YARGITAY KARARI
DAİRE : 4. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/16897
KARAR NO : 2023/5283
KARAR TARİHİ : 12.04.2023
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2015/1175-2020/437
DAVALILAR : 1. … vekili Avukat …
DAVA TARİHİ : 30.07.2013
HÜKÜM/KARAR : Kısmen kabül
Taraflar arasındaki tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
İlk derece mahkemesi kararı davalı … vekili ve davalı …Ş vekili tarafından istinaf edilmiştir.
İlk derece Mahkemesince 24.01.2021 tarihli ek karar ile davalı … vekilinin istinaf dilekçesinin süresinde verilmediğinden talebin reddine karar verilmiştir.
Ek karar davalı … tarafından istinaf edilmiş İlk derece mahkemesi tarafından 04.03.2021 tarihli ek karar ile davalının kararı katılma yolu ile istinaf edemeyeceği gerekçesi ile istinaf talebinin reddine karar verilmiştir.
Ek karar davalı … tarafından temyiz edilmekte; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
Bölge Adliye Mahkemesi tarafından Bursa 9. İş Mahkemesi’ne açılan davada bu mahkemenin, görevsizlik kararının temyizi üzerine Yargıtay 21. Hukuk Dairesi 2014/1447 esas 2014/3054 karar sayılı ilamı ile onama kararı verdiği, dosyanın gönderildiği Bursa 6. Asliye Hukuk Mahkemesi Ticaret Mahkemesi’ne görevsizlik kararı verdiği, Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin de, karşı görevsizlik kararı vermesi üzerine merci tayini için gönderilen Yargtay 20. Hukuk Dairesi’nin 2015/14030 esas, 2015/11336 karar sayılı ilamı ile Asliye Ticaret Mahkemesi kararının onandığı, Bölge Adliye Mahkemelerinin göreve başlama tarihlerinden önce İlk Derece Mahkemesince niteliği ne olursa olsun nihai karar verilmiş olmakla dosyada, esas hakkında verilecek kararlara karşı kesinleşinceye kadar başvurulacak kanun yolunun istinaf değil temyiz kanun yolu olduğu gerekçesi ile dosyanın temyiz incelemesi yapılmak üzere geri çevrilmesine karar verilmiştir.
Temyiz istemi, davalı … vekilinin temyiz dilekçesinin süre yönünden reddine yönelik 24.01.2021 tarihli ek kararına ve katılma yolu ile yapılan temyiz talebinin reddine ilişkin 04.03.2021 tarihli kararına ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının davalı … vekiline 25.01.2021 tarihinde tebliğ edildiği, davalı … vekilinin 12.02.2021 tarihinde harcını yatırdığı ve istinaf dilekçesini verdiği anlaşılmaktadır.
Temyiz dilekçesinin süre aşımı nedeni ile reddine ilişkin İlk derece Mahkemesince verilen ek karar yukarıda anılan kanun hükümlerine uygun olduğundan davalı … vekilinin temyiz isteminin reddi ile söz konusu ek kararın onanması gerekir.
İlk derece mahkemesi kararı davalı … vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi.
I. DAVA
Davacı vekili; davalı Gıda …, Bursa İl Gıda Tarım ve Hayvancılık müdürlüğünde veteriner hekim olarak çalıştığını, 25.04.2013 tarihinde Bursa Osmangazi hipodromuna işleri gereği mesai saatleri içinde gitmekte iken, davalıya sigortalı ve …’ın (ölü) sürücüsü olduğu aracın tek taraflı yaptığı kaza neticesinde, araçta yolcu olarak bulunan davacının yaralanmasına sebebiyet verildiği, kazada akciğerinin 5 cm yırtıldığını, diz üzerinden bacağının kırıldığını, yüzünde derin kesiler oluştuğunu ve ne zaman iyileşeceğinin belli olmadığını, maddi ve manevi yönden zarara uğradığını, olayın iş kazası niteliğinde olduğunu, fazlaya ilişkin hakları salı kalmak kaydı ile şimdilik 1.000,00 TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, 150.000,00 TL manevi tazimatın davalılar Deniz Finansal Kiralama A.Ş ve davalı Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığından kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte talep etmiştir. Davacı vekili maddi tazminat talebini 10.09.2019 tarihinde 146.877,82 TL olarak ıslah etmiştir.
