YARGITAY KARARI
DAİRE : 4. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2021/1763
KARAR NO : 2022/15532
KARAR TARİHİ : 28.11.2022
MAHKEMESİ : Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi
İLK DERECE MAHKEMESİ : Gebze Asliye Ticaret Mahkemesi
Taraflar arasındaki itirazın iptali davası üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davalı … Makine A.Ş aleyhine açılan davanın pasif dava ehliyeti yokluğundan usulden reddine, diğer davalılar yönünden kısmen kabulüne dair verilen 10/09/2019 günlü karara karşı davacı ile davalılar … ve … vekillerinin istinaf başvuruları üzerine yapılan incelemede; davalılar … ve … vekilinin istinaf isteminin esastan reddine, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve HMK’nın 353/1-b.2 maddesi uyarınca düzelterek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle; davalı … yönünden açılan davanın pasif husumet yokluğundan usulden reddine, diğer davalılar yönünden davanın kısmen kabulüne dair Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesince verilen 05/11/2020 günlü kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili ile katılma yoluyla davalılar … ve … vekili tarafından süresi içinde istenilmekle, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hâkimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.
K A R A R
Davacı vekili; 22/06/2015 günü …’i olmayan ve davalıların işleteni ve sürücüsü olduğu iş makinasının karıştığı çift taraflı trafik kazası sonucu ölenin hak sahiplerine ödeme yapıldığını, tazminatın rücuen tazmini için davalılar aleyhine başlatılan icra takibine itiraz edildiğini ve takibin durduğunu belirterek, itirazın iptali ile tespit edilecek gerçek zarar tutarından kusur ve her türlü indirim tutarı düşüldükten sonra ödenen 133.356,00 TL nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan müştereken ve müteselsilen tahsiline, davalılar aleyhine %20 den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalılar … ve … vekili; sürücü …’un kazada kusuru olmadığını, kabul anlamına gelmemekle beraber sürücünün tali kusurlu olduğu yönünde rapor mevcut olup, tüm ödemenin müvekkillerinden talep edilemeyeceğini savunarak, davanın reddini istemiştir.
Davalı … Makine ve Servis Sanayi ve Ticaret A.Ş vekili; kazaya karışan iş makinasının işleteninin müvekkili olmayıp davalı … olduğunu, davalı …’e ait iş makinasının arızalanması nedeniyle arcın servise alındığını ve kazaya karışan aracın teslim edildiğini, …’in bu aracı kendi nam ve hesabına geliri ve rizikosu kendisine ait olmak üzere işlettiğini savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
İlk Derece Mahkemesince; davalı şirketin işleten sıfatı bulunmadığı, işletenin davalı … olduğu, davalı sürücü …’un kazanın meydana gelmesinde %30 oranında kusurlu olduğu, takip konusu alacağın likit olmadığı gerekçesiyle; davalı … A.Ş aleyhine açılan davanın pasif dava ehliyeti yokluğundan usulden reddine, diğer davalılar yönünden kısmen kabulü ile davalılar … ve …’ın takibe itirazlarının 67.049,66 TL asıl alacak ve 1.324,23 TL işlemiş faiz yönünden iptali ile takibin bu miktarlar üzerinden devamına, fazlaya ilişkin istemin ve icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiş, davacı ile davalılar … ve … vekilleri istinaf yoluna başvurmuştur.
Bölge Adliye Mahkemesince; davaya karışan iş makinasının ikame araç olarak davalı …’e verildiği, davalının kullanımında iken kazanın meydana geldiği, araç maliki şirketin iş makinası üzerinde fiili hakimiyetinin ve ekonomik yönden yararlanma olanağının ortadan kalktığı, ariyet alan konumunda olan davalı …’in araç işleteni olduğu, ilk derece mahkemesince ATK Trafik İhtisas Dairesinden alınan 05/03/2019 tarihli rapor uyarınca davalı sürücü … %30 oranında kusurlu kabul edilmiş ise de, ceza mahkemesince dosya kapsamında bulunan üç ayrı rapora itibar edilmeyip kamera görüntülerinin incelenmesi neticesinde sanık sürücü … ile maktulün eş değer oranda kusurlu bulunarak davalı …’un cezalandırılmasına karar verildiği, kararın Yargıtay denetiminden geçerek kesinleştiği gözetilerek davalı sürücünün %50 oranında kusurlu olduğu değerlendirilerek, ilk derece mahkemesinin kusur konusundaki değerlendirmesinin hatalı bulunduğu belirtilerek; davalılar … ve … vekilinin istinaf isteminin esastan reddine, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile HMK’nın 353/1-b.2 maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden hüküm kurulmak suretiyle davalı … A.Ş yönünden açılan davanın pasif dava ehliyeti yokluğundan usulden reddine, diğer davalılar yönünden açılan davanın kısmen kabulü ile takibe itirazlarının 111.749,43 TL asıl alacak ve 2.206,68 TL işlemiş faiz yönünden iptali ile takibin bu miktarlar üzerinden devamına, fazlaya ilişkin istemin ve icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiş; hüküm, davacı vekili ile katılma yoluyla davalılar … ve … vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle HMK’nın 355. maddesindeki kamu düzenine aykırılık halleri resen gözetilmek üzere istinaf incelemesinin, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılacağı kuralına uygun biçimde inceleme yapılıp karar verilmiş olmasına, dava şartları, delillerin toplanması ve hukukun uygulanması bakımından da hükmün bozulmasını gerektirir bir neden bulunmamasına ve özellikle davalı araç maliki … A.Ş nin kaza yapan iş makinasını diğer davalı …’e ariyet olarak verdiği ve 2918 sayılı KTK’nın 3. maddesi gereği, ariyet alan konumunda olan davalı …’in araç işleteni olduğu dikkate alındığında, adı geçen davalılar için sorumluluk durumlarının belirlenmesine ilişkin kabulde bir isabetsizlik görülmemesine; oluş, dosya ve ceza mahkemesince verilen hüküm kapsamında benimsenen kusur tespitinin yerinde olmasına göre davacı vekili ile davalılar … ve … vekilinin yerinde olmayan bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun olan Bölge Adliye Mahkemesi hükmünün HMK’nın 370/1. maddesi gereğince ONANMASINA, HMK’nın 373. maddesi uyarınca dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin de Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesine gönderilmesine, aşağıda dökümü yazılı 26,30 TL kalan onama harcının temyiz eden davacıdan ve aşağıda dökümü yazılı 2.718,52 TL kalan onama harcının temyiz eden davalılar … ve …’dan alınmasına 28.11.2022 gününde oybirliğiyle karar verildi.