YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2013/11361
KARAR NO : 2013/17755
KARAR TARİHİ : 01.10.2013
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
DAVALILAR :
Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.
Hükmün, davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
K A R A R
1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalıların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,
2-Dava, davacının 10.01.2001 – 15.09.2007 tarihleri arasında Şanlıurfa Bağlarbaşı İlköğretim Okulunda geçen ve Kuruma bildirilmeyen sigortalı çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir.
Mahkemece, davanın kabulü ile hükümde yazılı şekilde karar verilmiş ise de bu sonuca eksik araştırma ve inceleme ile gidilmiştir.
Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Yasa’nın 79/10. ve 5510 sayılı Yasa’nın 86/9. maddeleri bu tip hizmet tespiti davaları için özel bir ispat yöntemi öngörmemiş ise de, davanın niteliği kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği Yargıtay’ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş içtihadı gereğidir.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden; … sicil numaralı davalı işyerinin 1.10.2001 – 31.1.2006 tarihleri arasında 506 sayılı Kanun kapsamına olduğu, davalı işverence davacı adına işe giriş bildirgesinin verilmediği ve davacı adına davalı işverene ait işyerinden çalışma bildirilmediği görülmüştür.
Somut olayda; davacı tanıklarının, dava konusu dönemde davacının çalıştığını belirtmelerine rağmen, davalı tanıklarının çalışmadığını, okulun üç kadrolu hizmetlisi olduğunu beyan ettikleri, davacıdan başka ikisi davacının kardeşi olmak üzere 3 kişinin daha aynı dönemlerde hizmetli olarak çalıştığını belirterek dava açtıkları, Şanlıurfa 1. İş Mahkemesi’nin 2012/487, 2013/147 ve 2013/148 Esas sayılı dava dosyaları üzerinde görülen bu davalarda da aynı dönemler için kabul kararı verildiği, okulda çok sayıda öğretmen olmasına rağmen…Müdürlüğünden sorulmak suretiyle dava konusu dönemin tamamında çalışan öğretmenler tespit edilerek bu kişiler arasından resen tanık seçilerek dinlenilmediği ve tanık beyanları arasındaki çelişkinin giderilmediği, keşif yapılarak ve…Müdürlüğünden bilgileri getirtilerek okulun büyüklüğünün, öğrenci sayısının, çalışan hizmetli sayısının tespit edilmediği, davacıya ücret ödemesinin kim tarafından ne şekilde yapıldığının açıklattırılmadığı, okuldaki defter ve belgelerde davacının hizmetli olarak imzasının olup olmadığının araştırılmadığı, davacı tanıklarından…’un davacının kardeşi olmasına rağmen, davacının uzaktan akrabası olduğunu söyleyerek ifade verdiği anlaşılmıştır.
Yapılacak iş, ilgili…Müdürlüğü’nden okul bilgileri (kaç derslikli, kaç öğrencisi olduğu, hizmetli sayısı, öğretmen sayısı, kaloriferli-sobalı gibi) istenilmek ve gerekirse keşif yapılmak suretiyle okulun büyüklüğünü saptamak, belirlenen kriterlere göre okulda görev yapması gereken hizmetli sayısının belirlenerek, okulun kadrolu hizmetlilerinin yeterli olup olmadığını tespit etmek, ihtilaflı dönemde görev yapan öğretmenleri ve diğer çalışanları…Müdürlüğünden sorarak tespit etmek, ihtilaflı dönemin tamamında çalışan öğretmen ve diğer çalışanlar arasından kayıtlı ve tarafsız tanıklar saptanarak bunların bilgilerine başvurmak, bu kişilerin adreslerinin tespit edilememesi veya beyanları ile yetinilmediği takdirde, öğrenci, veli, köy halkından resen tanık araştırılıp tespit edilerek çalışmanın niteliği ile gerçek bir çalışma olup olmadığı yönünde yöntemince beyanlarını almak, okuldaki defter ve belgelerde davacının hizmetli olarak imzası olup olmadığını araştırmak, davacıya ücret ödemesinin kim tarafından ne şekilde yapıldığını açıklattırmak ve gerçek çalışma olgusunu somut ve inandırıcı bilgilere dayalı şekilde kanıtladıktan sonra sonucuna göre karar vermekten ibarettir.
Kabule göre de; davanın kısmen kabul, kısmen reddedilmesi karşısında davalılar lehine vekâlet ücretine hükmedilmemesi hatalı olmuştur.
Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davalıların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 01.10.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.