YARGITAY KARARI
DAİRE : 7. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2021/8614
KARAR NO : 2023/627
KARAR TARİHİ : 06.02.2023
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : …Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi
Taraflar arasındaki yolsuz tescil nedeniyle tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.
Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; …. Mahallesinde bulunan 247 ada 15 ve 16 parseller arasındaki kadastral boşluk hakkında rapor düzenlenmesinin Tespit ve İmar Takip Koordinatörlüğünden istenildiğini, düzenlenen 14.02.2012 tarihli raporda “taşınmazın 3194 sayılı Kanun’un 11 inci ve 18 inci maddesine göre oluşan yerlerden ise bu Kanuna göre değerlendirilmesinin gerektiği, şayet kadastral boşluk ise uygulama imar planı değişikliğinin yapılması durumunda Hazine adına tescil edilmesi gerektiğinin” belirtildiğini, daha sonra talep konusu yerin kadastral paftasında ne olarak göründüğünün ve kadastral boşluk olup olmadığının… Kadastro Şefliğinden sorulduğunu, 17.02.2012 tarih ve 151 sayılı yazıda bahse konu alanın tescil harici kadastral boşluk olduğunun belirtildiğini, söz konusu 366,54 m2’1ik alanın, … Belediye Başkanlığının 15.08.2013 tarih ve 302.03.1609 sayılı encümen kararına istinaden 247 ada 85 parsel No.su ile… Belediyesi adına ihdas edilerek 247 ada 86 parsel numarası ile tevhid edildiği, ihdas ve tevhid işlemi sonucunda oluşan 86 parsel numaralı 865,73 m2 yüzölçümlü… Belediyesi adına kayıtlı 36654/86573 hissenin, … Belediye Başkanlığınca 549.810,00 TL bedelle 05.11.2013 tarihinde … Eğitim ve Öğrencilere Yardım Derneğine satıldığını, mevzuat hükümlerine göre Hazine adına tescil edilmesi gereken tescil harici kadastral boşluğun hukuka aykırı olarak… Belediyesi tarafından ihdas edilerek … Eğitim ve Öğrencilere Yardım Derneğine satılması sonucu Maliye Hazinesinin kayba uğratıldığını, 02.06.2015 tarih ve 53143 sayılı yazıları ile… Belediye Başkanlığına bedelin ödenmesi gerektiğinin bildirildiğini, ancak Belediyenin 22.06.2015 tarih ve 4946 sayılı yazı ile; 247 ada 15 ve 16 parseller arasında kalan kadastral boşluğun belediyeleri adına ihdas işlemi sonucu oluştuğu ve bu parselin belediyeleri dışında başka herhangi bir kurum adına tescil edilmesini gerektirecek bir durumun olmadığı belirtilerek ödemenin yapılmadığını, bedelin ödenmemesi nedeniyle Borçlar Kanunu’nun sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre tahsilini talep etme zorunluluğunun doğduğunu; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla; … ilçesi, Topçular Mahallesinde bulunan 247 ada 15 ve 16 parseller arasında yer alan kadastral boşluğun, ihdas edilerek… Belediye Başkanlığı adına tescili işlemi ile 247 ada 85 parsel numarasını alan ve daha sonra tevhit edilerek 86 parsel numarasını alan taşınmazın… Belediye Başkanlığınca … Eğitim ve Öğrencilere Yardım Derneği adına 549.810,00 TL bedelle satılması ve bu satış nedeniyle oluşan Hazine zararı olan, (fazlaya ilişkin talep ve dava hakkımız saklı kalmak kaydıyla) 549.810.00 TL’nin 05.11.2013 (taşınmazın satış tarihi) tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte tahsilini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; 72 nci numaralı kadastro pafta örneğinde görüleceği üzere 247 ada 9 ila 17 parsellerin cephe alma koşulunu sağlamak amacıyla ana caddeden, dava konusu parselin de içinde bulunduğu kısma kadastral yolun genişleyerek meydan biçimini alarak girdiğinin görüldüğünü, dolayısıyla bahsedilen kısmın tescil harici ya da kadastro harici bırakılmış bir yer olmadığını, ayrıca kadastro paftasının dava konusu parseli ilgilendiren kısmında kadastro harici ya da tescil harici bırakıldığına ilişkin (böyle olduğu durumlarda bu ibareler yer alır) herhangi bir ibare ya da kadastro harici olduğunu gösterir bir sınır bulunmadığını, bu durumda bu kısmın Maliye Hazinesi adına tescil edilmesinin söz konusu olamayacağını, bu nedenle Belediye Başkanlıklarınca dava konusu parselde 3194 sayılı İmar Kanunu’nun 17 nci maddesine