II. CEVAP
Davalı Gıda Tarım ve Hayvancılık İl Müdürlüğü vekilli; davacının 1989 tarihinde sözleşmeli personel olarak istihdam edildiğini, 1995 tarihinde ise memur sıfatı ile kurumda veteriner sağlık teknisyeni olarak çalışmaya devam ettiğini, öncelikle görevsizlik kararı verilmesi gerektiğini zira davanın idari yargıda açılması gerektiğini, kaza yapan aracın davalı …Ş’den kiralama yöntemi ile temin edildiğini, araçtan kaynaklanan bir sorun olmadığını, sürücü …’ın’ın asli kusurlu olduğunu, araçta yine personelleri Sadettin Kanoğlu’nun bulunduğunu, sürücü yanında oturmasına rağmen hafif yaralandığıhı, bundan da davacının emniyet kemeri takmadığı sonucuna ulaşıldığını savunarak davanın reddini istemiştir.
Davalı …Ş vekili; davacının kendilerine başvuru yapmadığını, temerrüt oluşmadığını aracın kendilerine 31.12.2012-31.12.2013 tarihleri arasında sigortalı olduğunu, geçici iş göremezlik tazminatının tedavi gideri kapsamında olup sorumlulukları olmadığını, öncelikle kusur tespiti yapılması gerektiğini, aktüer sicile kayıtlı bilirkişiden rapor alınmasını, hatır taşıması ve müterafık kusur indirimi yapılması gerektiğini savunarak davanın reddini talep etmiştir.
Davalı …Ş vekili; müvekkili şirketin mülkiyet sahibi kiralayan olup işleten olmadığını, tabi oldukları kanun çerçevesinde kiracıların talebi ve seçimi üzerine üçüncü kişilerden satın aldığı veya başka surette temin ettiği malın zilyetliğini her türlü faydayı sağlamak ve belli bir süre feshedilmek üzere kira bedeli karşılığında kiracıya bıraktığını, söz konusu aracın dava dışı… Turizm ve Taş. Otom Gıda Ürünleri Temizlik Hizm İletişim San. ve Dış. Tic. Ltd. Şti. arasında düzenlenen 27.12.2012 tarihli sözleşme ile finansal kiracıya teslim edildiğini, artık finansal kiracının işleten olduğunu ve kendilerinin sorumluluklarının kalmadığını savunarak davanın reddini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
A. İlk Derece Mahkemesince Verilen Karar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; “davaya konu kaza nedeni ile tarafların iddiaları ve savunmaları doğrultusunda Adli Tıp Kurumu’ndan alınan kusur raporu neticesinde araç sürücüsü …’ın kazada %100 oranında kusurlu olduğunu, İstanbul Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Dairesi’nden alınan maluliyet raporu ile davacının %21 oranında maluliyeti olduğunun belirlendiğini, alınan aktüer rapor ile davacının 146.877,82 TL maddi zararının hesaplandığını, davacı vekilinin 06.08.2020 tarihli Axa Sigorta A.Ş ile yapılan protokol gereği maddi tazminat yönündün feragat ettiklerini, manevi tazminat yönünden ise taleplerinin devam etitğini, davacının davalı kurumda veteriner teknisyeni olarak çalıştığını ve olay günü Bursa Osmangazi Hipodromu İşleri gereği mesai saatleri içinde gitmekte iken kazanın meydana geldiğini, aracın davalı kurum tarafından kiralandığını bu nedenle davalı bakanlığın işleten oarak sorumlu olacağı” gerekçesi ile davanın maddi tazminat yönünden feragat nedeni ile reddine, manevi tazminat yönünden davanın kısmen kabulü ile 35.000,00 TL manevi tazminatın davalı …Ş ve davalı …’ndan kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı … vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı … vekili temyiz dilekçesinde; kazada sürücüsünün kusurlu olmasına rağmen kendilerinin manevi tazminattan sorumlu tutulduğunu, kazada idarenin kusuru olmadığını, araçta yolcu olarak bulunan başka bir şahsın hafif yaralandığını, davacının ağır yaralanmasının emniyet kemeri kullanmaması nedenine bağlı olduğunu , manevi tazminatın fahiş olarak belirlendiğini beyan etmiştir.
C. Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davalı … tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (…) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı 25.04.2013 tarihli trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı sürücünün maddi ve manevi tazminat talebine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 54 ve 56′ ncı maddeleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85,89,90 ve 91 inci maddeleri, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.
3. Değerlendirme
Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere; kazanın oluş şekli, davacının maluliyet oranı dikkate alınarak hüküm altına alınan manevi tazminat miktarının yerinde anlaşılmasına göre göre usul ve kanuna uygun olup, davalı … vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
İlk Derece Mahkemesince verilen 04.03.2021 tarihli ek kararın ONANMASINA,
Davalı … vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece mahkemesine gönderilmesine,
Aşağıda yazılı fazla yatırılan harcın davalı …Ş’ye iadesine,
492 Sayılı Harçlar Yasasının 13/J maddesi uyarınca davalı …’dan harç alınmamasına,
12.04.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.