YARGITAY KARARI
DAİRE : 6. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/5047
KARAR NO : 2023/102
KARAR TARİHİ : 18.01.2023
MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi
HÜKÜM/KARAR : Kısmen Kabul
İLK DERECE MAHKEMESİ : Muğla 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki itirazın iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Kararın taraflar vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekilince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirket ile … Belediyesi arasında 15.02.2013 tarihli … Belediyesine ait katı atık düzenli depolama tesisinin 19 ay 11 gün süreli işletilmesi konulu sözleşme imzalandığını, davacı şirketin işi 1 yılda bitirerek … Belediyesine teslim ettiğini, ancak sözleşme gereği tahakkuk etmiş hak ediş alacaklarının ihtara rağmen ödenmediğini, bunun neticesinde … 1. İcra Müdürlüğü 2014/3196 sayılı dosyası ile icra takibine başlandığını, davalı belediyenin itirazı üzerine itirazın iptali için … 1. Asliye Hukuk Mahkemesinde dava açıldığını ve 2014/574 Esas sayılı dosyadaki 14.04.2015 tarihli kararla 6360 sayılı Kanunun geçici 1/8 maddesi uyarınca sorumluluğun Muğla Büyükşehir Belediyesine ait olduğu gerekçesi ile davanın reddedildiğini, bu kararın kesinleştiğini, bunun üzerine davalı … Belediyesine aynı alacağın tazmini için Muğla 1. İcra Müdürlüğü 2015/4189 Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, itiraz üzerine takibin durduğunu, itirazın iptali, takibin devamı ve asıl alacağın %20’sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu edilen hak ediş raporlarının hepsinin müvekkili Belediye Başkanlığının tüzel kişiliği kurulmadan önce doğmuş alacaklar olduğunu, bahsi geçen borçların davalıya devredildiğine dair Muğla Valiliği Devir ve Paylaştırma Komisyon Kararı da bulunmadığını, … Belediyesinin 5360 sayılı Yasa gereğince kapanan belde Belediyelerinden de olmadığını, tüzel kişiliğinin halen devam ettiğini, dava dışı olan … Belediye Başkanlığınca yapılan dava konusu hizmet alım ihalesi işinin ödeneğinin 4734 sayılı Kanunun 5. maddesi gereğince ihaleyi yapan kurum olan … Belediyesi nezdinde bulunduğunu, dava konusu işin gerçekte yapılıp yapılmadığının da bilinmediğini, HMK gereğince bu hususun davacı tarafından ispat edilmesi gerektiğini belirterek davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini savunmuştur.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Muğla 1.Asliye Hukuk Mahkemesinin 24.12.2019 tarihli ve 2019/21 Esas, 2019/875 Karar sayılı kararıyla; dosyada yapılan inceleme ve yerinde yapılan keşif incelemesi neticesinde … Belediyesi katı atık düzenleme deposunun işletmesini alan davacı şirketin işi süresinde yapmış olduğu, 20 adet hak ediş raporu, hazırlanan kabul tutanağı ve iş bitirme belgelerine göre işin tamamını 30.09.2014 tarihinde bitirildiği, toplam hakediş miktarının 1.549.846,15 TL + KDV olarak belirlendiği, Büyükşehir Belediyesinin kurulması nedeni ile … Belediyesine ait katı atık düzenleme depolama tesisinin davalı … Belediyesine devredildiği anlaşıldığı, iş bu davada yapılan itirazın iptali talep edilen icra takibinin tarihi itibarı ile takipte talep edildiği gibi davacının davalı Belediyeden düzenlenen