YARGITAY KARARI
DAİRE : 7. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/5026
KARAR NO : 2022/7878
KARAR TARİHİ : 20.12.2022

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacılar tarafından, davalılar aleyhine 02.11.2012 gününde verilen dilekçe ile el atmanın önlenmesi ve tazminat talebi üzerine Yargıtay 8. Hukuk Dairesinin bozma ilamına uyularak yapılan duruşma sonunda; asıl ve birleştirilen davanın kabulüne dair verilen 09.02.2022 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı … vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R
Davacılar vekili, birleştirilen davada, davalıların dava konusu taşınmazdan haksız olarak 30-35 metre derinliğine kadar kum ve çakılı aldıklarını belirterek, davalıların el atmasının önlenmesini ve fazlaya dair haklarını saklı tutarak 37.830,00 TL tazminatın tahsilini; asıl davada ise, fazlaya dair saklı tuttuğu hakkına istinaden mahkemece tespit edilen 70.564,76 TL’den kalan 32.734,36 TL tazminatın tahsilini talep etmiştir.
Davalı … vekili, davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece, davanın reddine, davalı tarafın el atmaya son vermesi nedeniyle müdahale yönünden konusuz kalan el atmanın önlenmesine yönelik hüküm kurulmasına yer olmadığına; dava konusu 741 parsel sayılı taşınmazın bilirkişiler tarafından hesaplanan eski hale getirme bedeli taşınmazın değerinden fazla olduğundan davacı adına tapusunun iptali ile davalı … Ltd. Şti. adına tapuya tesciline; davaya konu taşınmazın önceki değeri olarak tespit edilen 5.517,00 TL’nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalılardan müştereken alınarak davacıya verilmesine; birleştirilen dosyadaki ve asıl dosyadaki eski hale getirme bedeline yönelik istemlerin reddine karar verilmiş olup, hüküm, davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Yargıtay 8. Hukuk Dairesince, asıl ve birleştirilen dava hakkında infaza elverişli karar verilmediğinden hüküm bozulmuş; bozma ilamına uyan mahkemece asıl davanın kabulüne, 32.734,76 TL tazminatın tahsiline, birleştirilen davanın kabulüne, el atmanın önlenmesine, 37.830,00 TL tazminatın tahsiline karar verilmiştir. Karar, davalı … vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Asıl dava, fazlaya dair saklı tutulan haklar uyarınca, tespit edilen bakiye kısmın tazmini istemine; birleşen dava ise el atmanın önlenmesi ve tazminat istemine ilişkindir.
1- Dosya muhtevasına, dava evrakı ile yargılama tutanakları münderecatına, mevcut deliller mahkemece takdir edilerek karar verildiğine ve takdirde bir isabetsizlik bulunmadığına göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
2- Davalının el atmanın önlenmesi talebine ilişkin temyiz itirazlarına gelince;
Dava konusu taşınmaz hakkında UYAP sistemi üzerinden yapılan incelemede, karar tarihinden önce taşınmazın dava dışı üçüncü kişilere devredildiği, tapu kaydının 22/A uygulaması gereğince kapandığı anlaşılmıştır.
6100 sayılı HMK’nın 125/2. maddesinde; “Davanın açılmasından sonra, dava konusu davacı tarafından devredilecek olursa, devralmış olan kişi, görülmekte olan davada davacı yerine geçer ve kaldığı yerden itibaren devam eder.” hükmü düzenlenmiştir. Bu husus taraf teşkili ile ilgili olup, mahkemece kendiliğinden (re’sen) gözetilmelidir.
Mahkemece yapılması gereken iş, dava konusu taşınmazda haksız el atmanın devam edip etmediğini belirlemek, devam etmiyorsa konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar vermek, devam ediyorsa davacı sıfatıyla yeni malike el atmanın önlenmesi yönünden davayı takip edip etmeyeceği konusunda bildirim yapmak ve sonucuna göre karar vermek olmalıdır.
Hal böyle olunca, taşınmazın aynına ilişkin davalarda güncel tapu kaydı kontrol edilmeden yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, karar bozulmuştur.
SONUÇ: Yukarıda (1.) bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının REDDİNE; (2.) bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile usul ve Kanuna aykırı bulunan hükmün 6100 sayılı HMK’nın geçici 3. maddesi yollamasıyla 1086 sayılı HUMK’un 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, peşin yatırılan harcın yatırana iadesine, taraflarca HUMK’un 440/I maddeleri gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine, 20.12.2022 tarihinde oy birliği ile karar verildi.