YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2012/5603
KARAR NO : 2013/10950
KARAR TARİHİ : 27.05.2013

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde Temmuz 1992-… 2000 ile Ağustos 2003-… 2009 tarihleri arasında geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.
Hükmün davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

K A R A R

Dava, davacının Temmuz 1992-… 2000 ve Ağustos 2003-… 2009 tarihleri arasında davalı işverene ait iş yerinde geçen ve Kuruma bildirilmeyen sigortalı çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir.
Mahkemece, … ss ve … T.C. Kimlik numaralı davacı … … ın davalı işveren … ye ait 265697.35 nolu işyerinde, Temmuz / 1992 – … / 2000 dönemi sigortalı çalışma iddiasının olay tarihinde yürürlükte bulunan 506 sayılı yasanın 79/10 maddesinde ön görülen 5 yıllık hak düşrücü sürenin geçmiş olması nedeni ile Hak düşürücü süre yönünden reddine, 15/08/2003-20/10/2009 ( dava tarihi ) tarihleri arasında hizmet akdine dayalı olarak asgari ücret ile 2227 gün çalıştığı, 2227 günlük çalışmasının kuruma bildirilmediğinin tespitine karar verilmiş olup Temmuz 1992 – … 2000 dönemi yönünden hak düşürücü süre nedeniyle davanın reddine karar verilmesi doğru ise de 15/08/2003-20/10/2009 tarihleri arasındaki süre yönünden eksik araştırma ve inceleme ile sonuca gidilmiştir.
Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Yasa’nın 79/10. ve 5510 sayılı Yasa’nın 86/9. maddeleri bu tip hizmet tespiti davaları için özel bir ispat yöntemi öngörmemiş ise de, davanın niteliği kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği Yargıtay’ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş içtihadı gereğidir.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının davalı işveren tarafından dava konusu edilen dönemde yapılmış bir hizmet bildiriminin bulunmadığı, 01/01/2003-05/08/2003 tarihleri arasında 215 gün dava dışı 1208151 sicil numaralı işyerinden ve 06/08/2003-08/08/2003 tarihleri arasında 3 gün dava dışı 1218641 sicil numaralı işyerinden bildiriminin yapıldığı, davalı işyerine ait 1997/1. dönem-2009/8. Ay arası dönem bordrolarının bulunduğu, bildirimi yapılan tek çalışanın Şenol Pöge olduğu, ücret bordrolarının olmadığı, tanık beyanlarının alındığı, davacının çalışmasını kısmen doğruladıkları anlaşılmaktadır.
Yapılacak iş, Sosyal Güvenlik Kurumu, zabıta, maliye, meslek odası aracılığı ve muhtarlık marifetiyle davalı işyerine komşu işyerlerini tespit … bu işyerlerinin uyuşmazlık konusu dönemde çalıştığı tespit edilen kayıtlı çalışanları, yoksa işyeri sahipleri araştırılıp tespit edilerek çalışmanın niteliği ile gerçek bir çalışma olup olmadığı yönünde yöntemince beyanlarını almak, davalı işyerine ait Emniyet kayıtlarını getirtmek, kahvehanenin kapsam ve kapasitesini, kaç kişinin çalışabileceğini araştırmak ve gerçek çalışma olgusunu somut ve inandırıcı bilgilere dayalı şekilde kanıtladıktan sonra davacının çalışmasının sürekli çalışma olduğu anlaşılırsa sonucuna göre karar vermekten ibarettir.
Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davalıların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde temyiz eden davalılardan …’ye iadesine 27/05/2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.