YARGITAY KARARI
DAİRE : 3. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2010/6170
KARAR NO : 2010/6508
KARAR TARİHİ : 13.04.2010
MAHKEMESİ :SULH HUKUK MAHKEMESİ
Dava dilekçesinde kira parasının 7.7.2006 gününden başlayarak yıllık 850,000 TL olarak tesbiti istenilmiştir. Mahkemece davanın kısmen kabul, kısmen reddi cihetine gidilmiş, hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.
Y A R G I T A Y K A R A R I
Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü.
Davada, 7.7.2006 tarihinden itibaren yıllık kiranın 850.000 TL. olarak tespitine karar verilmesi istenilmiştir.
Mahkemece, davanın kısmen kabul kısmen reddi ile yıllık kiranın 746.280 TL. olarak tespitine karar verilmiştir.
Dairemiz tarafından bu karar, ”Emsal ve rayicin tespitinde, kiralananın özellikleri ve kiralanan yer ile civarında aynı nitelikte kabul edilebilecek ve tespiti istenilen döneme yakın tarihte yapılmış kira sözleşmeleri esas alınarak mukayese yapılmalıdır.
18.11.1964 gün ve 2/4 sayılı Y.İ.B.K. ve yerleşik Yargıtay uygulamalarına göre “hak ve nesafet” ilkesi uyarınca hakim bu sınırlamayı yaparken, öncelikle tarafların tüm delilleri varsa emsal kira sözleşmeleri aslı veya onaylı örnekleri dosyaya alınmalı, bilirkişi marifetiyle kiralanan taşınmaz ve taraf emsalleri tek tek görülüp incelenmeli, böylece elde edilen veriler somutlaştırılarak, dava konusu yer ile ayrı ayrı (konumu, çevresi, niteliği, kullanım şekli, kira başlangıç tarihi, kira süreleri vb.) kira parasına etki eden tüm nitelikleri karşılaştırılmalı, emsal kira bedellerinin niçin uygun emsal olup olmadığı somut gerekçelerle açıklanmalı, dava konusu taşınmazın yeniden kiraya verilmesi halinde getirebileceği kira parası belirlenmeli, hakimce bu kira parası dikkate alınmak suretiyle hak ve nesafete; özellikle tarafların kira sözleşmesinden bekledikleri amaçlarına uygun makul bir kira parasına hükmedilmelidir. Dava konusu taşınmaz, öğrenci yurdu olarak kullanılmakta olup, her bir katta bulunan odaların emsalleri ile karşılaştırılması yapılarak,makul bir kiraya hükmedilmesi gerekirken, eksik ve yetersiz bilirkişi raporuna dayanılarak, fahiş kira takdiri doğru görülmemiştir.” gerekçesi ile bozulmuştur.
Mahkemece, bozma kararımıza uyularak yapılan yargılama neticesinde yıllık kiranın 720.000 TL. olarak tespitine karar verilmiştir.
Ancak, mahkemece, bozma kararına uyulmakla birlikte, bozma kararının gereği yerine getirilmemiştir. Bozma sonrası alınan bilirkişi raporu yeterince açık ve denetime elverişli değildir. Raporda yeterince emsal incelenmemiş, dava konusu taşınmazdaki her bir kattaki her bir bağımsız bölüm için emsallar tartışılmamış, buna göre yeterli mukayese yapılmamıştır. Bu odaların her birinin metrekaresine göre tespit yapılmak suretiyle tüm taşınmazın kirasının tespiti cihetine gidilmemiştir.
Öyle ise mahkemece, Dairemizin bir önceki bozma kararı gereğince yargılama yapılıp, taşınmazdaki her bir odanın metre karesine göre somut emsaller bulunup, denetime elverişli bilirkişi kurulu kararınca uygun bir kiraya karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm tesisi bozmayı gerektirmiştir.
Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 13.4.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.