YARGITAY KARARI
DAİRE : 7. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/2749
KARAR NO : 2023/3590
KARAR TARİHİ : 03.07.2023
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ipoteğin kaldırılması davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesince İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkillerine ait 9 adet bağımsız bölümün bulunduğu ve tapuda beş katlı bina vasfıyla kayıtlı olan 125 ada 3 parsel sayılı taşınmaz üzerinde, o tarihteki maliki … tarafından dava dışı … Dağıtım A.Ş. lehine 08.07.1991 tarihli ve 40 Milyon ETL bedelli bir ipotek tesis edildiğini, bu ipoteğin müvekkili …’in Ardeşen ilçesinde gazete bayiliği yaptığı sırada anılan şirket lehine doğabilecek borçlarına karşılık teminat olmak üzere konulduğunu, ancak müvekkillerinin ipotek lehtarı şirkete herhangi bir borcunun bulunmadığı gibi şirketin faaliyet halinde de olmadığını ileri sürerek dava konusu bağımsız bölümlerin tapu kaydında yer alan ipotek şerhinin kaldırılmasını talep ve dava etmiştir.
II. CEVAP
İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğünün 30.06.2015 tarihli yazı cevabında, ipotek lehtarı … Dağıtım A.Ş.’nin herhangi bir sicil kaydının bulunmadığı, önceki kayıtlarının incelenmesinde ise şirketin unvan değişikliğine giderek … Yayıncılık ve Dağıtım A.Ş. unvanını aldığının ve son olarak 26.12.2005 tarihinde tüm aktif ve pasifiyle kül halinde … Gazetecilik A.Ş. tarafından devralındığının bildirilmesi üzerine mahkemece, davacı vekilinin talebi doğrultusunda, … Gazetecilik A.Ş.’ye dahili davalı sıfatıyla tebligat yapıldığı; şirket vekili tarafından da dava ile ilgili olarak şirket kayıtlarında araştırma yapıldığı ancak henüz bir kayda ulaşılamadığı, bu hususta mahkemece re’sen araştırma yapılması gerektiği yönünde beyanda bulunulduğu anlaşılmıştır.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemenin 20.01.2016 tarihli ve 2014/707 Esas, 2016/23 Karar sayılı kararı ile Ticaret Sicil Müdürlüğünden gelen yazı cevapları üzerine davanın ….. Gazetecilik A.Ş.’ye yöneltildiği; anılan şirkete müzekkere yazılarak davaya konu ipotek dolayısıyla davacılardan herhangi bir alacağının olup olmadığının ve ticari ilişkilerinin bulunup bulunmadığının sorulduğu, şirket vekilinin iki kez beyanda bulunmak üzere süre talep ettiği, verilen süreye rağmen beyanda bulunulmaması üzerine şirket vekiline ihtaratlı davetiye gönderilmek suretiyle son kez kesin süre verildiği, bu süre içerisinde de herhangi bir bilgi veya belge sunulmadığı, ticaret sicilinde kayıtlı olmayan bir şirket lehine davacılara ait taşınmazın ipotekle yükümlü tutulamayacağı gerekçesi ile davanın kabulüne ve davacılar adına kayıtlı bağımsız bölümler üzerine ….. Dağıtım A.Ş. lehine konulan 08.07.1991 tarihli ipoteğin kaldırılmasına karar verilmiştir.
IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Mahkemenin 20.01.2016 tarihli kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
2. Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesinin 25.09.2020 tarihli ve 2016/17209 Esas, 2020/5448 Karar sayılı kararıyla davacılar tarafından tapu kayıtları üzerindeki ipotek şerhinin kaldırılması talep edildiğinden mahkemece, husumetin ipotek lehtarına yöneltilerek davaya davalı olarak katılımı sağlandıktan sonra varsa cevap ve delilleri de toplanıp birlikte değerlendirilerek oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, ipotek lehtarı usulüne uygun şekilde taraf kılınmaksızın, davanın ihbarı ile yetinilerek yazılı şekilde hüküm kurulmasının doğru görülmediği gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.
B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı, davanın kabulü ile 125 ada 3 parselde kayıtlı 1,2, 3, 4, 5, 6, 7, 8 ve 9 No.lu bağımsız bölümler üzerine 08/07/1991 tarih …. yevmiye numarası ile ….Dağıtım Anonim Şirketi lehine konulan ipoteğin kaldırılmasına karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde dahili davalı … vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Dahili davalı … vekili temyiz dilekçesinde; davanın gelinen aşama kapsamında müvekkilinin davaya dahil edilmesinin mümkün olmadığını, görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, davacının iddialarını ispatlayamadığını belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, tapu kaydındaki ipotek şerhinin terkini istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun (1086 sayılı Kanun) 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası.
3. Değerlendirme
1. Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanun’un 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı … vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,
Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,
03.07.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.