YARGITAY KARARI
DAİRE : 7. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/1024
KARAR NO : 2023/3297
KARAR TARİHİ : 12.06.2023
MAHKEMESİ : Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi
İLK DERECE MAHKEMESİ : Erbaa 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki müdahalenin men’i ve ecrimisil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalı … vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili ve davalı … vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili, müvekkilinin Tokat ili, …. ilçesi, …. Köyü 147 ada 3 parsel sayılı taşınmaz ile …. Köyü, 147 ada 1 parsel sayılı taşınmazı cebri icra yoluyla satın almış olmasına rağmen davalı tarafından tarla vasfındaki taşınmazların kullanılmaya ve işgal edilmeye devam edildiğini belirterek el atmanın önlenmesini, fazlaya ilişkin haklarının saklı kalmak kaydıyla taşınmazların haksız kullanımından dolayı 5.000,00 TL ecrimisilin davalıdan tahsilini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili, davacının dava dilekçesi ile ileri sürdüğü iddiaların ve taleplerin haksız olduğunu, bu sebeple davanın reddi gerektiğini, taşınmazlarda soğuk ve dolu nedeniyle mahsullerde hastalık oluştuğunu ve ürün yetişmediğini, müvekkilinin taşınmazı işgalinin veya herhangi bir şekilde müdahalesinin söz konusu olmadığını savunmuştur.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davalının taşınmazlara yönelik saldırıda bulundu ve saldırının devam ettiği anlaşıldığından el atmanın önlenmesine, ayrıca taşınmaz üzerinde üzüm ve üzüm yaprağı bulunduğu anlaşıldığından haksız kullanımdan dolayı 6.634,07 TL ecrimisil talebinin kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı … vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
2. İlk Derece Mahkemesinin 20.08.2021 tarihli ek kararı ile davalı vekilinin usulüne uygun çıkarılan muhtıraya rağmen kesin süre içerisinde istinaf harcını tamamlamadığından bahisle istinaf talebinden vazgeçmiş sayılmasına karar verilmiştir.
3. Davalı vekili, 20.08.2021 tarihli ek karara karşı istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
1. Davalı vekili ek karara karşı istinaf dilekçesinde özetle; mahkemenin istinaf harç ve giderlerinin yatırılmasına dair muhtırasının tebliğ edilmediğini, ayrıca muhtıranın yanlış hesaplamaya dayanarak çıkarıldığını bu nedenle usule aykırı olduğunu ileri sürmüştür.
2. Davalı vekili esasa yönelik istinaf dilekçesinde ise özetle, kararın eksik araştırma ve inceleme sonucu hatalı verildiği ve vekalet ücretinin de hatalı hesaplandığını ileri sürmüştür.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davalı vekilinin istinaf başvurusunun 20.08.2021 tarihli ek karar ile istinaf harç ve giderlerinin yatırılmadığından bahisle rededilmişse de mahkemenin kabulüne göre ecrimisil 6.634,00 TL el atma değeri ise 397.186,85 TL olup toplam dava değerinin 403.820,85 TL olduğunu ve bu miktar üzerinden istinafa gelen davalıya muhtıra çıkarılması gerekirken çıkarılan muhtırada fazla harç istenmesi nedeni ile muhtıranın geçersiz olduğunu, davalının istinaf karar harcını da yatırdığı anlaşılmakla ek karar kaldırılarak davalı tarafın istinaf dilekçesinin incelenmesine geçildiği belirtilierek; İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmesinde el atmanın önlenmesi ve 6.634,07 TL ecrimisile hükmedilmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırı bir durum bulunmadığı davacının bu açıdan davasını ispatladığı ancak dava değeri 403.820,85TL olup mahkemece bu değer üzerinden nispi karar ve ilam harcı alınması gerektiği yine mahkemenin ilk kaldırılan kararını sadece davalının istinaf ettiği o kararda davacı lehine 4.749,35 TL vekalet ücreti takdir edildiği davacının vekalet ücretinin az olduğuna dair istinafı olmadığından 4.749,35 TL’nin davalı için usulü müktesep hak olup bu ücretten daha fazla vekalet ücreti takdirinin hatalı olduğu anlaşılmakla harç ve vekalet ücreti yönünden kararın kaldırılarak davanın kısmen kabul kısmen reddine dair yeniden karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve davalı … vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
1. Davacı Temyizi
Bölge Adliye Mahkemesi kararında hesaplanan dava değerinin eksik olduğunu, dava konusu 2 adet parsel bulunduğunu ve 15.01.2021 tarihli bilirkişi raporunda dava konusu taşınmazlardan; …. Köyü 147 ada 3 parselin değeri: 397.186,85 TL olarak, …. Köyü 147 ada 1 parselin değeri: 322.886,97 TL olarak hesaplandığını, buna göre her iki taşınmazın toplam değerinin 720.073,82 TL olduğunu, 6.634,07 TL de ecrimisil tazminatının hüküm altına alındığını, dolayısıyla dava değerinin 726.707,89 TL olduğunu, davalı tarafa çıkarılan muhtıranın geçerli olduğunu, davacı yararına hükmedilen vekalet ücretinin de hatalı olduğunu ileri sürmüştür.
2. Davalı Temyizi
Esasa yönelik araştırma ve değerlendirmenin eksik yapıldığını, kararın hatalı olduğunu ileri sürmüştür.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davanın kısmen kabulü kararın eksik incelemeye ve hatalı değerlendirmeye dayalı olup olmadığı ve dava değerinin doğru hesaplanıp hesaplanmadığı noktasında toplanmaktadır.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, istinaf harcının yatırılması usulüne ilişkin 6100 sayılı Kanun’un 344 üncü maddesi.
3. Değerlendirme
Dava, elatmanın önlenmesi ve ecrimisil istemine ilişkin olup, bu tür davalarda dava değeri hesaplanırken, elatma yönünden taşınmazın keşfen belirlenen dava tarihindeki rayiç değeri, ecrimisil yönünden ise mahkemenin kabul ettiği miktar toplamı esas alınmaktadır.
Buna göre; davaya konu 2 adet taşınmaz için elatmanın önlenmesi ve ecrisimil istemi olduğu dikkate alındığında toplam dava değeri (147 ada 3 parselin değeri: 397.186,85 TL, 147 ada 1 parselin değeri: 322.886,97 TL kabul edilen ecrimisil miktarı: 6.634,07 TL) 726.707,89 TL olmaktadır. Her ne kadar Bölge Adliye Mahkemesince davalıya çıkarılan istinaf harcı tamamlama muhtırasında dava değerinin fazla hesaplandığı belirtilerek usulsüz olduğu kabul edilmişse de; elatmanın önlenmesine konu iki adet taşınmaz olduğu halde Bölge Adliye Mahkemesince tek bir taşınmaz varmış gibi dava değerinin hesaplandığı ve bu şekilde hatalı tespit edilen dava değerinin dikkate alınarak karar verildiği anlaşılmıştır. Oysa ki, İlk Derece Mahkemesince tespit edilen dava değeri doğru olup, davalı tarafa gönderilen istinaf harcının yatırılmasına ilişkin muhtırada da bir usulsüzlük tespit edilememiştir. Hal böyle olunca, Bölge Adliye Mahkemesince usulüne uygun muhtıraya rağmen davalı vekilinin istinaf başvuru harcını yatırmadığı hususu gözetilerek istinaf dilekçesinin reddine dair karar verilmesi gerekirken İlk Derece Mahkemesinin istinaf başvurunun yapılmamış sayılmasına ilişkin ek kararının kaldırılarak esastan inceleme yapılmış olması doğru görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,
Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,
Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
12.06.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.