YARGITAY KARARI
DAİRE : 7. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2016/9169
KARAR NO : 2016/16067
KARAR TARİHİ : 06.10.2016

Mahkemesi :İş Mahkemesi

YARGITAY İLAMI

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtay’ca incelenmesi taraf vekillerince istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:
Davacı, iş sözleşmesinin geçerli bir neden bulunmaksızın sendikal nedenle feshedildiğini öne sürerek, 4857 sayılı Yasanın 18. ve 21.maddelerine aykırı bir biçimde işverence yapılan feshin yerinde olmadığının tespitine, işe iadesine ve 6356 sayılı Yasanın 25. maddesi uyarınca 1 yıllık brüt ücretinden az olmamak üzere sendikal tazminat ile boşta geçen süre ücretinin davalıdan tahsili gerektiğinin tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili, davacının iş sözleşmesinin diğer işçileri uygulanacak zamlar konusunda işverene kışkırtarak işyerinde çalışma düzenini ve barışını bozan eylemleri nedeniyle haklı nedenle bildirimsiz olarak feshedildiğini, feshin sendikal bir nedeni bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, davalı işverence feshin geçerli bir nedeni bulunmadığı ancak sendikal nedenin varlığının da ispatlanamadığı gerekçesiyle sendikal tazminat talebinin reddine karar verilmiştir.
Fesih tarihinde yürürlükte olan 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu’nun “Sendika Özgürlüğünün Güvencesi” başlıklı 25.maddesinin 2. fıkrasına göre; işveren, ücret, ikramiye, prim ve paraya ilişkin sosyal yardım konularında toplu iş sözleşmesi hükümleri saklı kalmak kaydıyla bir sendikaya üye olan işçilerle sendika üyesi olmayan işçiler veya ayrı sendikalara üye olan işçiler arasında çalıştırma şartları veya çalıştırmaya son verilmesi bakımından herhangi bir ayrım yapamaz; 3. fıkrasına göre; işçiler, sendikaya üye olmaları veya olmamaları, iş saatleri dışında veya işverenin izni ile iş saatleri içinde işçi kuruluşlarının faaliyetlerine katılmaları veya sendikal faaliyette bulunmalarından dolayı işten çıkarılamaz veya farkli işleme tabi tutulamaz; 4. fıkrasına göre; işverenin fesih dışında yukarıdaki fıkralara aykırı hareket etmesi halinde işçinin bir yıllık ücret tutarından az olmamak üzere sendikal tazminata hükmedilir. Iş sözleşmesinin sendikal nedenle feshedildiğinin tespit edilmesi halinde, 4857 sayılı Kanunun 21 inci maddesine göre işçinin başvurusu, işverenin işe başlatması veya başlatmaması şartına bağlı olmaksızın sendikal tazminata karar verilir
İş sözleşmesinin sendikal nedenle feshedildiği iddiası ile açılan davalarda, salt işçinin sendika üyesi olması feshin de sendikal nedenle yapıldığını göstermez. Mahkemece, gerekli araştırma yapılarak ve özellikle de tanıklardan davacının sendika üyesi olmasının yanında ne tür sendikal faaliyetlerde bulunduğu somut olarak sorulup tespit edilerek toplanan deliller sonucu feshin sendikal nedenlere dayandığının tereddütsüz belirlenmesi gerekir.
Dosya içeriğine göre fesih için haklı ve geçerli bir nedenin varlığı davalı işverence kanıtlanmadığından mahkemece feshin geçersizliğine karar verilmiş olması isabetli olup davalının bu yöndeki temyizi yerinde değildir.
Sendikal neden yönünden ise; davacının … Sendikasına 12.01.2015 tarihinde üye olduğu, 16.01.2015 tarihinde iş akdinin feshedildiği, … Sendikasının işyerinde 2014/12. ayda örgütlenmeye başladığı, Sendikanın cevabi yazısında işverence 15 üyenin işten çıkartıldığı, 2 üyenin ise sendikadan istifa ettiği, davalı işyerinde 3 üyenin halen çalışmakta olduğunu, örgütlenme çalışmalarını haber alan işverenin bu işe karışan tüm üyelerini işten çıkarttığını, örgütlenme hakkının gasbedildiği ifade edilmiştir. Davacı ile aynı sebeplerle iş akdi feshedilen işçilerin açmış oldukları işe iade davalarında yerel mahkemece işe iade kararı verilerek feshin sendikal nedenle yapıldığı kabul edilmiş ve sözü edilen kararlar Dairemizce onanmıştır. ( Dairemizin 23.03.2016 tarih 2015/36337 E- 2016/6958 K; 2015/41354 E ve 2016/6962 K; 2015/33711 E ve 2016/6964 K) . Yine aynı tarihte feshin sendikal nedene dayandığı gerekçesiyle … 8. İş Mahkemesi’nin 06.07.2015 tarih, 2015/38560 Esas ve 2016/6963 Karar sayılı ilamı bozulmuştur. (Dairemizin 2015/38560 E ve 2016/6963 K ) Ayrıca tanık beyanlarında işverenin e-devlet şifrelerini aldığı, üye olmamaları yönünde baskı yapıldığı, baskı nedeniyle birkaç işçinin sendika üyeliğinden istifa ettiği, üye olanlardan 15 işçinin işten çıkartıldığı ifade edilmiştir. Yukarıda belirtilen mevcut delil durumu gözetildiğinde feshin sendikal nedenlerle yapıldığı anlaşılmakla mahkemece sendikal nedenin ispatlanmadığı gerekçe gösterilerek sendikal tazminat talebinin reddine karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.
Belirtilen sebeplerle, 4857 sayılı Kanun’un 20. maddesinin 3. fıkrası uyarınca, hükmün bozulmak suretiyle ortadan kaldırılması ve aşağıdaki gibi karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda belirtilen sebeplerle;
1-Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,
2-İşverence yapılan FESHİN GEÇERSİZLİĞİNE, davacının, davalı işverene ait işyerinde İŞE İADESİNE,
3-6356 sayılı Yasanın 25/5.fıkrası uyarınca davacının işverene başvurusu, işe başlatılması veya başlatılmaması şartına bağlı olmaksızın tazminat tutarının işçinin 1 yıl 1 aylık ücreti olarak belirlenmesine,
4-Davacının işe iade için işverene süresi içinde başvurması halinde hak kazanılacak olan ve kararın kesinleşmesine kadar doğmuş bulunan en çok dört aylık ücret ve diğer haklarının davacıya ödenmesi gerektiğinin belirlenmesine,
5-Karar tarihinde alınması gerekli 29,20 TL harçtan peşin alınan harcın 27,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 1,50 TL harcın davalıdan alınarak Hazine’ye gelir kaydına,
6-Davacı vekille temsil edildiğinden, karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT’ne göre belirlenen 1.800,00 TL avukatlık ücretinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
7-Davacı tarafça yapılan 439,40 TL yargılama giderinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine, davalının yaptığı yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,

8-Taraflarca yatırılan gider ve delil avanslarından varsa artan miktarının ilgili tarafa iadesine,
9-Peşin alınan temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, aşağıda yazılı temyiz harcının davalıya yükletilmesine, 06.10.2016 tarihinde oybirliğiyle KESİN olarak karar verildi.