Yargıtay Kararı 7. Hukuk Dairesi 2022/3325 E. 2023/4394 K. 04.10.2023 T.

YARGITAY KARARI
DAİRE : 7. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/3325
KARAR NO : 2023/4394
KARAR TARİHİ : 04.10.2023

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2020/856 E., 2021/1949 K.
KARAR : İstinaf talebinin kabulüyle kararın kaldırılması, davanın kısmen kabulü, kısmen reddi
İLK DERECE MAHKEMESİ : Çorlu 2. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2015/609 E., 2019/62 K.

Taraflar arasındaki el atmanın önlenmesi ve ecrimisil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine karar verilmiştir.

Kararın davacılar vekili ve bir kısım davalılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulüyle kararın kaldırılmasına, davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili ve bir kısım davalılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili; davacı müvekkillerinin müştereken malik oldukları dava konusu 43 parsel ve 8 parsel ... taşınmazların, davacıların izni dışında, haklı ve geçerli bir nedene dayanmaksızın davalılar tarafından uzun yıllardır otopark olarak kiraya verilerek kira bedelinin tahsil edildiğini, davacılar tarafından defalarca sözlü uyarılarda bulunulduğu halde elde edilen kira gelirinden davalılar tarafından bir ödeme yapılmadığını, ayrıca dava konusu taşınmazların 2002-2008 yılları arası HİSMAR Mağazaları tarafından kiralandığını, tüm hissedarlara verilmek üzere davalılardan ... ve ... adına açılan bir hesaba kira bedeli yatırıldığını, ecrimisil taleplerine ek olarak bahsi geçen HSBC bankasında bulunan ... ve ... adına açılan ortak hesaptaki bütün hissedarlar için yatan paranın hisseleri oranında davacılara verilmesini talep ettiklerini, daha önce davalılar aleyhine ecrimisil talepli açılan davanın Çorlu 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2013/765 Esas, 2015/488 Karar ... kararıyla kabul edildiğini ve temyiz edilmeksizin kesinleştiğini ileri sürerek dava konusu taşınmazlara davalıların el atmanın önlenmesine, fazlaya dair tüm hakları saklı kalmak kaydıyla 27/11/2013 tarihinden bu güne kadar şimdilik 10.000,00 TL ecrimisilin yasal faizi de birlikte davalılardan tahsiline, ... ve ... adına HSBC bankasına yatırılan paranın davacıların hisseleri oranında ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalılar ... ve ... vekili, davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; davaya konu taşınmazlardan 43 ... parselin tamamı, 8 ... parselin ise 228,85 m²'lik kısmının otopark olarak kullanıldığı, her ne kadar davacı tarafça ... aleyhine ecrimisil ve el atmanın önlenmesi davası ikame edilmiş ise de dosya kapsamında ... tarafından davaya konu taşınmazların kullanıldığına ilişkin bilgi-belge mevcut olmadığı, davaya konu taşınmazlar üzerinde bulunan otoparkın davalılardan ... tarafından işletildiği, dava sırasında davalılardan ... hakkında açılan davadan vazgeçildiği, ... açısından da HSBC bankasına yatırılan kira bedellerinin ödenmesi yönündeki taleplerden vazgeçildiği, vazgeçmelerin davalılarca/vekillerince kabul edildiği gerekçesiyle karar verilmesine yer olmadığına, dava konusu yerin iş yeri olarak kullanılması ve daha önce taraflar arasında görülerek karara bağlanmış ecrimisil davasının mevcut olduğu, intifadan men koşulunun gerçekleştiği, dava konusu taşınmazlardan 43 ... parselin tamamının davalının kullanımında olduğu, 8 ... parselin ise 228,85 metrekarelik kısmının davalı kullanımında olduğu, dolayısı ile 8 ... parsel için tam kullanım olmadığı, davalı tarafın kullanımında olmayan alan mevcut olduğu gerekçesiyle bu parsel yönünden el atmanın önlenmesi davasının reddine, davalının tam kullanımında olan ve davacıların kullanımına alan bırakılmamış parsel olan 43 parsel içinse el atmanın önlenmesi talebinin kabulüne, her iki taşınmaz açısından ecrimisil talebinin kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili ve bir kısım davalılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

