YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2012/11090
KARAR NO : 2013/17155
KARAR TARİHİ : 26.09.2013
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde 21/12/2004 – 31/03/2006 tarihleri arasında çalıştığının tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.
Hükmün, davalı … ile Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
K A R A R
Dava, davacılar murisi …’in 21.12.2004 – 31.03.2006 tarihleri arasında davalı işverene ait işyerinde geçen ve Kuruma bildirilmeyen sigortalı çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir.
Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş ise de bu sonuca eksik araştırma ve inceleme ile gidilmiştir.
Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Yasa’nın 79/10. ve 5510 sayılı Yasa’nın 86/9. maddeleri bu tip hizmet tespiti davaları için özel bir ispat yöntemi öngörmemiş ise de, davanın niteliği kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği Yargıtay’ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş içtihadı gereğidir.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davalı işverene ait 1024212 sicil numaralı … İlköğretim Okulu Onarım İşi işyerinin 29.11.2004 – 20.12.2004 tarihleri arasında 506 sayılı Kanun kapsamında olduğu, bu işyerinden davacı murisi adına 29.11.2004 tarihinde işe giriş bildirgesi verildiği ve 29.11.2004 – 20.12.2004 tarih aralığında çalışma bildirildiği, davalı işveren adına başka işyeri olup olmadığının araştırılmadığı görülmüştür.
Somut olayda; davalı işverenin müteahhit olduğu, inşaat işyerlerinin olduğu, ancak davacı murisinin bu işyerlerinin hangisinde hangi tarih aralığında çalıştığının açıklattırılmadığı ve bu işyerlerine ilişkin belgelerin getirtilmediği, beyanı hükme esas tanıkların davacı tanığı olduğu ve dava konusu dönemin tamamında bordrolu olmadığı, eksik inceleme ve araştırma ile hüküm kurulduğu anlaşılmıştır.
Yapılacak iş; davacıya, murisinin davalı işverenin hangi işyerlerinde hangi tarih aralığında çalıştığını açıklattırmak, ondan sonra bu işyerlerine ait sicil dosyaları ve dönem bordrolarını Kurumdan getirtmek, Kanun kapsamında işyeri tespit edilemez ise davalı işverenin vergi kaydı, işyeri ruhsatı, … aboneliği, su aboneliği gibi işyeri varlığına delil teşkil eden kayıtlarının olup olmadığını ilgili birimlerden sormak, giderek kolluk, belediye ve diğer kamu kurum ve kuruluşlarından davalı işverene ait işyerlerini tespit etmek, kanun kapsamında işyerleri tespit edilirse bu işyerlerinin ihtilaflı döneme ilişkin dönem bordrolarında ihtilaflı dönemin tamamında kayıtlı ve tarafsız tanıklar saptanarak bunların bilgilerine başvurmak, tanıkların hizmet cetvellerini getirterek dava konusu dönemin tamamında bordrolu olup olmadığını denetlemek, bordrolarda adı geçen kişilerin adreslerinin tespit edilememesi, beyanları ile yetinilmemesi veya kanun kapsamında işyeri tespit edilememesi halinde, Sosyal Güvenlik Kurumu, zabıta, maliye, meslek odası aracılığı ve muhtarlık marifetiyle işyerlerine o tarihte komşu olan diğer işyerlerinde uyuşmazlık konusu dönemde çalıştığı tespit edilen kayıtlı komşu işyeri çalışanları; yoksa işyeri sahipleri araştırılıp tespit edilerek çalışmanın niteliği ile gerçek bir çalışma olup olmadığı yönünde yöntemince beyanlarını almak ve gerçek çalışma olgusunu somut ve inandırıcı bilgilere dayalı şekilde ortaya koyduktan sonra sonucuna göre karar vermekten ibarettir.
Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davalıların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde temyiz eden davalılardan …’e iadesine, 26.09.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.