YARGITAY KARARI
DAİRE : 22. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2011/4962
KARAR NO : 2012/2182
KARAR TARİHİ : 17.02.2012
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
DAVA : Davacı, feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.
Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
Davacı işçi, iş sözleşmesinin işverence geçerli sebep olmadan feshedildiğini ileri sürerek feshin geçersizliğine karar verilmesi, buna bağlı tazminat ile boşta geçen süre ücretinin belirlenmesi isteğinde bulunmuştur.
Davalı işveren iş sözleşmesinin ikale sözleşmesi yapılarak geçerli nedenle sona erdirildiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkemece davacı ile ikale sözleşmesi yapılırken bu sözleşmenin davacının gerçek iradesi ile yapılmadığı, işveren tarafından uygulanan baskı nedeniyle ikale sözleşmesinin yapıldığının sabit olduğu, ikalenin geçersiz sayılması gerektiği, iş sözleşmesinin işletme ve işyeri gerekleri nedeni feshedildiği, işletmesel karar ile istihdam fazlası meydana geldiğini, işletmesel kararın tutarlı bir şekilde uygulandığını, işletmesel kararın sonucu feshin kaçınılmaz olduğunun ispat edilemediği gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.
Karar davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
İş sözleşmesinin ikale ile sona erip ermediği konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.
4857 sayılı İş Kanunun 18 ve devamı maddelerinde düzenlenmiş olan iş güvencesi hükümleri işçiyi işverenin feshine karşı koruma amacını taşımaktadır. Sözleşmenin işverenin feshi dışındaki bir nedenle sona ermesi halinde iş güvencesi hükümleri uygulanamaz. Bu bağlamda sözleşme ikale (bozma sözleşmesi) ile sona ermişse işçi iş güvencesi hükümlerine dayanarak feshin geçersizliğine karar verilmesini talep edemeyecektir.
İkale, sözleşmenin tarafların ortak iradeleriyle sona erdirilmesidir. Niteliği itibariyle bir sözleşme olması nedeniyle ikale tarafların serbest iradelerine dayanmalıdır. Ayrıca ikale icabı işverenden gelmişse yasal tazminatlarına ilaveten işçiye ek bir menfaatın sağlanması(makul yarar) gerekir. Aksi halde iş sözleşmesinin ikale ile sona erdirildiğinden söz edilemez.
Somut olayda ikale icabının davalıdan geldiği, ek menfaat olarak ( makul yarar ) 5 aylık ek ücret ve sağlık sigortası sunulduğu, tanık beyanlarına göre davacının önüne iki ayrı sözleşme konulduğu ve davacı tarafından ikale sözleşmesinin imzalandığı, iş sözleşmesinin ikale ile sona erdirildiği anlaşılmaktadır.
Belirtilen nedenlerle, 4857 sayılı İş Kanunun 20. maddesinin 3. fıkrası uyarınca, hükmün bozulmak suretiyle ortadan kaldırılması ve aşağıdaki gibi karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda belirtilen nedenlerle;
1-Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,
2-Davanın REDDİNE,
3-Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,
4-Davacının yapmış olduğu yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, davalının yaptığı 120,00 TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan tarifeye göre 1.200,00 TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Peşin alınan temyiz harcının isteği halinde davalıya iadesine, kesin olarak 17/02/2012 tarihinde oybirliği ile karar verildi.