YARGITAY KARARI
DAİRE : 7. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/1542
KARAR NO : 2023/2648
KARAR TARİHİ : 17.05.2023
MAHKEMESİ : Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/308 E., 2022/312 K.
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Perşembe Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2020/168 E., 2021/267 K.
Taraflar arasındaki ipoteğin fekki ve menfi tespit davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.
Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili; davalının ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla icra takibi başlattığını, takibe dayanak gösterilen 07.04.2017 tarih ve 1233 yevmiye No.lu ipotek resmî senedinin davacının davalıya olan borcunun teminatı olarak tesis edildiğini, davacının davalıya hiçbir borcu bulunmadığını, teminat ipoteği olduğunu, davalı şirketin müvekkil …’tan ticari ilişkiye dayalı alacak iddiasına ilişkin olarak herhangi bir cari hesap ekstrası, hesap kat beyanı ve ticari kayıt ayrıntısı belirtilmediğini, ipoteğin süreli tesis edildiği, ipotek resmî senedinde yazılı süreden sonra işlem yapıldığını, kabul anlamına gelmemek üzere teminat ipoteği olarak tesis edilmiş dava konusu ipoteklerde ana para miktarının üzerinde faiz ve diğer fer’ilerin talep edilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, arabulucuya başvurulduğunu ancak, anlaşma sağlanamadığını belirterek davacının borçlu olmadığının tespitini, ipoteğin fekkini ve kötü niyetli takip sebebi ile takip miktarının %20’sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili; ipotek senedinin kayıtsız şartsız borç ikrarını ihtiva ettiğini, ihtarnamelere herhangi bir itirazda bulunulmadığı gibi açılan icra takibine de süresi içerisinde itirazda bulunulmadığından takibin kesinleştiğini, davacının haksız davasının reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesi yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında “…davacı dava dilekçesinde ipotekten dolayı davalıya borcu bulunmadığını iddia ederek borçlu olmadığının tespitini ve ipoteğin kaldırılmasını talep etmiş ise de; dava konusu ipoteğin 300.000,00 TL bedel karşılığı verilmiş süreli, faizsiz, kesin borç ipoteği olduğu, davacının ipoteğin kaldırılmasını talep edebilmesi için ipotek konusunun ödendiğini, konusuz kaldığını ispat etmekle yükümlü olduğunu ancak davacının ipotek akit tablosundaki şekilde borç alınan parayı ödediğini ve borcu olmadığını ispat edemediğini, bu hali ile ipotek konusu borcun ortadan kalkmayacağını, menfi tespit ve ipoteğin kaldırılmasına yönelik davanın reddine, şartları oluşmadığından kötüniyet tazminatına yönelik talebin reddine” karar vermiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davacı vekili, mahkemece davalı şirkete ticari defter ve belgelerini ibraz etmesi için 2 haftalık kesin süre verilerek ibraz etmemesi hâlinde ticari defterlerin içeriği konusunda davacı tarafın beyanının kabul edileceğinin ihtar edildiği ve davalı şirketin kesin süre içerisinde ticari defter ve belgelerini sunmadığı, böylece davalıya borçlu olunmadığının kesinleştiği, bu ara karar yok sayılarak temeldeki hukuki ilişkinin yok hükmünde olduğu davacı tarafça ispatlanamadığından ret kararı verildiğini, resmî senet metni incelendiğinde “300.000,00 TL bedel mukabilinde diğer kredi için” ibaresinin yer aldığını, bu hâliyle teminat ipoteği mahiyetinde olduğunu belirtmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesi yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili, istinaf dilekçelerindeki beyanlarını tekrar etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, ipoteğin kaldırılması ve menfi tespit istemine ilişkin olup uyuşmazlık dava konusu olaya uygulanması gereken usul ve yasa hükümlerine herhangi bir aykırılık veya yanılgılı değerlendirme bulunup bulunmadığı noktalarında toplanmaktadır.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun (TMK) 858 ve 883 üncü maddeleri.
3. Değerlendirme
1. Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
17.05.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.