YARGITAY KARARI
DAİRE : 7. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/3959
KARAR NO : 2023/5272
KARAR TARİHİ : 02.11.2023
MAHKEMESİ : Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/2002 E., 2022/701 K.
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : KDZ.Ereğli 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2020/101 E., 2021/91 K.
Taraflar arasındaki TMK’nın 588 inci maddesine dayalı gaiplik ve Hazineye devir davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.
Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; Zonguldak ili, Ereğli ilçesi, … Mahallesi, 298 ada 141 parsel … taşınmazda ortaklığın giderilmesinin istendiğini, bu taşınmaz hissedarlarından … kızı … ve … oğlu …’ın kimliği tespit edilemediğinden 3561 … Yasa uyarınca Karadeniz Ereğli 1. Sulh Hukuk Mahkemesinin 23.03.2009 tarih ve 2009/150 Esas, 2009/217 Karar … kararı ile Karadeniz Ereğli Mal Müdürünün kayyım tayin edildiğini, kayyım tayini ile taraf teşkilinin sağlanması üzerine 298 ada 141 parsel … taşınmaz üzerindeki ortaklığın satış suretiyle giderilmesine karar verildiğini, satışın gerçekleşmesi ile kayyım adına düşen kısma hesap açılarak 10 yıldan fazla süredir idaresinin sağlandığını belirterek, TMK’nın 588 inci maddesi gereğince … kızı … ve … oğlu …’ın gaipliğine ve malvarlıklarının Hazineye intikaline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı; davaya cevap vermemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile ortaklığın giderilmesi davasına atanan kayyımın temsil kayyımı olduğu, yönetim kayyımı olmadığı ve TMK’nın 588 inci maddesinde aranan şartın gerçekleşmediği gerekçesiyle davanın sıfat yokluğundan reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davacı vekili; ret kararının hukuka aykırı olduğunu, kayyımlık kararının niteliği gereği yönetime ilişkin olduğunu ve re’sen belirlenecek nedenlerle kararın kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile gaipliği talep edilen kişiye atanan kayyımın temsil kayyımı olduğu, yönetim kayyımı olmadığı ve 4721 … … Medeni Kanunu’nun 588 inci maddesinde aranan şartın gerçekleşmediği gerekçesiyle başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuran
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili; ret kararının hukuka aykırı olduğunu, gaibin malvarlığının 10 yılı aşkın süredir kayyım tarafından yönetildiği hususunun göz ardı edildiğini, ortaklığın giderilmesi davasında atanan kayyımın yönetim kayyımı olduğunu, hatalı hukuki değerlendirme ile karar verildiğini ve re’sen belirlenecek nedenlerle bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, TMK’nın 588 inci maddesi gereğince gaiplik ve gaibe ait malvarlığının Hazineye devri istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1. 6100 … Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 … Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.
2. 4721 … TMK’nın 588 inci maddesi, “Sağ olup olmadığı bilinmeyen bir kimsenin malvarlığı veya ona düşen miras payı on yıl resmen yönetilirse ya da malvarlığı böyle yönetilenin yüz yaşını dolduracağı süre geçerse, Hazinenin istemi üzerine o kimsenin gaipliğine karar verilir. Gaiplik kararı verilebilmesi için gerekli ilân süresinde hiçbir hak sahibi ortaya çıkmazsa, aksine hüküm bulunmadıkça, gaibin mirası Devlete geçer. …”
3. Değerlendirme
1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 … Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeple;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 … Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Harçlar Kanunu’nun 13/j maddesi gereğince Hazine harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
02.11.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.