YARGITAY KARARI
DAİRE : 7. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/1121
KARAR NO : 2023/1708
KARAR TARİHİ : 23.03.2023
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen tapu kaydındaki şerhin terkini davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay 14. Hukuk Dairesince İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararı davacı … vekili ve davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Asıl ve birleştirilen davalarda davacılar vekili dava dilekçesinde; müvekkillerinin maliki olduğu 6880 parsel sayılı taşınmazda kayıtlı bağımsız bölümlere ait tapu kaydında yer alan 11.11.1992 tarihli “26.06.1987 tarih ve 5858 yevmiye ile yapılan intikal işlemi sahte evraklar tanzim edilerek yapılmıştır. Müfettişlikçe soruşturulması sürdürülmektedir.” şerhinin kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili, davanın reddini savunmuştur.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI:
İlk Derece Mahkemesinin 16.10.2014 tarih ve 2012/70 Esas, 2014/459 Karar sayılı kararıyla; davanın kabulüne karar verilmiştir.
IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. İlk Derece Mahkemesinin 16.10.2014 tarihli kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
2. Yargıtay 14. Hukuk Dairesi 27.03.2018 tarih ve 2015/8424 Esas, 2018/2410 Karar sayılı ilamında; dava konusu taşınmazın Zehra Sünyan (Mehmetoğlu) adına kayıtlıyken sahte mirasçılık belgesi ile 28.06.1987 tarihinde Bülent Güner Sünyan isimli kişiye intikal etmiş olması nedeniyle davalı idare tarafından dava konusu taşınmaza ait tapu kaydına dava konusu şerhin konulduğu, Pınarbaşı Sulh Hukuk Mahkemesinin 1987/91 Esas, 201 Karar sayılı mirasçılık belgesine göre kayıt maliki Zehra Mehmetoğlu’nun mirasçıları olduğu anlaşılan Duran Akar vd. tarafından yolsuz tescil nedeniyle tapu iptali ve tescil davaları açıldığı anlaşılmış olup, açılan bu davalarda verilen kararların kesinleşip kesinleşmediği dosyada mevcut belgelerden anlaşılamadığı açıklanmıştır.
3. Kararda, mahkemece kayıt maliki Zehra Mehmetoğlu mirasçıları tarafından açılan tapu iptali ve tescil davalarının akıbeti araştırılarak, verilen kararların kesinleşmediği anlaşılması hâlinde kesinleşmeleri beklenerek işin esasına yönelik bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.
B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
1. İlk Derece Mahkemesi, yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında; “birleştirilen dava dosyasında davacı olan …’nun ve …’ın herhangi bir paylarının bulunmadığı, bu nedenle bu davacılar açısından aktif husumet ehliyetinin bulunmadığı anlaşılmakla Bakırköy 5. Asliye Hukuk Mahkemesinin iş bu dosyamız ile birleştirilen 2019/380 Esas sayılı dava dosyası davacılarından olan bu iki kişi hakkında aktif husumet yokluğu nedeniyle red kararı verilmiştir.
2. Yine aynı dosyada davacı olan … nin aynı zamanda paydaşı olarak Mert Diri’nin yer aldığı, Mert Dirinin Fatma Dirinin açtığı davaya muvafakat verdiği anlaşılmış, bu kişilerin payı yönünden dava değerlendirilmiştir.
3. Mahkemece, dava konusu 6880 parselde sahte veraset kararı ile yapılan işlem sonucunda taşınmazda tesis edilen kat irtifakı sonrası davacıların taşınmazdaki bağımsız bölümleri aktif husumet ehliyeti olmayan davacılar dışında iyi niyet ile edindikleri, üçüncü kişi durumunda oldukları, özellikle … Asliye Hukuk Mahkemesinin 1994/129 Esas sayılı dava dosyasının kesinleşmesi sonrasında Tapu Kadastro Bölge Müdürlüğünce dava konusu taşınmazın kat irtifakına konu olan 14 numaralı bağımsız bölüm maliki … Müjde aleyhine açılan tapu iptali ve tescil davasının kararın tapu sicil müdürlüğüne ibrazı durumuda 28.06.1193 tarih ve 2678 sayılı talimat gereğince tapu kütüğünün beyanlar hanesinde yapılan belirtmenin Namık Kemal Müjde hissesine münhasır olmak üzere terkini sonrasında sakıncası bulunmaması hâlinde adı geçenin satış talebinin karşılanması gerektiği şeklinde talimat verildiği, bu hususunda davanın subut koşullarını desteklediği anlaşılmakla aktif husumet yönünden dava reddedilen davacılar dışındaki davacıların bağımsız bölümlerinin tapu kaydında yazılı şerhin kaldırılmasına ilişkin gerek ana dosya gerek birleştirilen dava dosyaları üzerinden davanın kabulüne” karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı … vekili ve davalı Hazine vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.
B. Temyiz Sebepleri
1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde; müvekkilinin iş bu davanın açılmasına hiç bir şekilde sebebiyet vermediğini, gerekçeli kararın hüküm kısmının 2, 5 ve 6 No.lu hükümleri ile yargılama için yapmış olduğu yargılama giderlerinin müvekkil üzerine bırakıldığını, bakiye bedellerin müvekkilinin ödemesine karar verildiğini, davalının yasal hasım olması gerekçe gösterilerek müvekkil lehine vekâlet ücretine hükmedilmemesi sebebiyle adil yargılanma hakkının, eşitlik ilkesinin ihlâl edildiğini açıklamıştır.
2. Davalı Hazine vekili temyiz dilekçesinde; taşınmaz üzerinde konulan şerh ileride doğacak hak kayıplarını önlemek amacıyla konulduğunu, şerhin kaldırılması ile ileride doğacak zararlarda Maliye Hazinesinin kusursuz sorumluluğu doğacağından şimdiye kadar taşınmaz üzerindeki şerh kaldırılmadığını açıklayarak davanın kabulüne yönelik karar hukuka aykırı olduğunu ileri sürmüştür.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davanın kabulü kararının eksik incelemeye ve hatalı değerlendirmeye dayalı olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.
2. İlgili Hukuk
1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun (1086 sayılı Kanun) 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası.
2. Tapu Sicil Tüzüğü’nün “Beyanlar sütununda belirtme” başlıklı 52 nci maddesinin ikinci fıkrasında, “Tescil, değişiklik, terkin veya düzeltmeyi yolsuz duruma getiren hukukî veya teknik sebeplerin Müdürlükçe tespiti hâlinde, bu husus kütüğün beyanlar sütununda re’sen belirtilir.” hükmü düzenlenmiştir.
3. Değerlendirme
1. İlk Derece Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanun’un 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeple;
Davacı … vekili ve davalı Hazine vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Onama harcı davacı taraftan peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına, temyiz eden davalı kurum harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,
Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,
Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,
23.03.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.