YARGITAY KARARI
DAİRE : 7. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2009/7198
KARAR NO : 2009/5539
KARAR TARİHİ : 03.12.2009

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtay’ca incelenmesi davacı tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, dosyadaki belgeler okundu. Tetkik hakiminin açıklamaları dinlendi. Gereği görüşüldü:
Dava, Dernekler Kanununun 32. maddesi hükmüne göre … olarak açılmış, zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.
Mahkemece,davacı dernek yöneticilerinin Ticaret Kanununun 68. maddesinde öngörülen 15 günlük süre geçirildikten sonra mahkemeye başvurulduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de varılan sonuç yasal düzenlemelere uygun düşmediği gibi toplanan deliller de karar vermeye yeterli değildir.
5253 sayılı Dernekler Kanununun 32/k maddesi hükmünde, dernekler tarafından tutulması zorunlu olan defter ve belgelerin gerekli dikkat ve özen gösterilmiş olması şartıyla elde olmayan bir nedenle okunamayacak hale gelmesi veya kaybolması halinde derneğe bu hususun öğrenilmesi tarihinden itibaren 15 gün içinde dernek merkezinin bulunduğu yer mahkemesinde zayi belgesi almak için dava açma zorunluluğu getirilmiş, bu gereği yerine getirmeyen yöneticilerin cezalandırılacağı açıklanmıştır.
Somut olaya gelince, dosya içeriğinde toplanan delillerden davacı derneğin çalışanı Mustafa Okutan’ın kullandığı 59 KC 516 plakalı araçta dernek defterlerinin çalındığına dair zabıtaca tutanak tutulduğu anlaşılmaktadır.
Usul kurallarına göre ispat yükü olumsuzu iddia edene değil olumluyu iddia edene düşer. Dosya içeriğinde davacı dernek yöneticilerinin gerekli dikkat ve özeni göstermediği veya defteri kasten kaybettiklerine ilişkin herhangi bir delil ve belge bulunmamaktadır. Davacı dernek tacir olmadığından yöneticilerinin basiretli bir tacir gibi davranma yükümlülükleri de bulunmamaktadır. Bu olgular ve defterin davacı dernek yöneticilerinin iradeleri dışında bir nedenle kaybolduğu, ayrıca 5253 sayılı yasanın 32/k bendinde düzenlenen 15 günlük sürenin dernek yöneticilerinin dernek defterlerinin kaybolması halinde kısa süre içinde mahkemeye başvurmalarını sağlama amacıyla konulduğu, bu sürenin hak düşürücü süre olarak değerlendirilmesinin mümkün olmadığı gözetilerek davacı dernek yöneticilerinin dava konusu belgeyi kasten zayi edip etmedikleri veya bu eylem nedeniyle haklarında verilmiş bir mahkumiyet hükmünün bulunup bulunulmadığı araştırılarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken eksik araştırma ile karar verilmesi isabetsiz, davacı derneğin temyiz itirazları bu nedenle yerinde görüldüğünden kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin ödenen 82,80 TL harcın istek halinde davacı derneğe iadesine, 03.12.2009 gününde oybirliği ile karar verildi.