YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2012/16293
KARAR NO : 2013/20798
KARAR TARİHİ : 14.11.2013
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
Davacı, Kurum işleminin iptali ile Kuruma borçlu olmadığının ve yaşlılık aylığı almaya hak kazandığının tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.
Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
K A R A R
1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı gerektirici nedenlere göre davalı Kurumun aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,
2-Dava, davacının 4.10.2000-28.2.2004 tarihleri arasında 1479 sayılı Yasa kapsamında … sigortalısı, 1.3.2004 tarihinden itibaren ise 506 sayılı Yasa kapsamında sigortalı olduğunun tespiti ile 5510 sayılı Yasa’nın geçici 17. maddesinden yararlandırılarak çıkan prim borcundan sorumlu olmadığının tespiti ve tahsis talep tarihi itibari ile yaşlılık aylığına hak kazandığının tespiti istemine ilişkindir.
Mahkemece, davanın kabulü ile, davacının 4.10.2000-28.2.2004 tarihleri arasındaki dönemde prim ödemeleri dikkate alınarak 5510 sayılı Yasa’nın geçici 17. maddesine göre ihyası ile 1479 sayılı Yasa uyarınca esnaf … sigortalısı olduğunun tespitine ve davacının 1.3.2004 tarihinden itibaren 506 sayılı Yasa uyarınca sigortalı olduğunun tespitine, yaşlılık aylığı bağlanmasına ilişkin talebin kurumca değerlendirilmesine karar verilmiştir.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının 4.10.2000 tarihinde başlayan esnaf … sigorta kaydının prim borcu bulunması nedeni ile 31.1.2002 tarihi itibari ile 5510 sayılı Yasanın geçici 17. maddesi uyarınca durdurulduğu, davacının 3.12.1996-31.12.1997, 7.1.1997-31.12.1997, 6.6.2000-6.6.2000 tarihleri arasında vergi kaydının, 31.12.1997-devam şeklinde Yılmaz Turizm Ltd Şti ortağı olduğu, 1.8.1985-15.8.2005 ve 31.12.1997-1.12.2008 tarihleri arasında oda kaydının, 31.12.1997-devam şeklinde esnaf sicil kaydının bulunduğu, 1/10/1989-2011/11 tarihleri arasında SSK’lı çalışmalarının bulunduğu, 1.3.2004-2008/12 tarihleri arasındaki SSK’lı çalışmalarının ise kesintisiz olduğu anlaşılmaktadır.
30.04.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Yasa’nın geçici 17. maddesinde; “Kendi adına ve hesabına bağımsız çalışanlarla tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışanlardan, 1479 ve 2926 sayılı kanunlara göre tescilleri yapıldığı halde, bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla beş yılı aşan süreye ilişkin prim borcu bulunanların, bu sürelere ilişkin prim borçlarını, prim borçlarının ödenmesine ilişkin Kurumca çıkarılacak genel tebliğin yayımı tarihini takip eden aybaşından itibaren 6 ay içerisinde ödememeleri halinde, prim ödemesi bulunan sigortalıların daha önce ödedikleri primlerin tam olarak karşıladığı ayın sonu itibarıyla, prim ödemesi bulunmayan sigortalıların ise tescil tarihi itibarıyla sigortalılığı durdurulur. Prim borcuna ilişkin süreler sigortalılık süresi olarak değerlendirilmez ve bu sürelere ilişkin Kurum alacakları takip edilmeyerek,
-Kurum alacakları arasında yer verilmez. Ancak, sigortalı ya da hak sahipleri daha sonra müracaatları tarihindeki 80 inci maddenin ikinci fıkrasına göre belirlenecek prime esas kazanç tutarı üzerinden hesaplanacak borç tutarının tamamını, borcun tebliğ tarihinden itibaren üç ay içinde ödedikleri takdirde, bu süreler sigortalılık süresi olarak değerlendirilir. Sigortalılıkları önceki kanunlara göre durdurulanlar için de bu maddenin ikinci fıkrası hükmü uygulanır.” ” hükmü yer almaktadır.
14.01.2009 tarihinde Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 5510 sayılı Yasa gereğince Kendi Adına ve Hesabına Bağımsız Çalışanlardan 5 yılı Aşan Süreye İlişkin Prim Borcu Bulunanlar İçin Yapılacak İşlemler Hakkında Tebliğin “Kapsamda Bulunan Sigortalılar” başlıklı (A) maddesinin 1. bendine göre, 02.09.1971 tarihli, 1479 sayılı ve 17.10.1983 tarihli, 2926 sayılı Kanunlara göre tescilleri yapıldığı halde 30.04.2008 tarihi itibari ile beş yılı aşan süreye ilişkin prim borcu bulunan sigortalılarla bunların hak sahipleri söz konusu Geçici 17. madde hükümlerinden yararlanabilirler.
Somut olayda, kurumun davacıya gönderdiği 20.7.2011 tarihli dilekçeden de anlaşılacağı üzere, kurumun davacıyı 30.4.2008 tarihine kadar sigortalı kabul ettiği, ancak 5510 sayılı Yasa’nın geçici 17. maddesine göre bu süreye ilişkin prim borçlarının tamamını da ödemediği anlaşılmaktadır. Davacının 5510 sayılı Yasa’nın geçici 17. maddesine göre 30.4.2008 tarihinden sonra kısmi ödemede bulunmak sureti ile bir kısım hizmetlerini geçerli sayması mümkün değildir.
Bu durumda 30.4.2008 tarihinden önce ödediği primleri ile sigortalılık süresi kazanabileceği gibi geçici 17. maddeye göre 30.4.2008 tarihine kadar tüm sürelerin primlerini ödemek sureti ile sigortalılık elde edebilir. O halde 5510 sayılı Yasa’nın geçici 17. maddesine göre durdurulan sigortalılığının 30/04/2008 tarihinden sonraki ödemelere değer verilerek bir kısmının tespitine karar verilmesi usul ve yasaya aykırıdır.
Sigortalılığı durdurulan sigortalı 5510 Sayılı Yasa’nın Geçici 17. maddesinden yararlanarak Kurumca sigortalı sayıldığı sürelerin cari primlerini her zaman ödeyerek sigortalılık süresi kazanabileceğinden primlerin tamamını ödemeleri halinde önceden gelen sigortalılık … sigortalılığı olacağından bu sürelerde 506 sayılı Yasa kapsamında sigortalı kabul edilemeyeceği geçici 17. maddeden yararlanması halinde durdurulan sigortalılık nedeniyle sigortalı kabul edilebileceği hususları gözardı edilerek hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırıdır.
Mahkemece belirtilen bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın … şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 14/11/2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.