YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2012/14934
KARAR NO : 2013/20243
KARAR TARİHİ : 11.11.2013

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacı, 20/06/1986-12/07/1993 tarihleri arasında zorunlu veya isteğe bağlı …’lu olduğunun tespitiyle Eylül 2010 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı almaya hak kazandığına karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.
Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Dava, davacının 20.06.1986-12.07.1993 tarihleri arasında 1479 sayılı Yasa’ya tabi zorunlu sigortalı olduğunun ve yaşlılık aylığına hak kazandığının tespiti istemine ilişkindir.
Mahkemece istem gibi davanın kabulüne karar verilmiştir.
1.4.1972 tarihinde yürürlüğe giren 1479 sayılı Yasa’nın 24. maddesinde zorunlu … sigortalılığı için esnaf sicili veya kanunla kurulu meslek kuruluşu kaydı aranırken 20.4.1982 tarihinde yürürlüğe giren 2654 sayılı Yasa ile 1479 sayılı Yasa’nın 24. maddesi değiştirilerek zorunlu … sigortalılığı için gelir vergisi mükellefi olması şartı getirilmiş ancak gelir vergisinden muaf olanlar için meslek kuruluşuna kayıtlı olma yeterli görülmüş, 22.3.1985 tarihinde yürürlüğe giren 3165 sayılı Yasa ile 24. madde değiştirilerek zorunlu … sigortalılığı için vergi kaydı veya esnaf sicil kaydı veya oda kaydının bulunması yeterli görülmüş, 2.8.2003 tarihinde yürürlüğe giren 4956 sayılı Yasa ile 24. madde değiştirilerek zorunlu … sigortalılığı için gelir vergisi mükellefi olma şartı getirilmiş ancak gelir vergisinden muaf olanlar için esnaf sicil kaydı ve oda kaydının bir arada bulunması yeterli görülmüştür.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının 1985 tarihli bildirgeye göre 02.01.1985 tarihli vergi kaydı esas alınarak 02.01.1985 tarihi itibariyle tescil edildiği, 02.01.1985-10.03.1986, 12.07.1993-31.03.2008 tarihleri arasında vergi kaydının, 09.06.1996-07.04.2008 tarihleri arasında esnaf ve sanatkarlar odası kaydının, 13.06.1996-17.04.2008 tarihleri arası esnaf sicil memurluğu kaydının bulunduğu, ilk defa 5458 SK’dan faydalanarak 2006 yılında prim ödemelerinin olduğu, 16.08.2010 tarihinde yaşlılık aylığı talep etmesi üzerine davalı Kurumca vergi kaydının bulunmadığı 10.03.1986- 12.07.1993 tarihleri arası dönemdeki sigortalılığının iptal edildiği, davacının iptal edilen döneme ilişkin prim borcunu 2006 yılında af kapsamında ödediği anlaşılmaktadır.
Somut olayda, davacının 1479 sayılı Yasa gereği 10.03.1986- 12.07.1993 tarihleri arasında vergi kaydı veya esnaf sicil kaydı veya oda kaydı bulunmadığından 1479 sayılı Yasa’nın 24.maddesi gereğince sigortalılık koşullarının oluşmadığı ortadadır. Davacı bu döneme ilişkin primleri 5458 sayılı Yapılandırma Yasasından yararlanmak suretiyle ödemiş ise de 5458 sayılı Yasa’dan yararlanmak suretiyle tahsil edilen bu döneme ilişkin primlerin Kurum tarafından uzun süre kullanılmış olduğundan da söz edilemez.Bu nedenle bu dönemde davacının sigortalı sayılması doğru değildir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 1.10.1997 gün ve 1997/10-578 Esas, 1997/758 Karar sayılı ilamı da bu yöndedir.
Yapılacak iş; davacının sigortalılık koşulları oluşmadığı için 10.03.1986- 12.07.1993 tarihleri arasındaki dönem yönünden tespit istemi reddedilerek yaşlılık aylığı koşullarını buna göre değirlendirmekten ibarettir.
Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın … şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve karar bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA,11/11/2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.