YARGITAY KARARI
DAİRE : 4. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/315
KARAR NO : 2023/4305
KARAR TARİHİ : 23.03.2023
MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 20217334 E., 2021/335 K.
SAYISI : 2021/İHK-13650
HÜKÜM/KARAR : Başvurunun Kabulüne / İtirazın Kısmen Kabulüne
SAYISI : 2021/18236
Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda, Uyuşmazlık Hakem Heyetince başvurunun kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Karara davacı vekili ile davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince itirazın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
… kararı davacı vekili ile davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda taraflar vekillerinin temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin yolcu olarak bulunduğu davalıya zorunlu trafik sigortalı aracın karıştığı çift taraflı trafik kazası sonucu davacının yaralandığını ve malul kaldığını, davalının ödediği miktarın gerçek zararı karşılamadığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 5.100,00 TL tazminatın faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş; ıslah dilekçesiyle taleplerini 132.222,51 TL’ye yükseltmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; maluliyet ve kusuru kabul etmediklerini, davadan önce yapılan ödemeyle sorumluluklarının son bulduğunu, geçici iş göremezlik zararından sorumluluklarının bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
III. … KARARI
Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalıya sigortalı araç sürücüsünün kazada tam kusurlu olduğu, davacının sunduğu raporda, davacının maluliyet oranının %19, geçici iş göremezlik süresinin 6 ay olarak tespit edildiği ve bu raporun karara esas alındığı; PMF 1931 Tablosu ve progresif rant tekniğiyle tazminatın hesaplandığı aktüer raporunun benimsendiği gerekçesiyle davanın kabulü ile 118.708,82 TL bakiye sürekli iş göremezlik kaybı ve 13.513,69 TL geçici iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 132.222,51 TL’nin 04.02.2020 tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
IV. İTİRAZ
A. İtiraz Yoluna Başvuranlar
Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ile davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.
B. İtiraz Sebepleri
1. Davacı vekili itiraz dilekçesinde; başvuranın bilinmeyen aktif dönemi hesaplanırken gelir belgesinde görünen son aylık ücret esas alınması gerekirken evli eşi çalışmayan 1 çocuklu asgari ücret esas alınmasının hatalı olduğu ve tazminat hesaplamasının düşük çıktığını belirtmiştir.
2. Davalı vekili itiraz dilekçesinde; sigorta şirketine başvuru aşamasında gelir belgesi sunulmamış olması dolayısıyla başvuru şartının gerçekleşmediği, tazminat hesaplamanın TRH 2010 Yaşam Tablosuna göre yapılması gerektiği, geçici iş göremezlik taleplerinin sigorta poliçesi teminatı kapsamında olmadığı, araçta istiap haddi aşılmış olduğundan müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, tarifeye göre hesaplanacak vekalet ücretinin 1/5’i oranında hükmedilmesi gerektiğini belirterek Uyuşmazlık Hakem Heyetince verilen kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davalı vekilinin vekalet ücretine yönelik itirazının kabulü ile bu yönde yeniden hüküm kurulmasına, davacı vekilinin tüm davalı vekilinin diğer itirazları yönünden kararın usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle itirazın reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ile davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
1.Davacı vekili temyiz dilekçesinde; başvuranın bilinmeyen aktif dönemi hesaplanırken gelir belgesinde görünen son aylık ücret esas alınması gerekirken evli eşi çalışmayan 1 çocuklu asgari ücretin esas alınmasının hatalı olduğunu ve tazminat hesaplamasının düşük çıktığını, TRH 2010 Yaşam Tablosu’na göre %1,8 teknik faiz uygulanmadan hesaplama yapılması gerektiğini, … tarafından maktu vekalet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu belirtmiştir.
2.Davalı vekili temyiz dilekçesinde; … kararına karşı yaptığı itiraz başvurusunda bildirdiği sebepler ile … kararının bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe:
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık; davalı … tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (…) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı yolcunun uğradığı sürekli iş göremezlik ve geçici iş göremezlik zararının tazmini talebine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (HMK) 369, 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun (TBK) 54 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun (KTK) 85, 89, 90, 91 ve 111 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu’nun 30 uncu maddesi, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.
3. Değerlendirme
1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacı vekilinin tüm, davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
2. TBK’nın 52 nci maddesi uyarınca zarar gören, zararı doğuran fiile razı olmuş veya zararın doğmasında ya da artmasında etkili olmuş yahut tazminat yükümlüsünün durumunu ağırlaştırmış (müterafik kusur hâli söz konusu) ise hâkim, tazminatı indirebilir veya tamamen kaldırabilir. Müterafik kusura ilişkin savunma bir def’i olmadığından bu yönde bir savunma olmasa da resen dikkate alınması gerekir.
KTK’nın 3 üncü maddesi uyarınca taşıma sınırı (istiap haddi/kapasite), bir aracın güvenle taşıyabileceği en çok yük ağırlığı veya yolcu sayısını göstermekte olup ikincil mevzuat ve eki cetveller ile aracın trafik tescil belgesinde; yolcu taşıma izni verilen araçlarda azami kaç koltuk bulunacağı, kaç yolcu taşınabileceği, ayakta veya aracın römorkunda yolcu taşınıp taşınamayacağı hususları belirlenmiştir.
Davacının, yolcu taşıma kapasitesi aşılmasına rağmen sigortalı araçta seyahat etmek suretiyle zararın artmasında katkısının bulunduğu, dolayısıyla müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğine dair davalının savunması İtiraz Hakem Heyetince kabul edilmemiştir.
Somut olayda; kaza tespit tutanağının incelenmesinde, davacının yolculuk yaptığı aracın azami yolcu kapasitesi sürücü dâhil 14 kişi olmasına rağmen araçta 20 kişi bulunduğu, istiap haddinin aşılma miktarının 6 kişi olduğu hususu trafik kaza tespit tutanağı ve kazaya ilişkin soruşturma evrakı içerisindeki tutanaklar ile sabittir. Kazanın da davalıya sigortalı aracın tekerinin patlaması sonucu meydana geldiği anlaşılmaktadır.
Buna göre; davacının yolcu taşıma kapasitesi aşılan araçta seyahat etmesi nedeniyle zararın artmasında katkısının bulunduğu gözetilerek TBK’nın 52 nci maddesi gereğince Dairemizin yerleşik uygulamasına göre %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılmak suretiyle davalının sorumlu olduğu tazminat miktarının belirlenmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiştir.
VI. KARAR
1- Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davacı vekilinin tüm, davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,
2- Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan … kararının BOZULMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davacıya yükletilmesine,
Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde davalıya iadesine,
Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,
23.03.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.