YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2012/4614
KARAR NO : 2013/9674
KARAR TARİHİ : 14.05.2013
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
Davacı, sigortalılık başlangıç tarihinin yurtdışı sigortalılık başlangıç tarihi olan 26/09/1978 olduğunun tespitiyle, 01/08/2011 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı almaya hak kazandığına karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.
Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
K A R A R
1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanuni gerektirici nedenlere göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,
2-Dava; davacının sigortalılık başlangıç tarihinin yurt dışında sigorta merciine giriş tarihi olan 26.9.1978 tarihi olduğu ve 1.8.2011 tarihinden itibaren yaşlılık aylığına hak kazandığının tespiti istemine ilişkindir.
Mahkemece; davanın kabulü ile, davacının sigortalılık başlangıç tarihinin 26.9.1978 tarihi olduğu ve 1.8.2011 tarihinden geçerli olmak üzere yaşlılık aylığına hak kazandığının tesbitine karar verilmiştir.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden; 10.10.1955 doğumlu olan davacının, yurtdışında geçen 12.9.1974 – 25.9.1978 ve 13.9.1984 – 18.6.1984 tarihleri arasındaki süreyi borçlandığı ve borçlanma bedelini 13.6.2011 tarihinde yatırdığı, aynı şekilde yurtdışında geçen 26.9.1978 – 12.6.1984 tarihleri arasındaki süreyi de borçlandığı ve borçlanma bedelini 31.5.2011 tarihinde yatırdığı, borçlanma yaptığı bu sürelerden hangisinin fiili çalışmaya, hangisinin ev kadınlığına dayalı olduğunun anlaşılamadığı, Türkiye’de 9.5.2011 – 27.5.2011 tarih aralığında 78 gün ve 15.12.2011 tarih aralığında 17 gün olmak üzere toplam 95 gün 506 sayılı Kanun kapsamında çalışmasının olduğu, 28.7.2011 tarihinde tahsis talebinde bulunduğu, Kurumca; “davacının 506 sayılı Kanunun 81. maddesi uyarınca 15 yıl sigortalılık, 58 yaş ve 3600 gün prim ödeme gün sayısı şartını yerine getirmek şartıyla yaşlılık aylığına hak kazanacağı, bu şartlardan 58 yaş ve 15 yıl sigortalılık şartının yerine getirilmediği, 15 yıl sigortalılık şartının 8.3.2016 tarihinde oluşacağı, bu tarihte davacının yaşlılık aylığına hak kazanacağı belirtilerek talebin reddine karar verildiği” anlaşılmıştır.
Somut olayda; Mahkemenin, davacının yurtdışı borçlanması yaptırdığı sürelerden hangisinin ev kadınlığından, hangisinin fiili çalışmadan kaynaklandığını araştırmadan davacının, sigorta başlangıç tarihinin 26.9.1978 olduğunun tespiti şeklindeki kararı doğru
olmamıştır. Ayrıca davacının yaşlılık aylığı şartlarının 23.5.2002 tarih ve 4759 sayılı Yasa’nın 3. maddesi ile değişik 506 sayılı Yasa’nın geçici 81/C madde hükümlerine göre belirlenmesinin gerekmesi karşısında; 1.8.2011 tarihinden geçerli olmak üzere yaşlılık aylığı bağlanmasına hak kazandığının tesbitine şeklindeki karar da doğru olmamıştır. Çünkü; istek üzerine 506 sayılı Yasa’nın geçici 81/C madde hükümlerine göre yaşlılık aylığı bağlanabilmesi için; 23.5.2002 tarihinde 15 yıl sigortalılık, kadın ise 50, erkek ise 55 yaşını doldurmak ve 3600 gün malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi ödemiş olmak şartlarının bir arada olması gerekmektedir. Eğer bu 3 şarttan herhangi birisi 23.5.2002 tarihinde yoksa yaşlılık aylığının tahsis tarihinin, 506 sayılı Kanunun geçici 81/C-b maddesinin alt bentlerine göre hesaplanması gerekmektedir.
Yapılacak iş; davacının yurtdışı borçlanması yaptırdığı sürelerden hangisinin ev kadınlığından, hangisinin fiili çalışmadan kaynaklandığını araştırmak, eğer tamamı ev kadınlığından kaynaklanılıyorsa borçlanılan süreyi Türkiye’deki sigortalılık başlangıcı olan 9.5.2011 tarihinden geriye götürerek 3.8.2001 tarihi olduğunun tespitine karar vermek, eğer yurtdışı borçlanması yapılan sürelerden fiili çalışmaya dayalı olan süre var ise Almanya ile Türkiye arasındaki sözleşmeden dolayı fiili çalışmaya dayalı sürenin başlangıç tarihini sigortalılık başlangıç tarihi olarak kabul etmek, sigorta başlangıcını bu şekilde tespit ettikten sonra; 15 yıl sigortalılık, kadın olduğu için 50 yaş ve 3600 gün prim ödeme şartının gerçekleştiği tarihi tespit etmek ve bu tarihin 506 sayılı Kanunun geçici 81/C-b maddesinin alt bentlerinde hangi tarih aralığında gerçekleştiğini tespit etmek ve o bentte belirtilen yaşta sigortalının yaşlılık aylığına hak kazanacağına karar vermekten ibarettir.
Kabule göre de; toplam 3612 gün prim ödeme gün sayısı bulunan davacının 3600 gün prim ödeme şartını Türkiye’deki 15.12.2011 – 31.12.2011 tarih aralığındaki çalışma ile gerçekleştirdiği, buna göre; yaşlılık aylığının 506 sayılı Kanunun geçici 81/C-b bendinin bd alt bendi uyarınca 58 yaşını doldurması şartına bağlı olduğu, tahsis tarihinde davacının 58 yaşını doldurmadığı anlaşılmasına rağmen kabul kararı verilmesi hatalı olmuştur.
O halde, davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 14/05/2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.