Yargıtay Kararı 7. Hukuk Dairesi 2022/3712 E. 2023/6075 K. 07.12.2023 T.
Yayınlanma Tarihi: 22.01.2024 18:58
DAİRE : 7. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/3712
KARAR NO : 2023/6075
KARAR TARİHİ : 07.12.2023
MAHKEMESİ : Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/1552 E., 2022/573 K.
KARAR : İstinaf başvurusunun esastan reddine, HMK'nın 353/1-b-2 nci maddesi gereğince re'sen gözetilen sebeplerden ötürü ilâmın kaldırılmasına ve yeniden hüküm tesisine
İLK DERECE MAHKEMESİ : Antalya 4. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2020/137 E., 2021/207 K.
Taraflar arasındaki ön alım hakkına dayalı tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine, HMK'nın 353/1-b-2 nci maddesi gereğince re'sen gözetilen sebeplerden ötürü ilâmın kaldırılmasına ve yeniden hüküm tesisine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili ve katılma yolu ile davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin paydaşı olduğu 20 sayılı parsel hakkında, payı satın alan davalı ...'nın hissesinin ön alım hakkı nedeniyle iptali ile müvekkili adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davanın zamanaşımından reddini, bu def'i kabul edilmezse fiili taksim bulunduğunu belirterek, davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; taşınmazda eylemli taksim bulunduğundan davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davacı vekili istinaf dilekçesinde;
1. Tanıkların ve kolluk birimlerince isimleri bildirilen mahalli bilirkişilerin dinlenmediğini,
2. Fiili taksim iddiasının ispatlanamadığını,
3. Bilirkişi raporunun hüküm tesis etmek için yeterli olmadığını,
4. Taşınmazın değerinin, hatalı değerlendirme ve emsal kabulü ile son derece yüksek belirlendiğini,
5. Re'sen gerekli hususların dikkate alınması gerektiğini ileri sürerek, kararın kaldırılmasını istemiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, davanın 2 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açılması gerekirken süresinden sonra açıldığı ve davalı vekili lehine maktu vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken nispi vekalet ücretine hükmedilmesi hatalı bulunduğundan davacı tarafın istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine, HMK'nın 353/1-b-2 maddesi gereğince re'sen gözetilen sebeplerden ötürü Antalya 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin kararının kaldırılmasına ve yeniden hüküm tesisine, davanın TMK'nın 733/3 maddesi gereğince hak düşürücü süre yönünden reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve katılma yolu ile davalı vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.
B. Temyiz Sebepleri
1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde;
a. Sürelerin covit döneminde çıkartılan 7226 sayılı Kanun ile 13.03.2020 tarihinden 15.06.2020 tarihine kadar durdurulduğunu, bu dönemde süre bittiğinden durma döneminden sonraki kısma ön alım süresinin eklenmesi gerektiğini ve buna göre de davanın süresinde açıldığını,
b. Tüm tanıklarının ve kolluk birimlerince isimleri bildirilen mahalli bilirkişilerin dinlenmediğini,
c. Fiili taksim iddiasının ispatlanamadığını,
ç. Bilirkişi raporunun hüküm tesis etmek için yeterli olmadığını,
d. Taşınmazın değerinin hatalı değerlendirme ve emsal kabulü ile son derece yüksek belirlendiğini,
e. Re'sen gerekli hususların dikkate alınması gerektiğini ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.
2. Katılma yolu ile temyiz eden davalı vekili temyiz dilekçesinde; nispi vekâlet ücretine hükmedilmesi gerekirken maktu vekâlet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, ön alım hakkına dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
a. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 732, 733 ve 734 üncü maddeleri.
b. 7226 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un geçici 1 inci maddesi ile Resmî Gazete'de yayımlanan 2480 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı.
3. Değerlendirme
1. Davada satış tarihi 12.04.2018 olup, TMK'nın 732 inci maddesine göre dava açma süresinin son günü 12.04.2020'dir. Dava tarihi ise 09.06.2020'dir. Davada hak düşürücü süre geçmiş gibi gözükmekte ise de 2020 yılında bütün Dünyayı etkisi altına alan Covit Salgını nedeniyle, ülkemizde hak kaybı yaşanmaması için yukarıda C.2.b maddesinde belirtilen kanun ve kararla 13.03.2020-15.06.2020 tarihleri arasında sürelerin durdurulmasına karar verilmiştir. Dava konusu hak düşürücü sürenin sona erdiği tarih ile davanın açıldığı tarihin hâlen sürelerin durmaya devam ettiği dönem içerisinde kaldığından, bu davada hak düşürücü süre sona ermemiş ve dava süresi içerisinde açılmıştır.
2. Açıklanan nedenle, davanın esasının incelenip bir karar verilmesi gerekirken, esasına girilmeden yanılgılı gerekçeyle İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak, davanın usulden reddine dair verilen karar doğru görülmemiş, bozulması gerekmiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA, katılma yolu ile temyiz eden davalı vekilinin temyiz itirazlarının bozma nedenine göre şimdilik incelenmesine yer olmadığına,
Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,
Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,07.12.2023 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.