YARGITAY KARARI
DAİRE : 8. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2021/5094
KARAR NO : 2023/1596
KARAR TARİHİ : 20.03.2023
MAHKEMESİ : Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2020/94 E., 2020/173 K.
KARAR : Yeniden esas hakkında hüküm kurulmasına
İLK DERECE MAHKEMESİ : Ergani 1.Kadastro Mahkemesi
Taraflar arasındaki kadastro tespitine itiraz davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince asli müdahil Hazinenin davasının kabulüne, diğer davaların reddine karar verilmiştir.
Kararın birleşen dosya davacısı … vekili, davacı …, davalı … ile … vekili ve davalı … vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurularının esastan reddine ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 353/(1)-b.2 maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle asli müdahil Hazinenin davasının kabulüne diğer davaların reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı birleşen dosya davacısı … vekili, davacı … ve davalı … vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
1. Kadastro sırasında Diyarbakır ili, … ilçesi, … Mahallesi çalışma alanında bulunan 201 ada 38 parsel sayılı 27.177,72 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, vergi kaydı, irsen intikal, taksim ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle … adına; 202 ada 2 parsel sayılı 29.016,67 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, vergi kaydı, irsen intikal, taksim ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle … adına; 203 ada 1 parsel sayılı 29.670,99 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, vergi kaydı, irsen intikal, taksim ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle … adına tespit edilmiştir.
2. Davacı … dava dilekçesinde; tapu kaydı ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak, taşınmazların yıllardan beri kendisinin ve ailesinin kullanımında bulunduğunu açıklayarak, 201 ada 38 parsel, 202 ada 2 parsel ve 203 ada 1 parsel sayılı taşınmazların tespitlerinin iptal edilerek adına tesciline karar verilmesini istemiştir.
3. Müdahil Hazine vekili müdahale dilekçesinde; çekişmeli 201 ada 38 parsel, 202 ada 2 parsel ve 203 ada 1 parsel sayılı taşınmazların devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden kadim mera niteliğinde olduklarını, yapılan tespitin hatalı olduğunu açıklayarak, taşınmazların mera olarak sınırlandırılmasını istemiştir.
4. Birleşen dosya davacı … vekili dava dilekçesinde; çekişmeli 202 ada 2 parsel sayılı taşınmazın tapu kaydına dayanarak tespitinin iptali ile 1/2 oranında müvekkili adına tesciline karar verilmesini istemiştir.
II. CEVAP
Davalı … vekili cevap dilekçesinde; davaların birlikte görülmesini gerektirir hukuki sebep bulunmadığını, harcın ikmal edilmediğini ayrıca taşınmaza ilişkin tapu kaydının da bulunduğunu, tapu kaydında yazılı kişilerden müvekkilinin satın aldığını, 202 ada 2 parselin de bu satın alınan araziler içinde kaldığını açıklayarak, davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile hava fotoğraflarında taşınmazda tarımsal faaliyet yapılmadığının, ziraatçı bilirkişi raporunda taşınmazlarda yoğun ve sık şekilde toprağa gömülü büyük taşların ve mera bitki popülasyonunun yoğun şekilde bulunduğunun tespit edildiği, taşınmazlarda ekonomik amaca uygun zilyetliğin de olmadığı, öte yandan davacı …’ın 202 ada 2 parsel dışındaki taşınmazlarla ilgili talebinden feragat ettiği, dayandığı tapu kaydının ise 202 ada 2 parsel sayılı taşınmazı kapsamadığı gerekçesiyle, asli müdahil Hazinenin davasının kabulüne, taşınmazların kadastro tespitlerinin iptali ile aynı ada ve parsel numarası verilerek mera vasfıyla Hazine adına tesciline ve özel siciline kaydına, diğer davaların ise gerek feragat gerek esas nedeniyle reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı birleşen dosya davacısı … vekili, davacı …, davalı … ile … vekili ve davalı … vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
1. Davacı … istinaf dilekçesinde; 202 ada 2 parsel sayılı taşınmazın kadim olarak irsen intikal suretiyle zilyetliğinde olduğunu, tapu kayıtlarının uygulanmadığını, 1994 yılına ait hava fotoğrafında kullanım olduğunun belirlendiğini ileri sürerek, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını davalarının kabulüne karar verilmesini istemiştir.
2. Birleşen dosya davacısı … vekili istinaf dilekçesinde; İlk Derece Mahkemesinin araştırmasının yerleşik içtihatlara uygun olmadığını, alınan raporların yetersiz olduğunu, taşınmaz başında tapu kayıtlarının uygulanmadığını ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını davalarının kabulüne karar verilmesini istemiştir.
3. Davalı … ile … vekili istinaf dilekçesinde; İlk Derece Mahkemesinin araştırmasının yerleşik içtihatlara uygun olmadığını, mahallinde alınan beyanların yanlı olduğunu ileri sürerek, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
4. Davalı … vekili istinaf dilekçesinde; …’nun tutanak bilirkişisi olarak taşınmazın kendisine ait olduğunu ifade ettiğini, 3091 sayılı Kanun’un emniyet ve asayişi, tasarrufa ilişkin güvenliği ve kamu düzenini sağlamaya yönelik bir kanun olup, bu Kanuna göre verilen kararlara göre mülkiyet hükümleri uyarınca köylülerin taşınmazlara yönelik müdahalelerinin men edildiği, taşınmazda çeltik tarımı yapıldığını ileri sürerek, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını davalarının kabulüne karar verilmesini istemiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesinde belirtilen hususlar isabetli olduğundan istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmesi gerektiği ancak taşınmazın mera olarak sınırlandırılmasına karar verilmesi gerekirken Hazine adına tesciline karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğu gerekçesiyle, İlk Derece Mahkemesinin kararının kaldırılarak yeniden düzeltilmiş şekli ile asli müdahil Hazinenin davasının kabulüne, taşınmazların kadastro tespitlerinin iptali ile dava konusu taşınmazların mera vasfıyla sınırlandırılarak ayrı ayrı özel sicillerine kaydına, gerçek kişilerin davalarının gerek feragat gerek esas nedeniyle reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı birleşen dosya davacısı … vekili, davacı … ve davalı … vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
1. Davacı … temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeleri tekrar ederek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.
2. Birleşen dosya davacısı … vekili temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeleri tekrar ederek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.
3. Davalı … vekili temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeleri tekrar ederek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, temyize konu edilen çekişmeli 202 ada 2 parsel sayılı taşınmazın mera vasfında olup olmadığı ve zilyetlikle kazanım koşullarının oluşup oluşmadığına ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Kanun’un 369/1, 370 ve 371 inci maddeleri, 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 14 ve 16 ncı maddeleri
3. Değerlendirme
Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile Bölge Adliye Mahkemesi kararındaki gerekçeye, 6100 sayılı Kanun’un 369/1 inci maddesi de gözetilerek yapılan incelemede aynı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden biri de bulunmadığına göre, temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup birleşen dosya davacısı … vekili, davacı … ve davalı … vekilinin dava konusu 202 ada 2 parsele yönelik temyiz dilekçesinde ileri sürdükleri nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesi uyarınca ONANMASINA,
179,90 TL onama harcının temyiz eden davacı … ‘ndan alınmasına,
54,40’ar TL peşin harcın onama harcına mahsubu ile kalan 125,50’şer TL’nin temyiz eden davalı … ve birleşen dosya davacısı …’dan ayrı ayrı alınmasına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,20.03.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.