istinaden yapılmış olan ihdas işleminin… Kadastro Mühendisliğince de teknik inceleme yapıldıktan sonra yukarıda anlatılan nedenle… Belediye Başkanlığı adına ekli folyede görüldüğü üzere tescil edildiğini, … Kadastro Mühendisliğinin yaptığı tescil işlemi ile buranın imar planı ile kapanan bir kadastral yol olduğunu kabul etmiş bulunduğunu, kapanan kadastral yolların 3194 sayılı İmar Kanunu’nun 17 nci maddesine istinaden ilçe belediyeleri adına tescil edileceğinin açık olduğunu, dolayısıyla müvekkili belediyece yapılan işlemin hukuka uygun olduğunu, yukarıda arz ve izah edilen nedenlerle haksız ve mesnetsiz olarak müvekkili aleyhine açılmış davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; uyuşmazlığa konu yerin evveliyatın yol ve meydan olarak kullanıldığı, tescil harici kadastral boşluk olmadığı, imar düzenlemesi ve tapu kanunu hükümleri uyarınca belediye adına tescil edilmesinde kanuna aykırılık bulunmadığından Hazine zararı oluşmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davacı vekili; davaya konu yerin tescil harici kadastral boşluk olduğunu, bu yerin Hazine adına tescili sırasında davalının yaptığı imar uygulaması ile taşınmazın 210 m2’lik kısmının depo+bahçe olarak dava dışı … Egitim ve Öğrencilere Yardım Derneği tarafından kullanıldığının tespiti üzerine bu dernek adına ecrimisil tahakkuku yapıldığını, bu taşınmazın 15 ve 16 No.lu parsellerin tevhidi ile oluşan 86 No.lu parsel olarak dava dışı derneğe satıldığını, aslında kadastral boşluk olan bu yerin imar uygulaması ile davalı tarafça satılmasını gerektirir durum olmadığını, kadastral boşlukların Hazine adına tescili gerektiğini, ayrıca İstanbul 7. İdare Mahkemesinde dava dışı başka bir 3. kişi tarafından davalı … aleyhine dava konusu yerin dava dışı derneğe satış işlemi ve buna dayanak ihdasa yönelik encümen kararı işleminin iptali için açılan davada encümen işleminin iptaline karar verildiği ve kararın kesinleştiğini, bu nedenle mahkemenin bu yerin Rabia Araba Meydanı olarak belirlenmesine yönelik bilirkişi raporu kapsamında davanın reddi kararının yerinde olmadığını belirterek istinaf talebinde bulunmuştur.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; dava dışı Selahattin Tavusbay tarafından İstanbul 7. İdare Mahkemesinde 2016/286 Esas sayılı dosya ile dava konusu yere ilişkin imar uygulaması ile satışa dair encümen kararının iptaline dair açılan davada 2016/2316 Karar sayılı 30/12/2016 tarihli ve 31/08/2017 tarihinde kesinleşen kararla talep edilen tüm işlemlerin iptaline karar verildiği ve kesinleşen idare mahkemesi kararı gereği davanın kabulü gerektiği ileri sürülmüş ise de, idare mahkemesinde keşfen bilirkişi incelemesi yapılmadığı, dava konusu olan ve davacı Hazine tarafından kadastral boşluk iddia edilen yer yönünden, bu yerin evveliyatından itibaren tüm kadastro tutanak ve tapu kayıtlarının uygulanmasıyla ilk derece mahkemesinde ikinci kez yapılan keşif sonrası ikinci bilirkişi heyetinden alınan bilirkişi raporu kapsamında, dava konusu yerin hiçbir zaman kadastral boşluk olmadığı, evveliyatına dair tüm kadastro tutanak ve kayıtlarında yol ve meydan olarak belirtildiği anlaşıldığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili istinaf dilekçesindeki sebeplerle temyiz isteminde bulunmuştur.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, yolsuz tescil nedeniyle tazminat istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri,
2644 sayılı Tapu Kanunu’nun 21 inci maddesi, 3402 sayılı Kanun’un 16/A maddesi.
3. Değerlendirme
1. Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçeler usul ve kanuna uygun olup hükme esas alınan bilirkişi raporunda taşınmazın niteliğinin kadastral boşluk olmadığı ve yol olduğunun tespit edilmiş olmasına göre davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeple;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Harçlar Kanununun 13/j maddesi gereğince Hazine harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
06.02.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.