B. İstinaf Sebepleri
1.Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalının cevap dilekçesinde ve yargılama aşamasında dava konusu parselleri kullanmadığına dair bir beyanda bulunmadığını, bilirkişi raporununda hesaplamada maddi hata yapıldığını, davanın tam kabulüne karar verilmesi ve 15.239,57 TL üzerinden yapılan ıslahın maddi hata olarak değerlendirilmesi gerektiğini belirterek kararın kaldırılarak yeniden inceleme yapılmasını ve istinaf nedenleri doğrultusunda yeniden karar verilmesini talep etmiştir.

2. Davalılar ... ile ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalı ... ... yönünden davaların reddine karar verilmesine rağmen ... ile ...'ın birlikte vekalet ücretine hükmedilmesinin eksik ve hatalı olduğunu, müvekkili ... ... ... yönünden yapılan ecrimisil hesabının hatalı olduğunu, dava konusu 43 parsel ... taşınmazın değerinin düşük gösterildiğini, müvekkili ... lehine 27.565,36 TL vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken hükmolunan 13.870,98 TL vekalet ücretinin eksik ve hatalı olduğunu, yargılama yönünden hata yapıldığını belirterek kararının kaldırılmasına ve davanın esastan reddine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararı ile; mahkemenin 2013/765 Esas, 2015/488 Karar ... dosyasında davalıların ..., ..., ... olduğu, eldeki davaya konu taşınmazlar yönünden el atmanın önlenmesi ve ecrimisil istemli olarak açılan davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verildiği, kararın 09/09/2015 tarihinde kesinleştiği, anılan davada davacıların el atmanın önlenmesi talepleri yönünden davayı ... bıraktıkları, bu durumda eldeki davanın açıldığı tarihe kadar dava konusu taşınmazın davalılar tarafından zımnen muvafakat edildiğinin kabulü ile davalı ... hakkındaki ecrimisil istemi yönünden davanın reddine, davaya konu 43 parselin tamamı, 8 parselin ise 228,85 m² kısmının otopark olarak kullanan davalı ... yönünden taşınmazlarda paydaşlığı devam eden davacıların payına el atmasının önlenmesine, davacılardan ..., ..., ... tarafından davalıya yapılan satış nedeniyle davacı ve davalı sıfatlarının birleştiğinden bu davacıların konusuz kalan talepleri hakkında karar verilmesine yer olmadığına, davalı ... ... tarafından davaya konu taşınmazların kullanıldığına ilişkin bilgi-belge mevcut olmadığından araştırma sonucunda davaya konu taşınmazlar üzerinde bulunan otoparkın davalılardan ... tarafından işletildiği gözetilerek, davalı ... hakkındaki ecrimisil ve el atmanın önlenmesi istemli davanın reddine, davalılardan ... ve ... hakkında HSBC bankasına yatırılan kira bedellerinin ödenmesi yönündeki taleplerinden vazgeçildiği gözetilerek, bu talep yönünden ... ve ... hakkındaki davanın feragat nedeniyle reddine karar verilmesi gerekirken, bu hususlar gözetilmeksizin İlk Derece Mahkemesince yazılı şekilde karar verilmiş olmasının doğru olmadığı gerekçesiyle davacılar vekilinin, davalılar ... ... ve ... vekilinin istinaf başvurusunun 6100 ... HMK'nın 353/(1).b.2 maddesi gereğince kabulüne, mahkeme kararının kaldırılmasına, davanın kısmen kabul-kısmen reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili ve bir kısım davalılar vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri
1.Davacılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; ecrimisil taleplerinin kabulüne karar verilmesi gerektiğini, yanılgılı değerlendirmeyle ecrimisil talebinin reddinin hatalı olduğunu ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

2. Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; dava konusu 43 parsel ... taşınmazın değerinin eksik hesaplandığını ve harcın eksik olarak ikmal edildiğini, 8 parsel ... taşınmazda ise davacıların kullanabileceği alan bulunduğunu, yargılama giderlerinin de hatalı hesaplandığını ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, el atmamın önlenmesi ve ecrimisil istemlerine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
Paylı mülkiyette taşınmazdan yararlanamayan paydaş, engel olan öteki paydaş veya paydaşlardan payına vaki el atmanın önlenilmesini her zaman isteyebilir. Hatta elbirliği mülkiyetinde dahi paydaşlardan biri öteki paydaşların olurlarını almadan veya miras şirketine temsilci atanmadan tek başına ortak taşınmazdan yararlanmasına engel olan ortaklar aleyhine el atmanın önlenilmesi davası açabilir. Ancak, o paydaşın, payına karşılık çekişmesiz olarak kullandığı veya kullanabileceği bir kısım yer varsa açacağı el atmanın önlenilmesi davasının dinlenme olanağı yoktur. Yerleşmiş Yargıtay içtihatlarına ve aynı doğrultudaki bilimsel görüşlere göre, payından az yer kullandığını ileri süren paydaşın sorununu el atmanın önlenilmesi davası ile değil, kesin sonuç getiren taksim veya ortaklığın satış yoluyla giderilmesi davası açmak suretiyle çözümlemesi gerekmektedir.

Gerek öğretide ve gerekse yargısal uygulamalarda ifade edildiği üzere ecrimisil, diğer bir deyişle haksız işgal tazminatı, hak sahibinin, hak sahibi olmayan kötüniyetli zilyetten isteyebileceği bir tazminat olup, 08.03.1950 tarihli ve 22/4 ... İçtihadı Birleştirme Kararında; fuzuli işgalin tarafların karşılıklı birbirine uygun iradeleri ile kurduğu kira sözleşmesine benzetilemeyeceği, niteliği itibarı ile haksız bir eylem sayılması gerektiği, haksız işgal nedeniyle oluşan zararın tazmin edilmesi gerekeceği vurgulanmıştır. Ecrimisil, haksız işgal nedeniyle tazminat olarak nitelendirilen özel bir zarar giderim biçimi olması nedeniyle, en azı kira geliri karşılığı zarardır. Bu nedenle, haksız işgalden ... normal kullanma sonucu eskime şeklinde oluşan olumlu zarar ile kullanmadan kaynaklanan olumlu zarar ve malik ya da zilyedin yoksun kaldığı fayda (olumsuz zarar) ecrimisilin kapsamını belirler. Haksız işgal, haksız eylem niteliğindedir (YHGK'nin 25.02.2004 tarihli ve 2004/1-120-96 ... kararı). 25.05.1938 tarih ve 29/10 ... Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı ve Yargıtay'ın aynı yoldaki yerleşmiş içtihatları uyarınca ecrimisil davaları beş yıllık zamanaşımına tabi olup bu beş yıllık süre dava tarihinden geriye doğru işlemeye başlar.

3. Değerlendirme
1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı ... vekilinin tüm temyiz itirazlarının, davacı vekilinin ise aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Somut olayda Bölge Adliye Mahkemesince, taraflar arasında el atmanın önlenmesi ve ecrimisil talepli olarak 27.11.2013 tarihinde açılan davada el atmanın önlenmesi talebinin ... terk olunması nedeniyle, davacıların taşınmazın kullanımına zımnen muvafakat ettiği gerekçesiyle ecrimisil talebinin reddine karar verilmiş ise de buna katılma olanağı bulunmamaktadır. Şöyle ki el atma olgusu süregelen bir eylem olup davacılar bahsi geçen davada el atmanın önlenmesi talebinden feragat etmemiş, söz konusu davada ecrimisil taleplerinin de kabulüne karar verilmiş olduğundan, davacının ecrimisil talebiyle ilgili olarak yukarıdaki ilkeler doğrultusunda araştırma ve inceleme yapılarak işin esası hakkında hüküm tesis edilmesi gerekirken kullanıma zımni muvafakat olduğundan bahisle ecrimisil talebinin reddine karar verilmiş olması doğru görülmemiş, hükmün bu nedenle bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle,
Davalı vekilinin temyiz itirazlarının reddine, davacılar vekilinin temyiz itirazlarının açıklanan nedenlerle kabulü ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgililere iadesine,

Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

04.10.2023 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.