YARGITAY KARARI
DAİRE : 22. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2012/20904
KARAR NO : 2012/23664
KARAR TARİHİ : 19.10.2012
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
DAVA : Davacı, feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.
Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
Davacı vekili; davacının … Holdingin bir kuruluşu olan ANSA’da Kasım 1979 yılında üretim mühendisi olarak işe başladığını, 1981 yılında üretim şefi olarak görevlendirildiğini, ANSA’nın 1991 yılında kapatılarak isminin DEPA olarak değiştirilmesi sonucunda aynı görevine devam ettiğini, bu isim değişikliği sırasında şirketin kıdem tazminatını ödeyerek kendisini yeniden üretim şefi olarak görevlendirdiğini ve aynı şirkette 1997 yılında ekstraksiyon ve kimyasal reaksiyonlar müdürü ve 11/01/2007 de de üretim müdürü unvanı ile de görevlendirildiğini, 01/04/2009 yılında tesis müdürü görevine terfi ettiğini, iş sözleşmesinin feshedildiği 23/08/2011 tarihine kadar tesis müdürlüğü görevini sürdürdüğünü, 30/06/2011 tarihinde davacıya … Holding AŞ. yönetiminin almış olduğu karara istinaden Holdinge bağlı İstanbul il sınırları içinde bulunan … Üretim Tesisine 01/08/2011 tarihinden itibaren … ve … grup tesis müdürü … Altav’a bağlı üretim müdürü olarak atandığını belirten bir yazı tebliğ edildiğini, davacının bu görevin … il sınırları dışında olması ve davacının o anki pozisyonundan daha alt bir seviyede kadro olması sebebi ile kabul etmediğini bildirdiğini, 13/07/2011 tarihinde mevcut tesisin kapatılacak olması sebebi ile … tesisinde bu kez … ve … grup tesis müdürü … …’a bağlı olmak üzere … Tesis Müdürü olarak görevlendirildiğinin bildirildiğini, davacının bu görevi de …’nde ikamet etmesi ve … il sınırları içinde benzer bir tesisin daha bulunmasına rağmen İstanbul il sınırları içinde bir teklif yapılması sebebi ile kabul etmediğini bildirdiğini ve 01/08/2011 tarihinde bu kez 01/09/2011 tarihinden itibaren … Holdingin …’teki … üretim tesisi içinde bulunan yine … ve … grup tesis müdürü … …’a bağlı üretim müdürü olarak atandığının tebliğ edildiğini ve davacının bu görevi de … Tesisindeki görevinin tesis müdürlüğü pozisyonundan daha alt seviyede olan üretim müdürlüğüne indirilmesi sebebi ile kabul etmediğini bildirdiğini, aynı tesisle ilaç üretimi olan ve davacının sahip olduğu deneyimlerle örtüşen ampul dolum tesisi de bulunmasına rağmen davacının boş ampul ve kolanya üretim müdürlüğüne atanmış olmasının iyi niyetli olmadığını ve davacının yıllık izninin bitiminden itibaren 23/08/2011 tarihinde görüşme yapmak için İstanbul’a toplantıya gittiğinde iş sözleşmesinin bu tarihten itibaren tek taraflı olarak feshedildiğini belirterek tüm bu sebeplerle iş sözleşmesinin geçerli bir sebebe dayanmadan haksız olan feshin geçersizliğine, davacının işe iadesine ve karar kesinleşmesine kadar geçen sürenin dört aylık süre için doğmuş bulunan ücret ve diğer alacaklarının ödenmesi gerektiğinin tespitine ve süresi içinde başvurduğu halde işe başlatılmaması halinde ödenecek tazminatın sekiz aylık ücret tutarında olduğunun belirlenmesine, yargılama ve avukatlık ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini istemiştir.
Davalı vekili; … Kaptepe Api Üretim Tesisinde 05/03/1991-23/08/2011 tarihleri arasında tesis müdürü olarak çalışan davacının … Üretim Tesisinin kapanması nedeni ile şirket tarafından yapılan 3. görev değişikliği teklifinin kabul edilmemesi sebebi ile 23/08/2011 tarihinde 4857 sayılı İş Kanunu’nun 22 ve 17. maddeleri uyarınca ihbar ve kıdem tazminatları ödenerek feshedildiğini, davacının … Üretim Tesisinde Tesis Müdürü olarak görev yaptığından bu konumu itibari ile 4857 sayılı Kanun’un 18/son maddesinde sayıları iş yerinin bütününü sevk ve idare eden ve işçiyi işe alma ve işten çıkarma yetkisi bulunan işveren vekili ve yardımcısı statüsünde bulunduğundan iş güvenliği hükümlerinden yararlanamayacağını ve ayrıca iş sözleşmesinin 4857 sayılı Kanun’un 18. madde kapsamında geçerli sebeple feshedildiğini, iş sözleşmesinin 9 a maddesi gereğince işverene gerekli gördüğü takdirde davacının görev yerini değiştirme yetkisini veren ve davacıya bu görev yeri değişikliğini kabul hükümlülüğü getiren açık bir sözleşme hükmü bulunduğunu ve … Holding A.Ş.’nin … Üretim Tesisinin kapatılması üzerine davacının görev değişikliği yapıldığının ancak yapılan üç değişiklik teklifinin de davacı tarafından kabul edilmediğini ve davalı işverenin yönetim hakkı kapsamında davacının iş sözleşmesini feshettiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.
Mahkeme kararı davalı vekilince temyiz edilmiştir.
