Yargıtay Kararı 6. Hukuk Dairesi 2023/3858 E. 2023/3947 K. 28.11.2023 T.

YARGITAY KARARI
DAİRE : 6. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/3858
KARAR NO : 2023/3947
KARAR TARİHİ : 28.11.2023

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/1686 E., 2023/1431 K.
DAVA TARİHİ : 01.03.2018
HÜKÜM/KARAR : Esastan Red
İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 5. Asliye Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 2023/43 E., 2023/487 K.

Taraflar arasında açılan hizmet sözleşmesinden kaynaklanan alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda Mahkemece davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından duruşmalı temyiz edilmişsede miktar itibariyle duruşma sınırının altında kaldığından duruşma isteminin reddine karar verilmiştir; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikler yönünden yapılan inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirketin Adana, Osmaniye, Gaziantep, Mersin, Kilis ve Hatay illerini içine alan bölgede elektrik dağıtım faaliyetini yürüttüğü, 6446 Sayılı Yasanın dağıtım faaliyetini düzenleyen 9.maddesi hükmüne göre elektrik dağıtım şirketinin dağıtım bölgesinde genel aydınlatmadan sorumlu tutulduğunu, TEDAŞ'dan enerjiyi tedarik edip enerji bedelini süresinde ödediğini, ancak TEDAŞ tarafından yapılan haksız ve hukuka aykırı uygulamaları ve denetim teknikleri sebebiyle denetim sonucunda tespit edilen 10.133.428,45-TL'nin 555.324,47-TL'si 12.02.2018 tarihinde; 9.578.103,98-TL'nin 14.02.2018 tarihinde müvekkilinin Kasım/Aralık 2017 dönemine ilişkin genel aydınlatma alacaklarından bloke edilmek suretiyle tahsil edildiğini, genel aydınlatma alacaklarının dağıtım şirketlerine ödenmeden önce TEDAŞ aracı hesaba yatırıldığını belirterek, TEDAŞ Genel Müdürlüğü'nün, genel aydınlatma tüketim miktarı ve bedellerinin gerçek durumu gösterip göstermediğine ilişkin olarak yaptığı denetim sonucunda davacının genel aydınlatma alacaklarından kestiği 10.133.428,45 TL'nin haksız ve hukuka aykırı olduğunun tespiti ve kesilen 10.133.428,45 TL'nin iadesine, Elektrik Piyasası Kanununun Geçici 6'ncı maddesi uyarınca 6183 sayılı Kanunun 51'nci maddesi uyarınca gecikme zammı uygulanarak denetim tutarlarının tenzil edildiği gözetilerek, genel aydınlatma alacaklarından kesilen toplam 10.133.428,45 TL'nin 555.324,47 TL'sinin 12/02/018 tarihinden; 9.578.103,98 TL'sinin ise 14/02/2018 tarihinden itibaren 6183 sayılı Kanununun 51 inci maddesi uyarınca uygulanacak gecikme zammı ile birlikte iadesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; zamanaşımı, görev ve husumet itirazında bulunarak Elektrik Piyasası Kanunu ve kanuna dayanılarak hazırlanan Genel Aydınlatma Yönetmeliği çerçevesinde elektrik dağıtım şirketlerinin genel aydınlatma tesislerinin inceleme ve denetimi için Genel Müdürlüklerinin yetkilendirildiğini, bu kapsamda Toroslar EDAŞ'ın görev bölgesinde bulanan genel aydınlatma ödemesi kapsamına giren abonelerin en az %20'si kapsayacak şekilde mevzuatlar kapsamında Genel Müdürlük makamlarının 10/03/2015 tarih ve E.7867 Olur'ları ve Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığının 12/03/2015 tarih ve 1540-3555 sayılı görevlendirmesiyle 30.03.2015-09.04.2015 tarihleri arasında ilk inceleme ve denetimi için gidilip bir komisyon ara raporu hazırlandığını, davacı şirket ile Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı'na gönderildiğini, daha sonra Genel Müdürlük makamının 11.02.2016 tarih ve E.4868 sayılı Olur'u ile davacı şirketin ara raporda belirtilen hususlara ilişkin denetim sonuçlarına olan itirazlarının yerinde incelenmesi için ilgili şirkete 29.02.2016-09.03.2016 tarih aralığında tekrar gidildiğini, nihai raporun resmiyette bildirilmeden önce şirketle paylaşıldığını, itiraz üzerine yeniden bir denetim gerçekleştirildiğini, itiraz edilen 508 abone içinde saha incelemeleri tamamlandıktan sonra, incelemeye ve denetime tabi tutulan aboneler için komisyon raporu (nihai rapor) tanzim edildiğini, ilgili şirkete geçmiş dönemlerde fazla ödeme yapılan enerji bedelinin geri ödenmesi için bildirim yapıldığını, daha sonra 6183 sayılı Yasanın 51. maddesine göre belirlenen gecikme zammı oranı dikkate alınarak hesaplanan faiz ile birlikte ilgili dağıtım şirketinin cari dönem alacaklarından mahsup edilmesi yoluna gidildiğini, davacının belirttiği şekilde haksız ve hukuki uygulama ile belirsiz denetim teknikleriyle tespit edilen fazla tüketim miktarının söz konusu olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesi’nin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; alacak istemli davadanın davanın takip edilmemesi nedeni ile 23/03/2023 tarihli celsede HMK 150. maddesi gereğince dosyanın yenileninceye kadar işlemden kaldırılmasına karar verilmiş olup, o tarihten itibaren karar tarihine kadar aradan geçen 3 aylık süre içerisinde davanın yenilenmemiş olduğu anlaşıldığından bahisle 04.07.2023 tarihinde HMK'nın 150/5.maddesi uyarınca davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesi’nin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davacı vekili istinaf dilekçesinde; görevsiz olduğu sabit olan ilk derece mahkemesi kararının kaldırılması gerektiğini, davacının makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğini, mahkemenin görevsizlik kararı vermesi gerektiği halde davanın açılmamış sayılmasına karar vermesi nedeniyle hükmü istinaf etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesi’nin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmaması, HMK m. 355/1 gereği incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp re'sen gözetilmesi gereken kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmaması, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesi’nin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı istinaf dilekçesinde özetle; istinaf sebepleri ve re'sen dikkate alınacak nedenlerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, hizmet sözleşmesinden kaynaklanan alacak davasıdır.

2. İlgili Hukuk
HMK 150. maddesi.

3. Değerlendirme
1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanunun 371 nci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanunun 370 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Yatırılması gereken temyiz harcı davacı tarafından peşin olarak yatırıldığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

28.11.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.