hakedişler nedeni ile 492.586.07 TL asıl alacak, 55.142,57 TL işlemiş faiz olmak üzere 547.728.73 TL alacaklı olduğu, buna göre takibe yapılan itirazın haksız olduğu kanaatine varılarak takibin 492.586,07 TL asıl alacak ve 55.142,57 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 547.728,73 TL üzerinden devamına, alacak miktarının takip tarihi itibarı ile likit olmaması ve yargılama ile belirlenmiş olması nedeni ile inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekillerince istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. Gerekçe ve Sonuç
İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 21.Hukuk Dairesinin 15.10.2020 tarihli 2020/1141 Esas, 2020/140 Karar sayılı kararıyla; davacı vekilinin istinaf başvurusunun reddine, davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, mahkeme kararının kaldırılmasına, esas hakkında yeniden karar verilmesine; ilçe belediyelerinden Büyükşehir Belediyesinin görev alanına giren işlere ait hak, alacak ve borçların devrine ilişkin Devir Tasfiye ve Paylaştırma Komisyonu’na ait 24/03/2014 tarihli karar incelendiğinde; … Belediyesine ait 21/05/2001 tarihli Alman Kalkınma Bankasından alınan ve … Kanalizasyon ve Atık Su Arıtma Tesisi projesinin 1.etabında kullanılan 35.220.055,58 TL tutarındaki borcun Muğla Büyükşehir Belediyesine devredildiği anlaşıldığını, davacı tarafın ileri sürdüğü alacağın … Kanalizasyon ve Atık Su Arıtma Tesisi 1.etap projesiyle ilgisi olmadığı, söz konusu borcun tarihinin 21/05/2001 olduğu, oysa dava konusu alacağın tarihinin ise Kasım 2013-Mart 2014 dönemine ait olduğu, bu dönemde davalı … Belediyesinin henüz kurulmadığı ve Katı Atık Depolama Tesisi’ne ait sorumluluğunun bulunmadığı, dava konusu edilen alacağın (borcun) Muğla Büyükşehir Belediyesine devredilen borçlardan olmadığı, söz konusu borcun muhatabının halen tüzel kişiliği devam eden … Belediyesi olduğu, davacının … Belediyesi aleyhine açtığı … 1.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2014/574 Esas sayılı dosyasında verilen ve kesinleşen kararın tarafları aynı olmadığından davalı … Belediyesi bakımından kesin hüküm teşkil etmediği anlaşıldığından davanın reddine karar verilmiştir.
V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
2. Dairemiz 11.05.2022 gün 2021/2906 Esas, 2022/2603 Karar Sayılı ilamı ile dava konusu sözleşme kapsamındaki işin yapıldığının ilgili belediyelerce düzenlenen ve imzalanan dosya kapsamındaki hak edişlerden de anlaşıldığı, 6360 sayılı Kanunla … Belediyesine ait dava konusu işin Büyükşehir Belediyesine devredildiği, Büyükşehir Belediyesince dava konusu sözleşme uyarınca düzenlenmiş hak edişler bulunduğu, davacı tarafından … Belediyesine açılan davanın, dava konusu işin büyükşehir belediyesine devri nedeniyle reddedildiği, işbu karar kesin hüküm olmasa da kuvvetli delil niteliğinde olduğu, kanun gereği alacak ve borçları Muğla Büyükşehir Belediyesine devredilen … Belediyesi ile yapılan sözleşme uyarınca yapılan işin bedelinin büyükşehir belediyesinden alınması gerektiğine karar verilmesi ve bu yönde davacı taleplerinin değerlendirilmesi gerekirken davanın reddine karar verilmesi doğru olmadığından hükmün bozulmasına karar verilmiştir.
