YARGITAY KARARI
DAİRE : 6. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/968
KARAR NO : 2023/750
KARAR TARİHİ : 27.02.2023
MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/1652 E., 2022/1425 K.
DAVA TARİHİ : 15.10.2020
İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul 3. Asliye Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 2020/564 E., 2021/130 K.
Taraflar arasında iflas davasından dolayı yapılan yargılama sonunda Mahkemece davanın reddine karar verilmiştir.
Kararın davacılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davacı … yönünden istinaf başvurusunun esastan reddine, diğer davacılar yönünden istinaf başvurusunun usulden reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikler yönünden yapılan inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkillerinin davalı şirketten olan işçilik alacaklarına ilişkin dava açtıklarını, verilen kararlar üzerine davalı şirket hakkında ilamlı takipler yapıldığını, kesinleşen takiplere rağmen müvekkillerinin alacaklarının ödenmediğini ileri sürerek davalının iflasına karar verilmesini talep etmiştir.
1
II. CEVAP
Davalı taraf cevap dilekçesi vermemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile iflas avansının yatırılmış olmasının dava şartı olduğu gerekçesiyle HMK’nun 115/2 maddesi uyarınca davanın dava şartı yokluğu nedeni ile reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davacılar vekili istinaf dilekçesinde; davanın işçilik alacaklarının tahsil edilememesi nedeniyle açıldığını, müvekkillerinin çoğunluğu emekli olup, tahsil edemedikleri işçilik alacakları nedeniyle mağdur durumda olduklarını, her birinin ayrı ayrı 18.000,00 TL iflas avansı ve 1.000,00 TL ilan gideri yatırmasının mümkün olmadığını, pek çoğunun toplam alacağının bu miktarın çok çok altında olduğunu, dava arkadaşlığı mefhumunun her davanın özelliğine göre değerlendirilmesi gerektiğini, iflas davalarında davacıların iflas avansının ödenmesinde müteselsilen sorumlu olduklarını ve iflas davaları kamu düzenini ilgilendiren davalar olduğu için gerektiğinde HMK 325. Md uyarınca ödemelerin Hazineden alınabileceğini beyanla yerel mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile iflas avansının yatırılması özel dava şartı olup, mahkemece verilen kesin süreye rağmen iflas avansı yatırılmadığından, dava şartı yokluğundan davanın reddine karar verilmesinde isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle davacı … yönünden istinaf başvurusunun esastan reddine, diğer davacıların istinaf başvuru ve karar harcını yatırmaması nedeniyle istinaf isteminin usulden reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacılar vekili temyiz dilekçesinde, istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri temyiz nedeni olarak ileri sürmüştür.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, İİK m. 177 uyarınca doğrudan doğruya iflas istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun 160 ve 177 nci maddesi, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası, 370 ve 371 nci maddeleri,
3. Değerlendirme
1.İflasa tabi bir borçlu hakkında Türkiye Cumhuriyeti sınırları içinde ticaret mahkemesince iflas kararının verilmesiyle iflas açılmış olur. İflasın kaldırılması veya kapatılmasına karar verilmedikçe artık
2
aynı borçlu hakkında ikinci bir iflas kararı verilemez. Bu, “iflasın yurt içinde tekliği” ilkesidir. (Prof. Dr. Timuçin Muşul, İflas ve Konkordato Hukuku, 1. Baskı, syf. 63)
2. Bölge Adliye Mahkemesi İlk Derece Mahkemesi kararının davacılar vekilince tek harçla istinaf edilmesi üzerine eksik harcın ikmal edilmediği gerekçesiyle sadece bir davacı açısından istinaf incelemesi yapmış … dışındaki diğer davacılar hakkında istinaf isteminin usulden reddine karar verilmiş ise de iflasın tekliği ilkesine göre davacıların tek harçla kararı istinaf edebileceği hususu gözden kaçırılmıştır. Bu halde haklarında usulden red kararı verilen davacılar yönünden istinaf incelemesi yapılması gerekmekte olup davacılar vekilinin temyiz itirazları incelenmeksizin Bölge Adliye Mahkemesinin istinaf başvurusunun usulden reddine yönelik verilen kararın bozulması gerekir.
Kabule göre de tek iflas harcı yatırılması iflas davasının görülmesi için yeterli iken İlk Derece Mahkemesince her davacıdan ayrı iflas avansı alınmasına yönelik ara kararına dayanılarak verilen ret kararının Bölge Adliye Mahkemesi tarafından uygun bulunmuş olması iflasın tekliği ilkesi ile bağdaşmamıştır.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının re’sen BOZULMASINA,
Bozma sebebine göre davacılar vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına,
Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,
Dosyanın istinaf incelemesi yapılması için İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesine gönderilmesine,
27.02.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.