YARGITAY KARARI
DAİRE : 5. Ceza Dairesi
ESAS NO : 2023/2126
KARAR NO : 2023/5091
KARAR TARİHİ : 13.04.2023
MAHKEMESİ :Ceza Dairesi
SUÇ : İrtikap, zimmet
HÜKÜM : 1)… 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 24/11/2021 tarihli ve 2020/226 Esas, 2021/407 sayılı Kararı ile;
a) Sanık … hakkında katılanlar … ve …’a yönelik ikna suretiyle irtikap suçuna ilişkin eylemlerinin zincirleme icbar suretiyle irtikap suçunu oluşturduğu kabulüyle mahkumiyet, 50.000 TL değerindeki araç alımına ilişkin zimmet isnadı yönünden mahkumiyet, katılanlar …, …, …, …, …, … ile mağdur … (bu kişiler açısından birleşen 2020/306 Esas sayılı dosyaya konu)’a yönelik irtikap isnatları yönünden beraat, … Tur. Ltd. Şti’nden alınan 12.000 TL’nin zimmete geçirildiği isnadı yönünden beraat,
b) Sanık … hakkında katılanlar … ve …’a yönelik ikna suretiyle irtikap suçuna ilişkin eylemlerinin zincirleme icbar suretiyle irtikap suçunu oluşturduğu kabulüyle mahkumiyet, katılanlar …, …, …, …, …, …, … ve …’ya yönelik irtikap isnatları yönünden beraat,
c) Sanık … hakkında katılanlar … ve …’a yönelik ikna suretiyle irtikap suçuna ilişkin eylemlerinin zincirleme icbar suretiyle irtikap suçunu oluşturduğu kabulüyle mahkumiyet, katılanlar …, …, …, … ve …’a yönelik irtikap isnatları yönünden beraat,
d) Sanık … hakkında katılanlar … ve …’a yönelik ikna suretiyle irtikap suçuna ilişkin eylemlerinin zincirleme icbar suretiyle irtikap suçunu oluşturduğu kabulüyle mahkumiyet, katılanlar …, …, …, … ve …’a yönelik irtikap isnatları yönünden beraat,
e) Sanık … hakkında gizliliğin ihlali suçundan beraat,
f) Sanık … hakkında katılan … ve mağdur …’a yönelik icbar suretiyle irtikap isnatları yönünden beraat,
2)Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesinin 28.04.2022 tarihli ve 2022/361 Esas, 2022/985 sayılı Kararı ile;
a) Sanıklar hakkında irtikap suçundan verilen mahkumiyet ve beraat kararlarına (b bendinde belirtilen hariç) yönelik istinaf başvurularının esastan reddi,
b) Sanık … hakkındaki zimmet suçundan verilen mahkumiyet ve beraat kararları ile katılan …’a yönelik icbar suretiyle irtikap isnadı yönünden verilen beraat kararının kaldırılarak, bu eylemlerinin kül halinde
zincirleme biçimde icrai davranışla görevi kötüye
kullanma suçunu oluşturduğu kabulüyle mahkumiyet,
3)Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesinin 02.01.2023 tarihli ve 2022/361 Esas, 2022/985 sayılı ek Kararı ile; sanık … hakkında mağdur …’a yönelik irtikap suçundan verilen beraat kararına yönelik istinaf başvurusunun esastan reddi.
Bölge Adliye Mahkemesince verilen hükümler temyiz edilmekle dosya incelendi;
5271 sayılı CMK’nın 286/2-g madde ve fıkrası uyarınca bölge adliye mahkemesi ceza dairelerinin “On yıl veya daha az hapis cezasını veya adlî para cezasını gerektiren suçlardan, ilk derece mahkemesince verilen beraat kararları ile ilgili olarak istinaf başvurusunun esastan reddine dair kararlar” temyizi kabil kararlardan olmadığından, tüm sanıklar hakkında irtikap suçundan verilen beraat hükümlerine yönelik istinaf başvurularının esastan reddi kararlarına yönelik katılanlar vekillerinin temyiz istemlerinin ayrıca sanık … hakkında verilen tefrik kararının hüküm niteliğinde olmayıp temyizi kabil bulunmadığı anlaşılmakla, katılanlar …, …, …, … ve … vekilinin temyiz isteminin, sanıklar …, …, … ve …’in dosya kapsamına göre uygun görülmeyen ve sonuç ceza miktarları itibarıyla da koşulları bulunmayan duruşmalı inceleme taleplerinin 5271 sayılı CMK’nın 298 ve 299/1. maddeleri uyarınca ayrı ayrı REDDİNE, tebliğnamede adına yer verilen sanık … hakkındaki hükme ilişkin bir temyiz talebinin bulunmadığı gözetilerek, incelemenin katılan … vekili ile sanıklar …, …, … ve … ile müdafiilerinin, sanıklardan …, …, … ve … hakkında irtikap suçundan verilen mahkumiyet hükümlerine yönelik istinaf başvurularının esastan reddi, sanık … hakkındaki zimmet suçundan verilen mahkumiyet ve beraat kararları ile katılan …’a yönelik icbar suretiyle irtikap isnadı yönünden verilen beraat kararının kaldırılarak bu eylemlerinin kül halinde zincirleme biçimde icrai davranışla görevi kötüye kullanma suçunu oluşturduğu kabulüyle verilen mahkumiyet hükmüne yönelik sanık … ve müdafiinin temyiz itirazlarıyla sınırlı ve duruşmasız olarak yapılmasına karar verildikten sonra gereği düşünüldü:
Birleşen 2020/306 Esas sayılı dosya kapsamında sanıklar … ve … hakkında katılan …’a yönelik irtikap suçundan kamu davası açılmayıp ilk derece mahkemesince de herhangi bir karar verilmediği halde beraat hükümleri verildiğinden bahisle kurulan istinaf başvurularının esastan reddi kararları hukuki değerden yoksun ve yok hükmünde olduğundan bozma nedeni yapılmamıştır.
