YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2010/7837
KARAR NO : 2010/7867
KARAR TARİHİ : 01.07.2010

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacı, ilk prim kesintisi yapıldığı tarihi takip eden aybaşından itibaren zorunlu Tarım … sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.
Hükmün taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R
1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı kanuni gerektirici nedenlere göre davalı Kurum’un tüm,davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine,
2-Dava davacının, sattığı ürün bedelinden ilk … prim kesintisinin yapıldığı tarihi takip eden aybaşından itibaren 2926 sayılı Yasa kapsamında Tarım … sigortalısı olduğunun ve sigortalılığının kesintisiz olarak devam ettiğinin tesbiti istemine ilişkindir.
Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile, davacının 01.07.1998-31.12.2001 tarihleri arasında 2926 sayılı Yasa kapsamında Tarım … sigortalısı olduğunun tesbitine, karar verilmiştir.
Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79.maddesine koşut geçmiş Tarım … hizmetlerinin tesbitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kurum’a başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan Yasa’nın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir. 2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 58 yaşını dolduran kadınlarla, 60 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından Tarım … sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır.Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan re’sen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kurum’a kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurum’ca re’sen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek …’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için kurum’a başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. …’un iş bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir.
2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye, Muhtarlık ve Nüfus İdareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, Tarım Satış Kooperatifler Kanununa Görekurulan … Kooperatifleri ile Birliği, T.Şeker Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının esas alınacağı bildirilmiştir. Bu kayıtların tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi olduğu ortadadır.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının 04.08.2008 tarihinden beri Doğanşehir Ziraat Odasına kayıtlı olduğu,kaydının devam ettiği,Tarım Kredi Kooperatifine ve diğer Tarım Kooperatiflerine üye olmadığı, davacı dan ilk prim kesintisinin 18.06.1998 tarihinde yapıldığı,ayrıca 2000,2001,2004 yıllarında da Tarım … prim kesintisi yapıldığı , 1999,2002 ve 2003 yıllarında ürün teslimi yapıldığı , 01.07.2004-31.12.2004 tarihleri arasında 2926 sayılı Yasa’ya tabi Tarım … sigortalısı olduğu anlaşılmaktadır.
Mahkemece, davacının 01.07.1998-31.12.2001 tarihleri arasında Tarım … sigortalısı olduğunun tesbitine ilişkin verilen hüküm yerinde ise de,bu dönem dışında ürün teslimlerinin bulunduğu ve tarımsal faaliyetin kanıtlandığı 01.01.2002-01.07.2004 tarihleri arasına yönelik istemin kabul edilmemesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
Ne var ki, bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden H.U.M.K.’nun 438/7. maddesi uyarınca hüküm bozulmamalı düzeltilerek onanmalıdır.
SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle hüküm fıkrasının tümünün silinerek, yerine, “Davanın kısmen kabulü ile, davacının ilk … prim kesintisinin yapıldığı 18.06.1998 tarihini takip eden aybaşı olan 01.07.1998 tarihi ile 01.07.2004 tescil tarihleri arasında 2926 sayılı Yasa kapsamında … tarım sigortalı sayılması gerektiğinin tespitine,fazla istemin reddine,
2-Davalı Kurum harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına, yatırılan peşin harcı istek halinde davacıya iadesine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT’ne göre hesaplanan 1.000.00 TL avukatlık ücretinin davalı Kurumdan alınarak davacıya verilmesine, aynı tarife uyarınca hesaplanan 1.000.00 TL avukatlık ücretinin davacıdan alınarak davalı Kuruma verilmesine,
4-Davacı tarafça yapılan 84.00 TL yargılama giderinin kabul ve red oranına göre takdiren 45.80 TL’nın davalı Kurumdan alınarak davacıya verilmesine, 38.20 TL’nın davacı üzerinde bırakılmasına” rakam ve sözcüklerinin yazılmasına, hükmün bu düzeltilmiş şekli ile ONANMASINA, 01.07.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.