YARGITAY KARARI
DAİRE : 8. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2016/12362
KARAR NO : 2020/2816
KARAR TARİHİ : 02.06.2020

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
DAVA TÜRÜ : Tapu İptali Ve Tescil

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Mahkemece, davanın usulden reddine karar verilmiş olup, hükmün davacı Hazine vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü.
KARAR
Davacı Hazine vekili, hükmen Hazine adına kayıt edilen 3896 parsel numaralı 435 m2 alanlı tarla cinsli Hazine taşınmazının … Belediye Başkanlığı tarafından 21.01.1998 tarihli ve 49 sayılı Encümen Kararı ile İmar Kanunu’nun 16. maddesine göre yapılan … Tapu Müdürlüğünce 01.05.1998 tarih ve 1512 yevmiye numaralı Tescil Bildirim Beyannamesi ile tapuya tescil edilen uygulamasında Hazine adına dağıtım yapılmadığını, ifraz ve tevhit işlemine, uygulama alanındaki 3896 parsel sayılı 435,00m2 Hazine taşınmazının dahil edilmediğini ve üzerinde mükerrer parseller oluşturulduğunu belirterek dava konusu 1856 ada 3 parsel, 1857 ada 1 parsel, 1858 ada 1 parsel ve 1859 ada 1 parsel sayıl taşınmazların tescil işlemlerinin iptali ile 3896 parsel numaralı taşınmazın tapuya tesciline karar verilmesini istemiştir.
Davalı … Ltd. Şti. vekili, davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.
Bir kısım davalılar … ve arkadaşları vekili, davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece, davalıların pasif husumet ehliyeti bulunmadığı belirtilerek davanın usulden reddine karar verilmiş, hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Tüm dosya içeriği ve toplanan delillerden, 1856 ada 3 parsel üzerinde bağımsız bölümlerin bulunduğu, davalılardan … … vd adlarına müştereken ve/veya bağımsız şekilde kayıtlı olduğu, 1858 ada 1 parselin davalı … adına, 1859 ada 1 parselin İnka İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd.Şti adına ve 1857 ada 1 parselin ise davalı … … adına kayıtlı bulunduğu anlaşılmaktadır. Davacı tarafından ifade edilen 3896 nolu parselin ise, … Kadastro Mahkemesinin 29.11.1984 tarihli ve 1983/39 Esas, 1984/252 Karar sayılı kararına istinaden, 16.810 m2’lik (eski) 1466 parselin 435 m2’sinin hükmen ifrazı neticesinde ( hazine adına) oluştuğu görülmektedir.
Yine (dava konusu taşınmazlar imar parselleri olup) davacı tarafından dava dışı … Belediyesi aleyhine 3896 parsel numaralı 435 m2 alanlı tarla cinsli Hazine taşınmazının Belediye tarafından 21.01.1998 tarihli ve 49 sayılı Encümen Kararı ile İmar Kanunu’nun 16. maddesine göre yapılan … Tapu Müdürlüğünce 01.05.1998 tarih ve 1512 yevmiye numaralı Tescil Bildirim Beyannamesi ile tapuya tescil edilen uygulamasında Hazine adına dağıtım yapılmamasını içerir ifraz ve tevhit işleminin iptali istemiyle idari yargıda dava açılmıştır. Yapılan yargılama neticesinde, İzmir 3. İdare Mahkeme’sinin 18.11.2013 tarih ve 2013/195 Esas, 2013/1851 Karar sayılı kararında belirtilen “…Hazineye ait … … Mahallesi, 3896 parsel sayılı taşınmazın aynı yerdeki 1466 parsel içinde olduğu kabul edilmek suretiyle Hazinenin mülkiyetinde olduğu dikkate alınmadan yapıldığı anlaşılan dava konusu ifraz ve tevhit işleminde hukuka uyarlık görülmemiştir..” gerekçesiyle idari işlemin iptaline karar verildiği anlaşılmıştır.
Dava, tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.
Kural olarak tapu iptali ve tescil davalarında, dava, kayıt malikine, kayıt maliki ölmüş ise saptanacak mirasçılarına yöneltilerek açılır. Ayrıca 6100 sayılı HMK’nin 165. maddesi; “ Bir davada hüküm verilebilmesi, başka bir davaya, idari makamın tespitine yahut dava konusuyla ilgili bir hukuki ilişkinin mevcut olup olmadığına kısmen veya tamamen bağlı ise mahkemece o davanın sonuçlanmasına veya idari makamın kararına kadar yargılama bekletilebilir.” hükmünü içermektedir.
Somut olayda, imar işlemi ile oluşan dava konusu parsel malikleri gerçek kişiler olup davalıların pasif dava ehliyetleri bulunduğu gibi Mahkemece, İzmir 3. İdare Mahkeme’sinin 18.11.2013 tarihli ve 2013/195 Esas, 2013/1851 Karar sayılı ilam sonucunun beklenmesi gerekmektedir.
Bu durumda, Mahkemece; İzmir 3. İdare Mahkeme’sinin 18.11.2013 tarihli ve 2013/195 Esas, 2013/1851 Karar sayılı idari işlemin iptali davasının sonucunun beklenmesi, imar uygulamasının iptal edilmesi halinde, davacı tarafa imar öncesi (tapunun) kadastral mülkiyet durumunun ihyası için dava açmak üzere süre ve imkan tanınması, daha sonra iddia ve savunma çerçevesinde toplanmış ve toplanacak delillere göre işin esası hakkında karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde (idare mahkemesi kararının kesinleşmesi beklenmeden) pasif husumet yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı Hazine vekilinin temyiz itirazlarının kabulüyle usul ve yasaya uygun bulunmayan hükmün 6100 sayılı HMK’nin Geçici 3.maddesi yollamasıyla 1086 sayılı HUMK’un 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, taraflarca HUMK’un 440/I maddesi gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine, 02.06.2020 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.