YARGITAY KARARI
DAİRE : 8. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2021/10455
KARAR NO : 2023/3821
KARAR TARİHİ : 20.06.2023
MAHKEMESİ : Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi
KARAR : Davalı Hazine vekilinin istinaf başvurusunun reddine, davalı/birleşen dosya davacısı … Köyü Tüzel Kişiliğinin istinaf başvurusunun kabulü ile kısmen kararının kaldırılarak asıl ve birleşen davanın reddine
İLK DERECE MAHKEMESİ : Tokat Kadastro Mahkemesi
Taraflar arasındaki kadastro tespitine itiraz davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince asıl ve birleşen davalarının reddine karar verilmiştir.
Kararın davalı-birleşen davacı … vekili ve davalı Hazine vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davalı Hazine vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, davalı ve birleşen davacı … vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulüyle İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle asıl ve birleşen davaların reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı-birleşen davacı … vekili ve davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
1. Kadastro sırasında; Tokat ili … ilçesi … Köyü 283 ada 1 parsel 6.737.422,01 metrekare yüzölçümünde, Kat Köyü 200 ada 1 parsel 5.382.433,08 metrekare yüzölçümünde ve Kat Köyü 201 ada 1 parsel 16.386,89 metrekare yüzölçümünde orman vasfında Hazine adına tespit edilmiş; Kat Köyü 202 ada 1 parsel 442,014,60 metrekare yüzölçümünde, … Köyü 285 ada 1 parsel 52.918,23 metrekare yüzölçümünde, … Köyü 286 ada 1 parsel 51.534,86 metrekare yüzölçümünde, … köyü 287 ada 1 parsel 13.557,18 metrekare yüzölçümünde davalı olarak tespit edilmiştir.
2.Davacı Kat Kasabası Tüzel Kişiliği vekili dava dilekçesinde özetle; Tokat ili … ilçesi Kat Kasabası 200 ada 1 parsel, 201 ada 1 parsel ve … Köyü 283 ada 1 parsel sayılı taşınmazların orman niteliği ile davalı Hazine adına tespit edildiğini, davaya konu taşınmazlar içerisinde yer alan meranın müvekkil köye ait olduğunu beyanla, davaya konu parseller içerisinde yer alan meranın müvekkiline aidiyetinin tespiti ile özel sicile kaydedilmesine karar verilmesini istemiştir.
3.Birleşen dosyada davacı … temsilcisi dava dilekçesinde; … ilçesine ait Kat köyü ile … köyü arasındaki Kat Köyü 200 ada 1 parsel ve … Köyü 283 ada 1 parsel sayılı orman parseline süresi içerisinde itiraz ettiklerini, köylerinin doğu hududunun Mahmutlu Tepe ve kuzeyde de Ortaburun (Elmaağacı) arasındaki hat iken güneyde Dedenin Çal (Dinek) ile kuzeyde Ortaburun olarak sınır kabul edilmesinin doğru olmadığını, davalı Kat Köyü Belediyesinin … Kaymakamlığı Özel İdaresindeki haritada ise batı hududunun güneyde Dinek (Dedenin Çal) ile kuzeyde Elmaağacı arasındaki hat olarak göstermesinin de iddialarının doğruluğunun kanıtı olduğunu, burasının kadimden beri köyünün halkı tarafından mera ve yayla olarak kullanıldığını ve davalı köyün bir hakkı olmadığını beyanla, yargılamanın icrası ile orman kadastro tespitine itirazlarının kabulüne, davalıyla olan doğu hududun, kuzeyde Elmaağacı (Ortaburun) ve güneyde Mahmutlu Tepe ve devamında koyun yolu, baltepe, Kör … tarlası, derin göl, kanlı göl olarak tespitine karar verilmesini istemiş; daha sonra 26.04.2016 tarihli dilekçesi ile, ıslah harcını yatırmak suretiyle -taleplerinin- yaylalarının doğu hududundan kuzeye Elmaağacı ve güneyde Mahmutlu Tepe ve devamında koyun yolu, baltepe, Körosman tarlası ve derin göl, kanlı göl olarak belirtilen ve mahallinde ayrıntılı gösterecekleri yerlerin tamamının mera ve yayla vasfı ile müvekkil köy adına özel sicile kaydının yapılmasını talep etmiştir.
