YARGITAY KARARI
DAİRE : 8. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2021/15750
KARAR NO : 2023/1183
KARAR TARİHİ : 02.03.2023
MAHKEMESİ : Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/95 E., 2021/430 K.
KARAR : İstinaf başvurusunun esastan reddine
İLK DERECE MAHKEMESİ : … 2. Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki galle fazlasına müstehak vakıf evladı olduğunun tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulü ile davacının vakıf evladı olduğunun tespitine karar verilmiştir.
Kararın davalı … vekili ile davalı Mülhak Vakıf vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince her iki davalının da istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı … ve davalı Mülhak Vakıf vekillerince ayrı ayrı temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı …’ın daha önce mahkeme kararı ile vakıf evladı olduğu tespit edilen …’ın oğlu olduğunu ileri sürülerek davacı …’ın da Mülhak …’nın vakıf evladı olduğunun tespiti ile gelir fazlasından yararlanmasına karar verilmesi istemiştir.
II. CEVAP
1. Davalı … vekili cevap dilekçesinde; davacının davasını ispatlayamaması halinde davanın reddine, yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini savunmuştur.
2. Davalı Mülhak Vakıf vekili cevap dilekçesinde; davacının taleplerinin yasal dayanağının bulunmadığını, dolayısıyla davacının dava dilekçesindeki taleplerinin reddinin gerektiğini, davacı tarafın taleplerine karşı zaman aşımı ve hak düşürücü süre itirazında bulunduklarını belirterek, haksız ve dayanaksız davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini savunmuştur.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının babası ….’in …’te kurulu … … Ağa Vakfının erkek ve ön batında olduğu … Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 25.10.1989 tarihli ve 1989/208 Esas, 1989/304 Karar sayılı ilamı ile tespit edildiği, davacının da …’nın vakfedeninin soyundan gelen erkek evlat olduğu, davacının ön batın olan babasına göre sonraki batın erkek evlat olduğu, mahkemece talep edilenden daha azına karar verilebileceği de göz önüne alınarak davacı …’nın davalı Mahmud Paşa Zade El Hac … Ağa Bin Recep Ağa Bin Mahmud Paşa (… … Ağa) Vakfı’nın yalnızca vakıf evladı olduğunun kanıtladığı gerekçesi ile davacının davasının kısmen kabulü ile Vakfın vakıf evladı olduğunun tespitine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, davalı Mülhak vekili ile davalı … vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
1. Davalı Mülhak Vakıf vekili istinaf başvuru dilekçesinde; davacı tarafın taleplerine karşı zamanaşımı ve hak düşürücü süre itirazında bulunduklarını, davacının dava açmakta hukuki yararının bulunmadığını, vakıfnamede vakfın gelir fazlasının batın tertibi üzere erkek evlatlarına bırakıldığını, davacının davasını 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 6 ncı maddesi gereğince ispat etmesi gerektiğini, gerekli belgelerin mahkemece celp edilmesi halinde açılan davanın haksız ve hukuka aykırı olduğunun açıkça anlaşılacağını ileri sürerek yerel mahkeme kararının bozularak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
2. Davalı … vekili istinaf başvuru dilekçesinde; davacının davasını 6100 sayılı Kanun’un 6 ncı maddesi gereğince ispat etmesi gerektiğini, davacının babasının vakfı evladı olmasının yeterli olmadığını, davacı ile vakfeden arasında soybağı bulunup bulunmadığına göre karar verilmesi gerektiğini açıklayarak, yeniden yargılama yapılmak üzere dosyanın ilgili mahkemesine gönderilmesini istemiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; gerekçeli ve denetime elverişli bilirkişi raporu ile davacının murisi babası …’ın davalı Vakfın galleye müstehak vakıf evladı olduğunun tespit edilmiş olduğu gözetildiğinde vakıf evladı talebi yönünden ırsiyet ilişkisinin kanıtlandığı, ancak galle yönünden vakfiyedeki koşulların gerçekleşmediği saptanarak davacının talebi ve talepten daha azına karar verilebileceği gözetilerek davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olmasında isabetsizlik bulunmadığı gerekçesi ile davalı … ve davalı Vakfın yerinde görülmeyen istinaf başvurularının 6100 sayılı Kanun’un 353/(1)-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, davalı Mülhak … … Ağa Bin Recep Vakfı vekili ile davalı … vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
1. Davalı Mülhak Vakıf vekili temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeleri tekrar ederek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.
2. Davalı … vekili temyiz dilekçesinde, istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeleri tekrar ederek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, vakfın gelir fazlasından faydalanma amacına yönelik galle fazlasına müstehak vakıf evladı olduğunun tespiti istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Kanun’un 369/1, 370 ve 371 inci maddeleri, 5737 sayılı Vakıflar Kanunu’nun (5737 sayılı Kanun) 3, 6, 7, 75 ve 76 ncı maddeleri, Vakıflar Yönetmeliğinin 23, 28, 53 ve 55 inci maddeleri, 24.02.1943 tarihli ve 1942/27 Esas, 1943/11 Karar sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı
3. Değerlendirme
Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile İlk Derece Mahkemesi ve Bölge Adliye Mahkemesi kararlarındaki gerekçelere, 6100 sayılı Kanun’un 369/1 inci maddesi de gözetilerek yapılan incelemede aynı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden biri de bulunmadığına göre, temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davalı … vekili ile davalı Mülhak Vakıf vekilinin temyiz dilekçelerinde ileri sürdükleri nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR :
Açıklanan sebeplerle ;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesi uyarınca ONANMASINA,
59,30’ar TL peşin harcın onama harcına mahsubu ile kalan 120,60’şar TL’nin temyiz eden davalı Mülhak … … Ağa Bin Recep Vakfı ile davalı … Müdürlüğünden ayrı ayrı alınmasına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,02.03.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.