YARGITAY KARARI
DAİRE : 3. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2014/15452
KARAR NO : 2015/11288
KARAR TARİHİ : 17.06.2015
MAHKEMESİ : AĞRI 2. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ
TARİHİ : 19/03/2014
NUMARASI : 2011/640-2014/233
Taraflar arasındaki alacak davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kabule yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
Davacı vekili dilekçesinde; A… defterdarlığı muhasebe denetmeninin 2011 yılı çalışma programı kapsamında 21/06/2011-08/07/2011 tarihleri arasında H… Mal müdürlüğünde yaptığı denetimde, H… kaymakamlığı ilçe yazı işleri müdürlüğünde münhal bulunan yazı işleri müdürlüğüne vekalet eden ilçe nüfus müdürlüğü personeli davalı M.. C..’na 20.167,33 TL ek tazminat ve özel hizmet tazminatının fazla ve yersiz ödemede bulunulduğu tespit edildiğini, yapılan tebligata rağmen zararın süresi içinde rızaen ödenmediğini belirterek, 20.167,33 TL nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili dilekçesinde; müvekkilin 2006 yılından bu yana yazı işleri müdürlüğüne vekalet ettiğini, defterdarlık muhasebe denetmeninin raporu sonrasında müvekkiline ödenen ek tazminat ve özel hizmet tazminat farklarının iadesine ilişkin idare kararın ve açılan davanın usul ve esas yönünden hukuka aykırı olduğunu, dava konusu yapılan ödemede müvekkilinin herhangi bir kusur ve hilesi olmadığını, idarenin dava açma süresi olan 60 günlük süreyi geçirdiğini belirterek davanın reddine ve idari yargıda açtıkları Erzurum 2. İdare Mahkemesinin 2011/1621 Esas sayılı dosyasının bekletici mesele yapılmasın karar verilmesini istemiştir.
Mahkemece; “Somut olayda işin özü; asilde aranan şartları taşımayan bir kişinin vekil olarak atanması mümkün olmadığı gibi, kendisine bu sebeple vekalet zammı ve tazminatının ödenemeyeceğidir. Yüksek öğrenim mezunu olmadığı için zam ve tazminatları alamayacaktır. Ancak fiilen yürüttüğü görev karşısında bazı maddi haklara hak kazanabilir.(Danıştay, 11. Dairesi, 2001/481 E-2003/5610 K sayılı içitahadı). Davalının Yazı İşleri Müdürlüğü için aranan şartları taşımadığı halde vekaleten bu göreve getirildiği ve kendisine bundan ötürü H… Mal Müdürlüğünün 29/11/2013 havale tarihli yazısı ile bildirildiği üzere 20.167,33 TL zam ve tazminat farkı ödendiği sabit ve çekişmesizdir.
Davalının sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre iade etmesi gereken miktar belirlenirken iyiniyet ve kötüniyet belirleyici olmaktadır. Davalının uzun yıllardır sürdürdüğü bu görevinden ötürü bir anda, bir ödeme ile toptan olarak büyük bir meblağ zam ve tazminat aldığını anlaşılmaktadır. Yıllardır alınmayan bir zammı ve tazminatı biranda alan davalının bu durum karşısında bilgisiz ve habersiz olması, hatta vekaleten baktığı görevin gereği olan yüksek öğrenim mezunu olmadığını bile bile bu ödemeyi alması hayatın olağan akışına ters bir durumdur. Davalının iyiniyetli olmadığı vicdani kanaatine varılmakla eline geçen tüm parayı tüketmiş olsa bile yasanın emredici hükmü gereği tümünü iade ile yükümlüdür. Tüm bu açıklamalar ve deliller ışığında davalının iyiniyetli olmadığı vicdani kanaatine varılmakla, 657 sayılı devlet memurları kanunun 86,174-175 maddeleri ile 631 sayılı KHK’ye aykırı olarak zam ve tazminat adı altında davalıya ödenen 20.167,33 TL tutarındaki ödemenin, 30/03/2011 ödeme tarihinden başlayacak yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline ve davacıya ödenmesine” gerekçesiyle davanın kabulüne karar vreilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Davalardan biri hakkında verilecek kararın, diğerini etkileyecek nitelikte bulunması halinde iki dava arasında bağlantı varsayılır ve biri diğeri için bekletici mesele yapılır.
Somut olayda, davalı tarafından davacı aleyhine açılan Erzurum 2. İdare Mahkemesinin 2011/1621 E. sayılı dosyasında, davalının vekaleten yürüttüğü H… Kaymakamlığı Yazı İşleri Müdürlüğü sebebiyle almış olduğu ve dava konusu olan özel hizmet ve ek tazminat farklarının iadesine ilişkin olarak tesis edilen 19.09.2011 tarih ve 175 sayılı idari işlemin hukuka aykırı olduğu iddiası ile iptalinin istenildiği, bu davada verilen 31.01.2012 tarih ve 2012/140 K. sayılı kararın davalı tarafından temyiz edildiği anlaşılmakla, kararın henüz kesinleşmediği anlaşılmaktadır.
Buna göre; mahkemece, dava konusu ödemeye ilişkin olarak açılmış bulunan ve eldeki davayı etkileyecek nitelikteki Erzurum 2. İdare Mahkemesinin 2011/1621 Esas sayılı idari işlemin iptaline ilişkin dava dosyasının sonuçlanmasının bekletici mesele yapılarak, orada verilip kesinleşecek olan karar doğrultusunda bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile idare mahkemesindeki dava sonucu beklenilmeksizin, yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmayıp, bozmayı gerektirmiştir.
Bozma nedenine göre, diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 17.06.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.