4.Tokat ili … ilçesi Kat Köyü 202 ada 1 parsel ve … Köyü 285 ada 1 parsel, 286 ada 1 parsel, 287 ada 1 parsel sayılı yaylak olarak tespit edilen taşınmazların, İlk Derece Mahkemesinin 2015/7 Esas sayılı dosyasında davalı olan … Köyü 283 ada 1 parsel, Kat Köyü 200 ada 1 parsel ve 201 ada 1 parsel sayılı orman parsellerinin mülkiyet sınırlarını ilgilendirdiğinden; Tokat ili … ilçesi Kat Köyü 202 ada 1 parsel ve … Köyü 285 ada 1 parsel, 286 ada 1 parsel, 287 ada 1 parsel sayılı taşınmazların mülkiyet sınırlarının sınırlandırma krokisinde kesik çizgilerle sınırlandırıldığı, bu parsellerin mülkiyet sınırlarının 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun (3402 sayılı Kanun) 5 inci maddesine göre İlk Derece Mahkemesince belirlenmesi gerektiği belirtilerek; tutanak, sınırlandırma krokileri, mera, yaylak ve kışlaklarla ilgili zemin inceleme tutanak asılları davalı olarak Kadastro Mahkemesine aktarılmıştır.
II. CEVAP
1. Davalı-birleşen dosyada davacı … vekili cevap dilekçesinde özetle; anılan taşınmazların kadimden beri müvekkillerin nizasız ve fasılasız olarak mera ve yaylak olarak istifade ettiği yerler olduğunu, davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.
2. Birleşen dosyada davalı Kat Köyü Tüzel Kişiliği vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının davasını yanlış tarafa yönelttiğini, davacının iddialarının doğru olmadığını, orman kadastro sınırının idari sınır olmayıp, mevcut idari sınırın baki olduğunu, davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.
3.Davalı Hazine vekili duruşmadaki beyanında özetle; açılan davaları kabul etmediklerini, davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.
4.Davalı … İdaresi vekili duruşmadaki beyanında özetle; açılan davayı kabul etmediklerini öne sürerek açılan davaların reddine karar verilmesini savunmuştur.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
1.İlk Derece Mahkemesinin davanın reddine dair kararının davalı-birleşen dosyada davacı … vekili ve birleşen dosyada davalı Kat Köyü Tüzel Kişiliği vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesinin 11.05.2018 tarihli kararı ile, İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak dosyanın yeniden yargılama yapılmak üzere Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.
2.Bölge Adliye Mahkemesinin gönderme kararı üzerine yeniden yargılama yapan İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; asıl dava yönünden davanın reddi ile, Tokat ili … ilçesi Kat Köyü 200 ada 1 parsel ve 201 ada 1 parsel sayılı taşınmazların tespit gibi tesciline, … Köyü 283 ada 1 parsel sayılı taşınmazın tespit gibi tesciline; birleşen 2015/8 Esas sayılı dosyası bakımından, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 114/(1)-h maddesi gereği hukuki yarar yokluğu nedeniyle davanın reddine; birleşen 2015/20 Esas sayılı dava yönünden, davanın reddi ile, Tokat ili … ilçesi Kat Köyü 202 ada 1 parsel sayılı taşınmazın tespit gibi yayla vasfı ile sınırlandırılmasına ve özel siciline tesciline, … Köyü 285 ada 1 parsel, 286 ada 1 parsel ve 287 ada 1 parsel sayılı taşınmazların tespit gibi yayla vasfı ile sınırlandırılmasına ve özel siciline tesciline, yayla aidiyeti hususunda 6100 Sayılı Kanun’un 114/(1)-c maddesi gereği mahkemenin görevsizliğine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı-birleşen dosyada davacı … vekili ve davalı Hazine vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
1. Davalı-birleşen dosyada davacı … vekili istinaf başvuru dilekçesinde; davalarının kabulüne karar verilmesi gerekirken reddine karar verilmesinin doğru olmadığını, dava konusu tüm alanların köylerin kadim yaylası olduğunu açıklayarak, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.
