YARGITAY KARARI
DAİRE : 7. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2021/7614
KARAR NO : 2023/54
KARAR TARİHİ : 09.01.2023
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi
Taraflar arasındaki kadastral parselin ihyası davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili ve katılma yolu ile birleştirilen dosyada davacı … tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacılar vekili dava dilekçesinde; davacılara ait …Köyü, 814 ada 4 parsel, 851 ada 4 parsel ve 850 ada 3 parsel sayılı taşınmazların imar uygulamasıyla 1377 ada 1, 2 ve 3 parsel sayılı taşınmazların oluştuğunu ancak…. İdare Mahkemesinin 2009/197 Esas sayılı dosyasında imar işleminin iptal edildiğini belirterek, kadastral mülkiyet durumunun ihyasını talep etmiştir.
Birleştirilen … Asliye Hukuk Mahkemesinin 2017/237 Esas, 2017/179 Karar sayılı dosyasında davacı … vekili dava dilekçesinde; davalı idare tarafından 13.08.2008 tarih ve 3626 sayılı encümen kararına istaneden yapılan arsa ve arazi düzenlenmesinin…. İdare Mahkemesinin 2009/197 Esas 2010/659 Karar sayılı ilamı ile iptal edilerek kesinleşmesi sebebiyle düzenleme sebebiyle oluşturulan sicil kayıtlarının iptal edilerek kadastral parselin, mülkiyet ve geometrik durumuna göre ihyası ile … Köyü, 850 ada 3 parsel sayılı taşınmazın ihyasını talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; … Belediyesinin davada taraf olması gerektiğini belirterek davanın husumetten reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Dava konusu parselin imar uygulamasından sonra 1377 ada, 2 parsel haline dönüştüğünü, imar planında katı atık tesis alanı ve yeşil alan olarak görüldüğünü, dava konusu 1377 ada 2 parsel turuncu çerçeveli alan içerisinde kalmakta olup müvekkilin el atmada bulunmadığını, … İmar Planlarının bir alt disiplini olan Uygulama İmar Planlarına uygun parselasyon planlarının hazırlanması ve uygulanması ilçe belediyesine ait bir görev olduğunu, dava konusu parselin bulunduğu alanda imar uygulaması yapılması halinde mülkiyet problemleri çözülecek olup imar uygulaması yapma yetkisi ilçe belediyesinin yetki ve sorumluluğunda olduğunu, yerel mahkemece aleyhlerine verilen kararın kaldırılması gerektiğini belirtmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesince; kadastral parsel sınırları üzerinde, iptal edilen imar uygulamaları ile oluşturulan alanlar ile miktarları açıkça belirlenerek, bu kısımlara ilişkin imar sicil kayıtlarının iptali ile kök parsellerin sınırları içinde kalan alanlarıyla birlikte kök parselin ihyası ve kök parselin malikleri adına tesciline karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde infazda tereddüt oluşturacak şekilde karar verilmesinin yerinde olmadığı kabul edilmiş davalı vekilinin bu yöne ilişkin istinafları yerinde görülerek davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, ilk derece mahkeme kararının kaldırılmasına, davanın kabulüne karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili ve birleştirilen dosyada davacı … vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.
B. Temyiz Sebepleri
1.Davalı temyizi;
Taşınmazlarda yeniden imar uygulaması yapıldığı takdirde mülkiyete ilişkin sorunların çözüme kavuşacağını, bu durumun da ilçe belediyesi yetkisinde olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesi için Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.
2. Birleştirilen dosyada davacı vekili;
Yargılama giderleri ve vekalet ücreti yönünden eksik ve hatalı hesaplama yapıldığını belirterek temyiz talebinde bulunmuştur.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, imar uygulamasının iptali nedeniyle kadastral mülkiyet durumunun ihyası istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
20 Şubat 2020 tarihli Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 7221 sayılı Coğrafi Bilgi Sistemleri ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 7 nci maddesiyle değişik 3194 sayılı İmar Kanununun 18 inci maddesi,
3. Değerlendirme
20 Şubat 2020 tarihli Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 7221 sayılı Coğrafi Bilgi Sistemleri ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 7 nci maddesiyle 3194 sayılı İmar Kanununun 18 inci maddesine yeni bir fıkra eklenmiştir.
Eklenen bu hükme göre, 3194 sayılı Kanunun 18 inci maddesi kapsamında yapılmış imar uygulamalarının kesinleşmiş mahkeme kararlarıyla iptal edilmesi nedeniyle; davaya konu parselin imar planı kararları ile umumi ve kamu hizmetlerine ayrılan alanlara denk gelmesi veya iptal edilen uygulama ile tahsis ve tescil edilmiş parsellerde hak sahiplerince yapı yapılmış olması ve benzeri hukuki veya fiili imkânsızlıklar nedeniyle geri dönüşüm işlemleri yapılarak uygulama öncesi kök parsellere dönülemeyeceğinin parselasyon planlarını onaylamaya yetkili idarelerin onay merciince tespiti halinde, öncelikle davaya konu parselin hak sahiplerinin muvafakati alınmak kaydıyla uygulama sahası içerisinde idarece uygun bir yer tahsis edileceği veya anlaşma olmaması halinde davacı hak sahibinin kök parseldeki yeri dikkate alınarak uygulamadaki düzenleme ortaklık payı kesintisi düşüldükten sonraki taşınmazın rayiç bedeli üzerinden değerinin ödeneceği belirtilmiştir.
3194 sayılı Yasaya eklenen bu hüküm uyarınca dava konusu uyuşmazlığın idareye başvuru yoluyla çözülmesi gerektiğinden, imar parselinin kadastral parsele ihyasına yönelik dava konusu talebin, kanun değişikliği nedeniyle reddine karar verilmesi için hükmün bozulması gerekmiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeple;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA, bozma nedenine göre diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına,
Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,
Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
09.01.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.