YARGITAY KARARI
DAİRE : 7. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/228
KARAR NO : 2023/1419
KARAR TARİHİ : 09.03.2023
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen Türk Medeni Kanunu’nun 605/2 nci maddesi uyarınca açılan mirasın hükmen reddi davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairemizce İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulü ile terekenin borca batık olduğunun tespitine, mirasın hükmen reddine karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararı davalı … vekili ve davalı … vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacılar vekili dava dilekçesinde; müvekkillerinin murisi …’ın 14.05.2004 tarihinde vefat ettiğini, muris Mustafa’nın sağlığında adına kayıtlı 20 EP 162 plakalı aracı bulunduğunu ancak paraya ihtiyacı olunca bu aracını sattığını, başkaca malvarlığının bulunmadığını, murisin borcundan dolayı müvekkilleri aleyhine icra takibi başlatıldığını ve murisin vergi dairelerine borcu bulunduğunu belirterek, terekenin borca batık olduğunun tespiti ile mirasın hükmen reddine karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
1. Davalı Hazine vekili cevap dilekçesinde; davanın husumetten ve esastan reddini istemiştir.
2. Davalı … vekili cevap dilekçesinde; davanın süresinde ve yetkili mahkemede açılmadığını, davacı …’nın eşinden kalan maaşı aldığını belirterek davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 02.07.2020 tarihli ve 2019/62 Esas, 2020/383 Karar sayılı kararıyla; davanın kabulü ile terekenin borca batık olduğunun tespitine ve mirasın hükmen reddine karar verilmiştir.
IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı … vekili ve davalı … vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
2. Dairemizin 07.02.2022 tarihli ve 2021/7152 E., 2022/784 K. sayılı ilamı ile mirasbırakana ait 1136 parsel sayılı taşınmaz bulunmasına rağmen taşınmaz değerinin tereke aktifinin hesaplanmasında dikkate alınmadığı, bu nedenle talimat yoluyla keşif yapılarak mirasbırakanın ölüm tarihi itibariyle gerçek değerinin belirlenmesi ve net terekenin hesaplanması için hükmün bozulmasına karar verilmiştir.
B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla davanın kabulü ile terekenin borca batık olduğunun tespiti ve mirasın hükmen reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı … vekili ve davalı … vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.
B. Temyiz Sebepleri
1. Davalı … vekili temyiz dilekçesinde; aracın dava tarihi itibariyle 9.000,00 TL, tarlanın da 15.848,00 TL olduğu göz önüne alındığında terekenin borca batık olmadığını, 1136 parsel sayılı taşınmazı kimlerin kullandığı ve ne şekilde tasarruf edildiği ile ilgili eylemlerin araştırılmadığını belirterek re’sen belirlenecek nedenlerle birlikte kararın bozulmasını istemiştir.
2. Davalı … vekili temyiz dilekçesinde; bilirkişi raporunun taraflara tebliğ edilmediğini, tahkikat aşamasının tamamlanmadan sözlü yargılamaya geçildiğini, aracın dava tarihi itibariyle 9.000,00 TL, tarlanın da 15.848,00 TL olduğu göz önüne alındığında terekenin borca batık olmadığını, re’sen belirlenecek nedenlerle birlikte kararın bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, Türk Medeni Kanunu’nun 605/2 nci maddesi uyarınca açılan mirasın hükmen reddi istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1. 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun (1086 sayılı Kanun) 436 ve 437 nci maddeleri,
2. Türk Medeni Kanunu’nun 605/2 nci maddesinde; “Ölümü tarihinde mirasbırakanın ödemeden aczi açıkça belli veya resmen tespit edilmiş ise miras reddedilmiş sayılır.” düzenlemesi yer almaktadır.
3. Değerlendirme
1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 1086 sayılı Kanun’un 437 nci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı gibi terekenin pasifinin aktifinden fazla olduğu, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeple;
Davalı … vekili ve davalı … vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Aşağıda yazılı fazla alınan harcın ilgiliye iadesine,
Harçlar Kanununun 13/j maddesi gereğince temyiz eden davalı Hazine harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,
Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,
09.03.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.