2. Davalı Hazine vekili istinaf başvuru dilekçesinde; mera niteliğiyle sınırlandırılmasına karar verilen taşınmazların orman sayılan yerlerden olduğunu açıklayarak, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; çekişmeli 200 ada 1, 201 ada 1 ve 283 ada 1 parsel sayılı taşınmazların orman sayılan yerlerden olduğu belirlenmiş olmasına göre tespit gibi tescillerine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı, Hazinenin yayla niteliğiyle sınırlandırılan taşınmazların ise yözölçümü ve niteliğine yönelik ayrı bir davası ve talebi bulunmadığından istinaf nedenlerinin yerinde olmadığı, ancak orman niteliğiyle tespit edilen çekişmeli taşınmazların belirlenen bu niteliğine göre birleşen dosya davacısı … Köyünün sınır tespiti yanında ıslah dilekçesi ile orman niteliğindeki taşınmazların ve mera niteliğiyle sınırlandırılan taşınmazların kendi köylerine ait olduğunu ileri sürmüş olması dikkate alınarak orman niteliğindeki taşınmazların mera ve yayla niteliğinde olduğu iddiasına dayalı davasının esastan reddine, yayla niteliğindeki taşınmazların aidiyetine ilişkin davası hakkında ise görevsizlik kararı verilmesi gerekirken tüm talepleri yönünden davasının hukuki yarar nedeniyle reddine karar verilmesi doğru olmadığı gibi sınırları kesik çizgilerle tespit edilen yayla niteliğindeki taşınmazların yüzölçümünü ve sınırlarının karar yerinde gösterilmeden sınırlandırılmasına karar verilmesinin de doğru olmadığı gerekçesiyle davalı Hazine vekilinin istinaf başvurusunun reddine, davalı birleşen dosya davacısı … Köyü Tüzel Kişiliğinin istinaf başvurusunun -yukarında açıklanan nedenlerle- kabulüne, fazlaya yönelik istinaf isteminin reddine, Tokat Kadastro Mahkemesinin 03.01.2019 tarihli ve 2018/181 Esas, 2019/5 Karar sayılı kararının kaldırılmasına, davanın yeniden esasıyla ilgili olarak; asıl dava yönünden davanın reddi ile, Tokat ili … ilçesi Kat Köyü 200 ada 1 parsel ve 201 ada 1 parsel sayılı taşınmazlar ile … Köyü 283 ada 1 parsel sayılı taşınmazın tespit gibi tesciline; birleşen 2015/8 Esas sayılı dosya yönünden, davacının orman niteliğiyle tespiti yapılan çekişmeli taşınmazların mera ve yayla olduğu iddiasıyla açılan davasının reddine, davacının sınır tespitine ilişkin davasının 6100 sayılı Kanun’un 114/(1)-h maddesi gereği hukuki yarar yokluğu nedeniyle reddine, davacının yaylanın aidiyetine yönelik davası yönünden 6100 sayılı Kanun’un 114/(1)-c maddesi gereği mahkemenin görevsizliğine; birleşen 2015/20 Esas sayılı dosya bakımından, Tokat ili … ilçesi Kat Köyü 202 ada 1 parsel sayılı taşınmazın 06.04.2018 tarihli fen bilirkişiler Harun Aktaş ve Devrim Çetin’in rapor ve krokisinde gösterilen sınırlar ile ve 442.014,60 m² yüzölçümüyle tespit gibi yayla vasfıyla sınırlandırılmasına ve özel siciline yazılmasına, … Köyü 285 ada 1 parsel sayılı taşınmazın aynı rapor ve krokisinde gösterilen sınırlar ile ve 52.918,23 m² yüzölçümüyle tespit gibi yayla vasfıyla sınırlandırılmasına ve özel siciline yazılmasına, … Köyü 286 ada 1 parsel sayılı taşınmazın aynı rapor ve krokisinde gösterilen sınırlar ile ve 51.534,86 m² yüzölçümüyle tespit gibi yayla vasfıyla sınırlandırılmasına ve özel siciline yazılmasına, … Köyü 287 ada 1 parsel sayılı taşınmazın aynı rapor ve krokisinde gösterilen sınırlar ile ve 13.557,18 m² yüzölçümüyle tespit gibi yayla vasfıyla sınırlandırılmasına ve özel siciline yazılmasına, yayla aidiyeti hususunda 6100 sayılı Kanun’un 114/(1)-c maddesi gereği mahkemenin görevsizliğine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı-birleşen dosyada davacı … vekili ve davalı Hazine vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
1. Davalı-birleşen dosyada davacı … vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeleri tekrar ederek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.
2. Davalı Hazine vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeleri tekrar ederek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, çekişmeli taşınmazların orman sayılan yerlerden olup olmadığı hususuna ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Kanun’un 369/1, 370 ve 371 inci maddeleri, 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun (3402 sayılı Kanun) 14, 17 ve Geçici 8 inci maddeleri, Anayasa’nın “Ormanların Korunması ve Geliştirilmesi” kenar başlıklı 169 uncu maddesi, 6831 sayılı Orman Kanunu’nun (6831 sayılı Kanun) 1 inci maddesi, 3402 sayılı Kanun’un 16 ncı maddesinin D fıkrası.
3. Değerlendirme
Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile Bölge Adliye Mahkemesi kararlarındaki gerekçelere, 6100 sayılı Kanun’un 369/1 inci maddesi de gözetilerek yapılan incelemede aynı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden biri de bulunmadığına göre, temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davalı-birleşen dosyada davacı … vekili ve davalı Hazine vekilinin temyiz dilekçelerinde ileri sürdüğü nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesi uyarınca ONANMASINA,
Harçtan muaf olduğundan Hazineden harç alınmasına yer olmadığına,
44,40 TL peşin harcın onama harcına mahsubu ile kalan 135,50 TL’nin temyiz eden davacı … Kişiliğinden alınmasına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
20.06.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.