YARGITAY KARARI
DAİRE : 7. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/4591
KARAR NO : 2023/843
KARAR TARİHİ : 14.02.2023
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki TMK’nın 713/2 nci maddesine dayalı tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda Yargıtay 8. Hukuk Dairesince İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın reddine karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararı duruşma istemli olarak davacılar vekili, duruşmasız olarak davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 14.02.2023 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.
Belli edilen günde duruşmalı olarak temyiz eden davacılar vekili Avukat … ile duruşmasız temyiz eden davalı Hazine vekili Avukat … ve bir kısım davalılar … vd. vekili Avukat … geldiler. Başka gelen olmadı. Açık duruşmaya başlandı. Gelenlerin sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacılar vekili; dava konusu taşınmaz maliki ölü …’nin kim olduğunun tapu kütüğünden anlaşılamadığını, ayrıca ölümünden sonra 20 yıl geçtiğini, uzun süredir davacıların zilyetliğinde olduğunu, davacılar yararına Türk Medeni Kanunu’nun 713/2 nci maddesinde düzenlenen kazanma koşullarının oluştuğunu belirterek dava konusu taşınmazın tapusunun iptali ile davacılar adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı Hazine vekili, davanın reddini savunmuştur.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 29/06/2011 tarihli ve 2007/248 Esas, 2011/204 Karar sayılı kararı ile; TMK’nın 713/2 nci maddesinde düzenlenen “ölüm” ibaresinin 17.03.2011 tarihli Anayasa Mahkemesi kararı ile iptal edildiğinden davanın reddine karar verilmiştir.
IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili ve davalı Hazine vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
2. Yargıtay 8. Hukuk Dairesi 17.01.2012 tarihli ve 2011/6782 Esas, 2012/131 Karar sayılı ilamında; Anayasa Mahkemesi karar tarihine kadar şartların sağlanıp sağlanmadığının araştırılması ve taraf teşkilinin sağlanması gerektiği belirtilmiştir.
3. İlk Derece Mahkemesinin 30/12/2020 tarihli ve 2012/328 Esas, 2020/410 Karar sayılı kararı ile; davanın Hazine yönünden pasif husumet yokluğundan reddine, gerçek kişiler yönünden kabulüne karar verilmiştir.
4. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde bir kısım davalılar vekili ve davalı Hazine vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
5. Yargıtay 8. Hukuk Dairesi 27.04.2021 tarihli ve 2021/955 Esas, 2021/3862 Karar sayılı ilamında; dava konusu taşınmazın öncesinin 329 parsel olduğu, 02.11.1955 tarihinde yapılan kadastro çalışmalarında 308 tarihli ve 475 sıra sayılı tapu kaydı uygulanarak … Ağa kızı …’nin mülkü iken öldüğü ve mirasçıları bilirkişiler tarafından bilinemediğinden “ölü … mirasçıları” adına tespit edildiği, bu tür taşınmazların TMK’nın 713/2 nci fıkrasındaki ölüm nedenine dayalı olarak zilyetlikle kazanılması mümkün olmadığından davanın reddi yerine yazılı şekilde hüküm kurulmasının doğru olmadığı, aynı maddede belirtilen “maliki tapu kütüğünden anlaşılamayan” hukuki sebebine dayalı tapu iptali ve tescil isteği yönünden ise tapu kaydı ve tapulama tutanağındaki açıklamalara göre kayıt malikinin kim olduğuna yarar bilgilerin tapu kütüğünde mevcut olduğu, malik kanun anlamında tanınan ve bilinen kişi olup maddede yazılı koşulların gerçekleştiğini kabule olanak bulunmadığı belirtilmiştir.
B. Karar Düzeltme Kararı
Davacılar vekilinin karar düzeltme talebi Yargıtay 8. Hukuk Dairesi 23.12.2021 tarihli ve 2021/15351 Esas, 2021/12893 Karar sayılı kararı ile reddedilmiştir.
C. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
İlk Derece Mahkemesi, yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında, bozma ilamına uyularak davanın reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili duruşmalı olarak, davalı Hazine vekili duruşmasız temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
1. Davacılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; kadastro tespitinin kesinleştiği 1956 tarihinde ölü olduğu belirtilen …’nin mirasçılarının … ve Havva olduğunu, …’nin 1968 yılında, Havva’nın ise 1972 yılında vefat ettiğini, bu tarihten itibaren zilyetlikle kazanım gerçekleştiğinden davanın kabul edilmesi gerektiğini belirtmiştir.
2. Davalı Hazine vekili temyiz dilekçesinde özetle; taleplerinin karşılanmadığını belirtmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, kazanmayı sağlayan zilyetlik ve TMK’nın 713/2 nci fıkrasında yer alan “maliki tapu kütüğünden anlaşılamayan” ve “maliki 20 yıl önce ölmüş” hukuki sebeplerine dayalı olarak TMK’nın 713/1 ve 2 nci fıkraları gereğince açılan tapu iptali ve tescil talebine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri,
2. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun “Olağanüstü Zamanaışımı” başlıklı 713 üncü maddesi.
3. Değerlendirme
Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, bozma ilamına uyulmakla lehine olan taraf için usuli kazanılmış hak oluştuğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle davacılar vekili ile davalı Hazine vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edenlere yükletilmesine,
Harçlar Kanununun 13/j maddesi gereğince Hazine harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,
8.400,00 TL Yargıtay duruşma vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalılara verilmesine,
Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,
Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,
14.02.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.