Sanıklardan …, …, … ve … hakkında irtikap suçundan kurulan mahkumiyet hükümlerine ilişkin istinaf başvurularının esastan reddi kararlarına yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde;
16.03.2020 olan suç tarihinin gerekçeli karar başlığında 22 Nisan 2020 ve öncesi olarak gösterilmesi mahallinde düzeltilebilir yazım hatası kabul edilmiştir.
Delillerle iddia ve savunma, yapılan yargılama göz önünde tutularak tahlil ve takdir edilmiş, sübutu kabul olunan fiillerin unsurlarına uygun şekilde tavsif ve tatbikatı yapılmış bulunduğundan yerinde görülmeyen katılan … vekili ile sanıklar …, …, … ve … ile müdafiilerinin temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun olan hükümlerin ONANMASINA,
Sanık … hakkındaki zimmet suçundan verilen mahkumiyet ve beraat kararları ile katılan …’a yönelik icbar suretiyle irtikap isnadı yönünden verilen beraat kararının kaldırılarak, bu eylemlerinin kül halinde zincirleme biçimde icrai davranışla görevi kötüye kullanma suçunu oluşturduğu kabulüyle verilen mahkumiyet hükmüne ilişkin temyiz itirazlarının incelenmesinde ise;
Sanık …’in Emniyet Müdürlüğüne araç alımı amacıyla ödenen 12.000 TL’yi mal edindiği isnadı yönünden, söz konusu paranın sanık tarafından alındığı, sanık savunması, tanık …’nun beyanı ve bu şahsın sunmuş olduğu belgeler ile sabit olmakla birlikte bu paranın müdürlüğün alçı, boya, seramik vs. işleri için …’a ödendiği yönündeki savunmanın bu tanık tarafından doğrulanması karşısında söz konusu isnadın sübut bulmadığı, katılan …’tan yardım parası olarak 10.000 TL alınması ile … plaka sayılı aracın kayınvalidesi adına tescil edilmesi fiilleri ise sübut bulmakla birlikte Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 30/03/2010 tarihli ve 2009/5-167-2010/70 sayılı Kararında da açıklandığı üzere, icbar suretiyle irtikap suçunda mağdurun iradesini baskı altında tutmaya elverişli olmak koşuluyla, doğrudan doğruya veya dolaylı biçimde yapılan her türlü zorlayıcı hareketin icbar kavramına dahil olduğu, manevi cebirin, belli bir şiddete ulaşması, ciddi olması, mağdurun baskının etkisinden kolaylıkla kurtulma olanağının bulunmaması gerektiği, somut olayın oluş şekline göre sanığın katılan …’a yönelik öğreti ve uygulamada kabul edildiği gibi Yasa’nın öngördüğü anlamda icbar boyutuna varan davranışları bulunmamakla cebri irtikap suçunun ayrıca araç tescili isnadı yönünden ise usulüne uygun yardım toplanmaması nedeniyle 2860 sayılı Yardım Toplama Kanunu hükümlerinin uygulanma imkanı olmayıp bahse konu para sanığın görevi nedeniyle zilyedliği kendisine devredilmiş olan veya koruma ve gözetimiyle yükümlü olduğu mal niteliğinde de olmamakla zimmet suçunun, diğer yandan yardım toplanması polis memuru olan sanığın görevi kapsamında bulunmamakla görevi kötüye kullanma suçunun da yasal unsurlarının gerçekleşmediği, sanığın sübut bulan eylemlerinin 5237 sayılı TCK’nın 155/2. maddesinde tanımı yapılan zincirleme biçimde bağlı bulunduğu kuruma karşı hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma suçunu oluşturacağı gözetilmeden yanılgılı değerlendirmeler sonucu yazılı şekilde uygulama yapılması,
Kanuna aykırı, katılan … vekili ile sanık … ve müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden hükümlerin CMK’nın 302/2. maddesi uyarınca BOZULMASINA, tutuklu kalınan süre nazara alınarak sanıklar …, …, … ve …’in TAHLİYELERİNE, başka suçtan tutuklu ya da hükümlü bulunmadıkları takdirde salıverilmeleri için yazı yazılmasına, aynı Kanun’un 304/2. maddesi gereğince bozma nedeni de dikkate alınarak yeniden incelenmek ve hüküm verilmek üzere dosyanın Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesine gönderilmesi için Yargıtay C.Başsavcılığına TEVDİNE 13.04.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.