Taraflar arasında iş sözleşmesinin feshinin geçerli sebebe dayanıp dayanmadığı uyuşmazlık konusu olup, normatif dayanak 4857 sayılı Kanun’un 18 ve devamı maddeleridir. 4857 sayılı Kanun’un 18. maddesine göre otuz veya daha fazla işçi çalıştıran işyerlerinde en az altı aylık kıdemi olan işçinin belirsiz süreli iş sözleşmesini fesheden işveren, işçinin yeterliliğinden veya davranışlarından ya da işletmenin, işyerinin veya işin gereklerinden kaynaklanan geçerli bir sebebe dayanmak zorundadır.
4857 sayılı Kanun’un 18. maddesi bakımından işçinin davranışlarından kaynaklanan sebepler, işçinin aynı Kanun’un 25/II. maddesinde öngörülen sebepler niteliğinde ve ağırlığında olmayan, işyerinde işin görülmesini önemli ölçüde olumsuz etkileyen, sözleşmeye aykırı davranışlarıdır. İşçinin davranışı ancak işyerinde olumsuzluklara … açması halinde geçerli sebep olabilir. İşçinin sosyal açıdan olumsuz bir davranışı, toplumsal ve etik açıdan onaylanmayacak bir tutumu işyerinde üretim ve iş ilişkisi sürecine herhangi bir olumsuz etki yapmıyorsa geçerli sebep sayılamaz.
4857 sayılı Kanun’un 20. maddesinin ikinci fıkrasına göre feshin geçerli sebebe dayandığını ispat yükümlülüğü işverene aittir. İşçi, feshin başka bir sebebe dayandığını iddia ettiği takdirde, bu iddiasını ispatla yükümlüdür.
Somut olayda davacının iş sözleşmesi davalı şirket tarafından daha önce görev yaptığı … Tesisinin kapatılması dolayısı ile yapılan görev değişikliklerini kabul etmemesi sebebi ile 4857 sayılı Kanun’un 22. maddesi gereğince feshedilmiştir. Davacı 2009 yılından iş sözleşmesinin feshedildiği 23/08/2011 tarihine kadar tesis müdürü olarak görev yapmıştır. Davacı ilk olarak kendi bulunduğu pozisyonunun daha alt bir seviyesinde olan … ve … Grup tesis müdürü … Altav’a bağlı üretim müdürü görevi teklif edilmiş ve davacı tarafından bu teklif hem … il sınırlarında bulunmaması ve hem de alt seviyede bir kadro olması sebebi ile kabul edilmemiştir. Daha sonrasında da davacıya … ve … grup tesis müdürü … …’a bağlı olmak üzere … Tesis Müdürü olarak görevlendirildiği bildirilmiş ve davacı tarafından aynı gerekçelerle kabul edilmemiştir. En son olarak da … üretim tesisi içinde yine daha önce bulunduğu kadrodan daha alt seviyede bulunduğu ve aynı şekilde … … grup tesis müdürü … …’a bağlı boş ampul kolonya ampul müdürlüğü teklif edilmiş ve davacı tarafından aynı gerekçelerle kabul edilmemesi üzerine başka uygun pozisyon bulunmadığı belirtilerek iş akdi feshedilmiştir. Davalı taraf kendi yönetim hakkı kapsamında ve yapılan sözleşme gereğince ve davacının daha önce görev yaptığı tesisinde kapanması sebebi ile görevlendirildiğini belirtmiştir. Yönetim hakkı kapsamında kalan değişikliğin işçinin kişilik haklarına, emredici kurallara ve ahlaka aykırı olmaması ve işverenin bu hakkını dürüstlük kuralına uygun kullanması gerekmektedir. Bir başka anlatımla işverenin yönetim hakkı kapsamında kalan değişiklik yetkisinin sözleşme özgürlüğünün sınırları kapsamında incelenmesi ve işverenin bu hakkının keyfilik denetimine tabi tutulması gerekmektedir. Taraflar arasında sözleşme işverene nakil yetkisi verdiğinden ve kural olarak davacının görevlendirilmesi sözleşmedeki yönetim hakkına dayandığından davacı işçinin bu atamayı kabul etmesi kuraldır. Ancak nakil yetkisi sözleşmeden kaynaklansa da bu nakil yetkisinin kötüye kullanılıp kullanılmadığının keyfilik ve nesnellik açısından denetime tabi tutulması gerekir. İşverenin sözleşmeden kaynaklanan değişiklik yapma yetkisi sınırsız değildir. Bu yetkinin keyfi kullanılmaması gerekir. Davacının aylık ücreti 12.677,00 TL dir. Davacıya … Üretim tesisinin kapatılması sebebiyle üç farklı iş teklifi yapıldığı, haklarında ve ücretinde herhangi bir değişiklik yapılmadığı, davacının iş sözleşmesi ile yer değişikliğini kabul ettiği, işverenin yönetim hakkından kaynaklanan görev yeri değişikliğini kötüye kullanmadığı, davalı işveren davacıyı işten çıkartmamak için üç farklı görev teklif ettiği ancak davacının hiçbirini kabul etmediği anlaşılmaktadır. Davalı işverence yapılan fesih geçerli sebebe dayanmaktadır. Bu sebeple davanın reddi yerine kabulüne karar verilmesi hatalıdır.
Belirtilen sebeplerle, 4857 sayılı Kanun’un 20/3 maddesi uyarınca Dairemizce aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan gerekçe ile;
1.Mahkeme kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,
2.Davanın REDDİNE,
3.Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,
4.Davacının yaptığı yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, davalının yaptığı 47,50 TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,
5.Karar tarihinde yürürlükte bulunan tarifeye göre 1.200,00 TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6.Peşin alınan temyiz harcının isteği halinde davalıya iadesine, kesin olarak 19.10.2012 gününde oybirliği ile karar verildi.