4776
KARAR NO : 2010/5799
KARAR TARİHİ : 13.05.2010

MAHKEMESİ :… Mahkemesi

Davacı, 1.1.1987-1.4.2008 tarihleri arasındaki dönemde çakışan SSK’lı süreler dışında zorunlu Tarım … sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.
Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
K A R A R
1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, mahkeme kararının dayandığı kanuni gerektirici nedenlere göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddi gerekir.
2- Dava,davacının 01.01.1987-01.04.2008 tarihleri arasında 506 sayılı Yasa’ya tabi çalıştığı günler haricindeki sürelerde Tarım … sigortalısı olduğunun tespiti istemine ilişkindir.
Mahkemece, davanın kabulü ile, davacının 01.01.1987-01.04.2008 tarihleri arasında 506 sayılı Yasa’ya tabi çalıştığı günler haricindeki sürelerde Tarım Bağ-ur sigortalısı olduğunun tespitine, karar verilmiştir.
Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79.maddesine koşut geçmiş Tarım … hizmetlerinin tesbitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kurum’a başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan Yasa’nın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir. 2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 50 yaşını dolduran kadınlarla, 55 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından Tarım … sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır.Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan re’sen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kurum’a kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurum’ca re’sen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek …’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için Kurum’a başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. …’un … bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye, Muhtarlık ve Nüfus İdareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, Tarım Satış Kooperatifler Kanununa göre kurulan … Kooperatifleri ile Birliği, … Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının esas alınacağı bildirilmiştir. Bu kayıtların tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi olduğu ortadadır.
Gerçekten Tarım … sigortası kapsamında kesintisiz tarımsal faaliyetin bulunduğunun anlaşıldığı hallerde, 1479 sayılı Yasa kapsamındaki kısa süreli çalışmaların 2926 sayılı Yasa kapsamındaki sigortalılığı tümden sona erdirmeyeceği, 2926 sayılı Yasa’nın 36 ve 10.maddesindeki şartlarında gerçekleşmesi halinde 1479 sayılı Yasa kapsamındaki kısa süreli çalışmalar dışında kalan süreler bakımından Tarım … sigortalısı olunduğunun kabulünün gerekeceği, 1479 sayılı Yasa kapsamındaki çalışmaların uzun süreli olduğu hallerde ise, tarımsal faaliyetin kesintiye uğradığının ve …’lu çalışmanın sona ermesinden sonra, 2926 sayılı Yasa kapsamında sigortalılığın yeniden başlatılabilmesi için, doğrudan prim yatırılması veya aynı yasanın 36.maddesine göre ürün bedelinden tevkifat yapılması yoluyla yeniden kayıt ve tescil yolundaki iradenin ortaya konulması gerektiği Dairemizin giderek Yargıtay’ın yerleşmiş görüşlerindendir.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının yaklaşık 15 dönüm 1996-2008 tarihleri arası iktisap tarihli zirai arazisinin bulunduğu, 09.05.2006 tarihinden itibaren ziraat odasına kayıtlı olduğu, 01.01.1987 tarihinde Tarım … sigortalısı olarak kayıt ve tescil edildiği, 22.10.2000 tarihinde 506 sayılı Yasa’ya tabi zorunlu sigortalı çalışma nedeniyle terkin edildiği, 01.06.2006 tarihinde yeniden tescil edildiği, 19.11.2007 tarihinde 1479 sayılı Yasa’ya tabi zorunlu … sigortalılığı nedeniyle terkin edildiği, 20.11.2007 tarihinde başlayıp devam eden 1479 sayılı Yasa’ya tabi … sigortalılığının bulunduğu, 23.10.2000-06.12.2005 tarihleri arasında kesintili olarak 506 sayılı Yasa’ya tabi kısa süreli zorunlu sigortalı çalışmalarının bulunduğu anlaşılmaktadır.
Somut olayda, Mahkemece, davacının 23.10.2000-01.06.2006 tarihleri arasına yönelik tarım … sigortalılığının 506 sayılı Yasa’ya tabi zorunlu sigortalı olunan günler haricinde kabul edilmesi doğru ise de, davacının 1479 sayılı Yasa’ya tabi sigortalı olduğu 20.11.2007-01.04.2008 tarihleri arasında 2926 sayılı Yasa’ya tabi sigortalı olduğunun tesbitine karar verilmiş olması isabetsiz olmuştur.
Öte yandan,davacının 01.01.1987-22.10.2000 tarihleri arasında ve 01.06.2006-19.11.2006 tarihleri arasında Tarım … sigortalısı olduğu anlaşılmış olup,bu dönemlerin yeniden tesbitinde hukuki yarar bulunmadığı halde bu dönemleri de kapsar şekilde tesbit kararı verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
Ne var ki bu yanlışlıkların düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden H.U.M.K’nun 438/7. maddesi uyarınca hükmün bozulmamalı düzeltilerek onanmalıdır.
SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle hüküm fıkrasının 1.bendinin silinerek yerine “Davanın kısmen kabulüne, davacının 23.10.2000-01.06.2006 tarihleri arasında 506 sayılı Yasa’ya tabi çalıştığı kısa süreli günler dışında 2926 sayılı Yasa kapsamında Tarım Bağ Kur sigortalısı olduğunun tespitine,
20.11.2007-01.04.2008 tarihleri arasına yönelik talebin davacının bu dönemde 1479 sayılı Yasa kapsamında … zorunlu sigortalısı olduğu nedeniyle reddine,
Davacı 01.01.1987-22.10.2000 tarihleri arasında ve 01.06.2006-19.11.2006 tarihleri arasında 2926 sayılı Yasa kapsamında Tarım … sigortalısı olduğundan, bu dönemlerin tesbitinde davacının hukuki yararı bulunmadığından bu dönemlere ilişkin talebin reddine ” rakam ve sözcüklerinin yazılmasına ve hükmün bu düzeltilmiş şekli ile ONANMASINA, 13.05.2010 gününde oybirliği ile karar verildi.