YARGITAY KARARI
DAİRE : 22. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2011/15313
KARAR NO : 2012/27079
KARAR TARİHİ : 03.12.2012

MAHKEMESİ :… Mahkemesi

DAVA : Davacı, feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.
Hüküm süresi içinde davacı ve davalı … Ulaşım San. ve Tic. A. Ş. avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı vekili, davalılar arasında muvaza bulunduğunu, … sözleşmesinin geçerli neden olmadan işverence feshedildiğini ileri sürerek feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini, boşta geçen süre ücret ve diğer haklar ile işe başlatılmama halinde ödenmesi gereken tazminatın belirlenmesini istemiştir.
Davalı … Ulaşım A. Ş. vekili, davacının … sözleşmesinin diğer davalı şirkette çalışmakta iken feshedildiğini, bu nedenle davanın husumetten reddine karar verilmesi gerektiğini ayrıca … sözleşmesinin … Ulaşım A.Ş’nin Jeton Satış işlerinde yeniden yapılanmaya gidilmesi sebebi ile geçerli nedenle feshedildiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı … İnşaat A. Ş. vekili,davacının müvekkili şirkette belirli süreli … sözleşmesiyle çalıştığını ve ihale bitimi sebebiyle … sözleşmesinin sona erdirildiğini belirterek davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, davacının işyerinde çalışma olanağının ortadan kalkmadığı, fesih için geçerli bir sebebin oluşmadığı, davalılar arasındaki işveren ilişkisinin muvazaalı olduğuna dair tespitin kesinleştiği, başlangıçtan itibaren davacının Ulaşım A. Ş. işçisi sayılması gerekeceğinin anlaşıldığı, bu nedenlerle feshin geçersizliğine ve davacının … Ulaşım A. Ş. yönünden davanın kabulüne … İnşaat yönünden de davanın husumet nedeni ile reddine karar verilmiştir.
Kararı davacı ve davalı … Ulaşım San.ve Tic. A. Ş. vekili temyiz etmiştir.
Taraflar arasında temel uyuşmazlık asıl işveren alt işveren ilişkisinin muvazaaya dayanıp dayanmadığı noktasında toplanmaktadır.
Alt işverene yardımcı işin verilmesinde bir sınırlama olmasa da, asıl işin bir bölümü ancak teknolojik nedenlerle uzmanlık gereken işin varlığı halinde verilebilecektir. 4857 sayılı
… Kanunu’nun 2. maddesinde asıl işveren alt işveren ilişkisini sınırlandırılması yönünde yasa koyucunun amacından da yola çıkılarak asıl işin bir bölümünün alt işveren verilmesinde “işletmenin ve işin gereği” ile “teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işler” ölçütünün bir arada olması gerektiği belirtilmelidir. 4857 sayılı Kanun’un 2. maddesinin 7. ve 8. fıkralarında tamamen aynı biçimde “işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işler” sözcüklerine yer verilmiş olması bu gerekliliği ortaya koymaktadır.
Alt İşverenlik Yönetmeliği’nin 11. maddesinde de asıl işin bir bölümünün alt işverene verilebilmesi için “işletmenin ve işin gereği ile teknolojik sebeplerle uzmanlık gerektirmesi” şartlarının birlikte gerçekleşmesi gerektiği belirtilmiştir.
İşverenler arasında muvazaalı biçimde asıl işveren alt işveren ilişkisi kurulmasının önüne geçilmek istenmiş ve 4857 sayılı Kanun’un 2. maddesinde bazı muvazaa kriterlerine yer verilmiştir.
Dosya içeriğinden, davacının davalı … Ulaşım San. ve Tic. A. Ş.’ne ait işyerinde 01.07.2009- 31.12.2009 tarihleri arasında davalı … A.Ş.’nin işçisi olarak Jeton Dağıtım ve Tahsilat göreviyle çalıştığı,… sözleşmesinin 30.12.2009 tarihli fesih bildirimi ile, jetonların insanla satış maliyetlerinin yüksek olduğu, bu hizmetin yönetim kurulu kararı gereği yapısal ve teknolojik nedenlerle jeton-matik makineleri, bayiler ve kredi kartı veya … Kart uygulamasıyla sürdürülmesine karar verildiği,şirketin değişen günün koşullarının gerisinde kalmamak, piyasa koşulları, rekabet şartları, gelişen teknolojik ilerlemenin gerisinde kalmamak, hizmet kalitesini ve müşteri memnuniyetini artırmak amacıyla jeton-matik makineleri kullanılmaya başlanıldığı, bayilik sistemine geçildiği, … Kart uygulaması başlatıldığı, işyerinde davacıya uygun başka bölümlerde çalışma da dahil, esnek çalışma koşullarının her türlüsü düşünülmesine rağmen en son çare … akdinin feshine karar verildiği belirtilerek 31.12.2009 tarihi itibariyle yapısal ve teknolojik nedenler sebebiyle ve vasıflarına uygun … bulunamadığı gerekçesiyle feshedildiği, davalı şirketler arasında, 89 jeton satış görevlisi, 12 jeton dağıtım ve tahsilat görevlisi ve 6 ulaştırma görevlisince Aksaray havalimanı hattında hafif metro işletmeciliği destek hizmetleri verilmesi konusunda sözleşme imzalandığı anlaşılmıştır.
Dosyadaki yazılara kararın dayandığı kanunun gerektirici gerekçelere göre; davalı … Ulaşım San.ve Tic. A. Ş. vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
Davacının temyiz itirazının incelenmesinde;
Somut olayda, mahkemece feshin geçerli sebebe dayanmadığının ve davalılar arasındaki ilişkinin 4857 sayılı Kanun’un 2/6-7.maddelerince muvazalı olduğunun kabulü doğrudur. Ancak … İnş. Tem. Tur. Ve Tic. A. Ş. lehine vekalet ücretine hükmedilmesi hatalıdır. Davalılar arasında kanuna aykırı olduğu için geçersiz olan asıl işveren-alt işveren ilişkisinde davacı işçinin işverenin kim olduğu konusunda yanılması olağan karşılanmalıdır. Bu nedenle, davalı şirket … İnş.Tem.Tur.ve Tic.A.Ş hakkında açılan davanın husumet yönünden reddi doğru ise de, kanuna aykırı ilişki içine giren ve işçinin yanılmasına sebebiyet veren şirket lehine vekalet ücretine karar verilmesi uygun düşmez. Mahkemece davalı şirket yararına vekalet ücretine karar verilmesi hatalıdır. Ancak, bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılamayı gerektirmeden hükmün 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun geçici 3. maddesi yollamasıyla halen yürürlükte olan 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 438/7. maddesi uyarınca aşağıda belirtilen şekilde düzeltilerek onanması uygun bulunmuştur.
SONUÇ : Mahkemece verilen kararın hüküm fıkrasından “Avukatın emek ve mesaisi avukatlık ücret tarifesi de nazara alınarak 1.100,00 TL ücret vekaletin davacıdan tahsili ile kendisini vekille temsil ettiren … İnş. Tem. Tur. Ve Tic. A. Ş.’ye verilmesine,” cümlesinin çıkarılmasına ve hükmün bu düzeltilmiş şekli ile ONANMASINA, aşağıda yazılı temyiz giderinin 2,75 TL’nin davacıya arta kalanın davalıya yükletilmesine 03.12.2012 gününde oy birliği ile karar verildi.