B. Bölge Adliye Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesinin 13.09.2022 tarih, 2022/1423 Esas, 2022/1717 Karar sayılı kararı ile dava konusu sözleşme kapsamındaki işin yapıldığı, davalı … belediyesi tarafından hak edişlerin düzenlendiği, kanun gereği alacak ve borçların Muğla Belediye Başkanlığına devredildiğinin anlaşılması nedeniyle davanın kısmen kabulü ile davalı … Belediyesinin Muğla 1. İcra Müdürlüğünün 2015/4189 sayılı takip dosyasına vaki itirazın kısmen iptali ile takibin 492.586,07 TL asıl alacak, 55.142,57 TL işlemiş faiz olmak üzere 547.728,64 TL üzerinden ve asıl alacağa takipten itibaren yıllık %11.75 oranını geçmemek üzere avans faizi uygulanmak üzere devamına, fazlaya ilişkin taleplerin reddine, alacağın likit ve belirlenebilir olması nedeniyle hükmedilen alacağın %20’si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
VI. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
1. Husumete yönelik olarak itiraz ettiklerini, dava konusu sözleşmenin … Belediyesi ile yapıldığını, devir tasfiye komisyonu kararı ile büyükşehir belediyesine devredilen borç tutarlarının dava konusu iş ile ilgili olup olmadığının araştırılması gerektiğini,
2. Dava konusu hakedişlerin büyükşehir belediyesinin tüzel kişilik kazandığı tarihten önce düzenlendiğini, hukuken varolmadığı bir dönemde doğan borçtan ötürü büyükşehir belediyenin borçtan sorumlu tutulamayacağını,
3. … Belediyesine karşı davacı tarafından açılan ve husumet yönünden reddedilen, yüksek mahkeme denetiminden geçmeden kesinleşen, müdahalele etme imkanları kesinlikle bulunmayan bir yargılama sonucu alınan kararın aleyhlerine delil olarak kullanılmasının mümkün olmadığını,
4. 4737 Kamu İhale Kanunu m.5 hükmüne göre ödeneği bulunmayan hiçbir iş için ihaleye çıkılamayacağını, bu durumda dava konusu işi ihaleye çıkaran sözleşme imzalayan … belediyesinin de ödeneği bulunması gerektiğini, ancak buna rağmen ödeme yapmadığını,
5. Dava konusu işin yapılıp yapılmadığının davacı tarafça ispat edilmesi gerekirken ispatlanamadığını,
6. Hüküm fıkrasının 5. maddesinde davacı aleyhine 0,08 TL vekalet ücretine hükmedilmesinin de hatalı olduğunu, hatalı hesaplama yapıldığını, açıklanan nedenlerle, devir tasfiye ve paylaşım komisyonu tarafından verilen yazı cevabına göre dava konusu borcun 6360 sayılı Yasa kapsamında komisyon kararı ile müvekkili Belediye Başkanlığına devredilip devredilmediği hususunun açıklığa kavuşturulması gerektiğinden kararın bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, hizmet sözleşmesi uyarınca bakiye iş bedelinin tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptali, takibin devamı ve %20’den az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatı istemlerine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu 67.maddesi, 6360 sayılı kanunun 1. ve geçici 1. maddesi, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu ve 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu ile Hizmet İşleri Genel Şartnamesi,
2022 yılı Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi Tebliği’nin 13. Maddesi: ” (1) tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde gösterilen hukuki yardımların konusu para veya para ile değerlendirilebiliyor ise avukatlık ücreti, davanın görüldüğü mahkeme için tarifenin ikinci kısmında belirtilen maktu ücretlerin altında kalmamak kaydıyla (7’nci maddenin ikinci fıkrası, 9’uncu maddenin birinci fıkrasının son cümlesi ile 10’uncu maddenin üçüncü fıkrası ile 12’nci maddenin birinci fıkrası, 16’ncı maddenin ikinci fıkrası hükümleri saklı kalmak kaydıyla) tarifenin üçüncü kısmına göre belirlenir. (2) Ancak, hükmedilen ücret kabul veya reddedilen miktarı geçemez”
3. Değerlendirme
1.Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Yapılan yargılama neticesinde dosyaya sunulan, ilgili belediyelerce düzenlenip imzalanan hak ediş belgeleri ve tutanaklar, yerinde yapılan keşif incelemesi neticesinde davacının sözleşme konusu işi yapıp teslim ettiği, iş bitirme belgelerine göre işin tamamının 30.09.2014 tarihinde bitirildiği anlaşılmaktadır. 6360 sayılı Kanun kapsamında … Belediyesine ait dava konusu işin büyükşehir belediyesine devredildiği hususu sabittir. Büyükşehir Belediyesince düzenlenmiş ve ödemesi yapılmış hakediş alacakları da bulunmaktadır. Bölge Adliye Mahkemesince bozma ilamına uyularak verilen dava konusu iş bedelinin büyükşehir belediyesinden tahsili gerektiği yönünde kurulan hükümde usul ve yasaya aykrılık bulunmamaktadır.
3.2022 yılı Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi Tebliği’nin yukarıda belirtilen 13. maddesi uyarınca Mahkemece davacının talep ettiği alacak kaleminin 0,08 TL kısmı reddedildiğinden yapılan hesaplamada yanlışlık bulunmamaktadır.
4.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, davalı tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VII. KARAR
Açıklanan nedenlerle; davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
18.01.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.