YARGITAY KARARI
DAİRE : 7. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2014/14365
KARAR NO : 2014/21217
KARAR TARİHİ : 19.11.2014
T.C.
YARGITAY
7. Hukuk Dairesi
Mahkemesi :İş Mahkemesi
Dava Türü : İşe iade
YARGITAY İLAMI
Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:
Davacı, işyerinde küçülmeye gidilmesi gerekçesiyle 07.05.2013 tarihinde yapılan feshin, buna dair somut olgular olmaması nedeniyle geçersizliğine, davacının davalı işyerinde işe iadesine, işe başlatmama tazminatı ile boşta geçen süre ücretine karar verilmesini istemiştir.
Davalı vekili davacının iş akdinin işyeri ve işletme gerekleri dikkate alınarak geçerli nedenle feshedildiğini savunarak davanın reddini istemiştir.
Mahkemece; emsal nitelikte olan… İş Mahkemesinin 2013/345 Esas sayılı dosyasında yapılmış olan keşif sonrası düzenlenen 18/03/2014 tarihli bilirkişi raporunda “Ocak 2013- Kasım 2013 tarihleri arasındaki firma çalışan sayılarının aylık bazda gelişimi ve üretilen ürün sayıları ile davacının çalıştığı bölüm ve şirket genelindeki aylık yapılan fazla mesai çalışmaları nedeniyle, işgücü fazlalığı ortaya çıktığı beyanıyla örtüşmediği, Ocak 2013-Mayıs 2013 tarihleri arasında üretim rakamlarında yaşanan yaklaşık %1’lik düşüş sonrası davalı firma tarafından işten çıkarma dışında, esnek çalışma, ücretsiz izin vb. gibi tasarruf tedbirleri alındığı hususunda bilgilere rastlanmadığı” şeklindeki tesbit ile davalının iş akdini sona erdirme şekil ve gerekçesinin,”feshin son çare olması” ilkesine aykırı olup haklı nedenlere dayanmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilerek işe başlatmama tazminatı davacının 6 aylık brüt ücreti tutarında belirlenmiştir.
4857 sayılı İş Kanunu’nun 21. maddesinin birinci fıkrasında işe başlatmama tazminatının alt ve üst sınırları gösterilmiş olup; söz konusu tazminatın belirtilen sınırlar arasında işçinin kıdemi, fesih sebebi gibi olgular dikkate alınarak belirlenmesi gerekir. Üst sınırın aşılmasının tek istisnası 2821 sayılı Sendikalar Kanunu’nun 31. maddesindeki sendikal nedenle yapılan fesihlerdir. Anılan maddeye göre feshin sendikal nedene dayanması halinde işe başlatmama tazminatının işçinin en az bir yıllık ücreti tutarında belirlenmesi gerekir. Dairemizin uygulaması bu yöndedir. Dairemiz yıllık ücretli izinle ilgili 53. maddedeki kıdem sürelerini dikkate alarak 6 ay ile 5 yıl arasında kıdemi olan işçi için 4, 5 yıl ile 15 yıl arasında kıdemi olan işçi için 5, 15 yıldan fazla kıdemi olan işçi için 6 aylık ücreti tutarında işe başlatmama tazminatın belirlenmesini öngörmekte, fesih sebebine göre bu miktarlarda azami sınır 8 aya kadar da çıkmaktadır.
Dosya içeriğine göre mahkemece, feshin geçersizliğine ve davacının işe iadesine karar verilmesi isabetlidir. Ancak işe başlatmama tazmiatının davacının 6 aylık brüt ücreti tutarında belirlenmesi hatalı olmuştur. Davacının kıdemi 15 yılın altında olmakla işe başlatmama tazminatının davacının kıdemi ve fesih nedeni dikkate alınarak davacının 5 aylık brüt ücreti tutarında belirlenmesi dosya içeriğine uygun düşecektir.
Belirtilen nedenlerle, davalının temyiz itirazının kabulü ile 4857 sayılı Kanun’un 20. maddesinin 3. fıkrası uyarınca, hükmün bozulmak suretiyle ortadan kaldırılması ve aşağıdaki gibi karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçe ile;
1-Mahkemenin kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,
2-Feshin GEÇERSİZLİĞİNE ve davacının İŞE İADESİNE,
3-Davacının yasal süre içinde başvurusuna rağmen davalı işverence süresi içinde işe başlatılmaması halinde ödenmesi gereken tazminat miktarının davacının kıdemi, fesih nedeni dikkate alınarak takdiren davacının 5 aylık brüt ücreti tutarında BELİRLENMESİNE,
4-Davacı işçinin işe iadesi için işverene süresi içinde müracaatı halinde hak kazanılacak olan ve kararın kesinleşmesine kadar en çok 4 aya kadar ücret ve diğer haklarının davalıdan tahsilinin GEREKTİĞİNE,
5-Alınması gereken 25,20 TL harçtan peşin alınan 24,30 TL harcın tenzili ile bakiye 0,90 TL = 1,00 TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydına,
6-Davacının yapmış olduğu 72.20 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, davalının yaptığı yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,
7-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT’ne göre 1.500,00 TL avukatlık ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Artan gider avansının ilgiliye iadesine,
9-Peşin alınan temyiz harcının isteği halinde davalıya iadesine, 19.11.2014 gününde oybirliğiyle KESİN olarak karar verildi.