YARGITAY KARARI
DAİRE : 3. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2010/48
KARAR NO : 2010/3924
KARAR TARİHİ : 09.03.2010
MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ
Dava dilekçesinde 102.147.000.000 TL. alacağın faiz ve masraflarla birlikte davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Mahkemece davanın kısmen kabulü cihetine gidilmiş, hüküm davalılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Y A R G I T A Y K A R A R I
Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü.
Davacı Belediye, davalıların …’da kendi belediye sınırları içinde yaşadıklarını, sosyal yardım dairesine başvurarak “sosyal yardım ödeneği-geçim yardımı” isteyip, her yıl için doldurdukları beyannamelerde gerçeğe aykırı beyanda bulunarak, mal varlığını ve gelirlerini bildirmeyerek, genel geçim yasasına göre yardım almamaları gerektiği halde geçim yardımı aldıklarını bildirip, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere 63.053.73 Euro karşılığı 102.147.000 TL.alacağın haksız iktisap tarihinden itibaren …’de döviz mevduatına ilişkin bankalarca uygulanan en yüksek faiz oranının uygulanarak tahsilini istemiştir.
Davalılar davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, hüküm davalılar vekilince temyiz edilmiştir.
Davacı, davalıların … Genel Geçim Yasasına göre gerçeğe aykırı beyanda bulunarak, mal varlıklarını ve gelirlerini bildirmeyerek hakları olmadığı halde aldıkları geçim yardımına karşılık 63.053.73 Euro’nun tahsilini istemiştir. Davalılar zaman aşımı defiinde bulunup, ayrıca yapılan ödemelerin kendisinden kesilen vergi ve sigorta pirimlerinden karşılandığını, iddia edildiği gibi 63.053.73 Euro’nun ödenmediğini, … Genel Geçim Yasasını ihlal etmediklerini, ilgili makamların kendisini bilgilendirmediğini, aynı yasaya göre taşınmazların değerinin (20.000 … Florini) 9250 Euro’dan az olduğunu bildirerek davanın reddini istemişlerdir.
Taraflar arasındaki ihtilaf sebepsiz zenginleşmeye dayanmakta ve 2675 sayılı Milletler Arası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanunun 26 maddesine göre ihtilafın, sebepsiz zenginleşmenin gerçekleştiği yer olan … Kanunlarına göre çözümü gerekir. Dosyada tercümesi bulunan … Genel Geçim Yasasında …’da yaşayan Hollandalı ve oturma izni olan kişilerin yaşayabilecek kadar geçimini sağlayamayacak durumda ise, devlet tarafından kendisine geçim yardımı ödeneği ödeneceğini, kişinin hukuki olarak sahip olduğu bütün mal varlıkları ve gelirlerinin geçim kaynakları sayılacağı ve geçim yardımı alınmasına mani olan servet sınırları belirtilmiş, sosyal geçim yardımı alan kişilerin tüm, bilgi ve durumların bildirmeleri gerektiği, gerekli bilgilerin bildirilmemesi halinde yardımın durdurulacağı, yapılan geçim yardımının hangi hallerde geri alınabileceği ve zaman aşımı süresi belirtilmiştir. Davalıların geçim yardımı almak için verdikleri beyannamelerde, …’deki mal varlıklarını ve gelirlerini bildirmedikleri taraflar arasında ihtilafsızdır. Mahkemece, davacı tarafından tespit edilip bildirilen …’deki davalıların mal varlığı ve gelirlerinin sosyal yardım yasasına göre …’daki yaşamlarını sürdürebilecek, yardım almalarını engelleyecek miktarda olup, olmadığı uzman bilirkişiler aracılığı ile araştırılıp sonucuna göre karar verilmesi gerekir. Mahkemece benimsenen bilirkişi raporu soyut açıklamalara dayandığından hükme dayanak alınamaz. Mahkemece taşınmazların değerleri kamulaştırma işlerinde uzman bilirkişiler aracılığı ile emsal taşınmazlar değerinde gözetilerek yeniden yapılacak keşifle taraf ve yargı denetimine uygun şekilde belirlenip sonucuna göre karar verilmesi gerekir. Eksik inceleme ve yetersiz bilirkişi raporuna dayanarak karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.
Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 09.03.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.