YARGITAY KARARI
DAİRE : 8. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2021/6746
KARAR NO : 2023/5781
KARAR TARİHİ : 01.11.2023
…
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2013/706 E., 2016/184 K.
…
…
…
KARAR : Davanın kabulüne
Taraflar arasında görülen tapu iptali ve tescil ile müdahalenin men’i ve şerhlerin terkini davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararı davacı … İdaresi vekili, davalı … ve müşterekleri vekili ile katılma yoluyla davalı … vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
1. … ili … ilçesi … Köyü çalışma alanında bulunan 749 parsel … 45.400 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz tarla vasfı ile … ve … adına tapuda kayıtlı olup üzerinde … ve … adına kamulaştırma şerhleri ile taşınmazın 6831 … Orman Kanunu’na (6831 … Kanun) göre orman sınırları içerisinde kaldığına dair şerh mevcuttur.
2. Davacı … İdaresi vekili dava dilekçesinde; davaya konu taşınmazın orman sınırları içerisinde kalan bölümünün tapusunun iptali ile orman vasfı ile tescilini üzerindeki şerhlerin terkinini ve müdahalenin men’ini istemiştir.
II. CEVAP
Davalılar davanın reddini savunmuştur.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesi yukarıda yazılı kararı ile “davanın kabulü ile çekişmeli 749 parsel … taşınmazın orman olması nedeni ile 07/12/2015 tarihli bilirkişi rapor ve krokisinde A harfi ile gösterilen 810,99 m2 kısmının tapu kaydının iptali ile davacı … İdaresi adına tesciline, Orman İdaresi adına tescile karar verilen kısım üzerindeki tapulaştırma kaydındaki kamulaştırma şerhinin terkinine, Orman İdaresi adına tesciline karar verilen taşınmaza müdahalenin men’ine, davalı … dışındaki davalılar yönünden davanın reddine” karar verilmiştir.
IV. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı; davacı … İdaresi vekili, davalı … vekili, davalı … ve müşterekleri vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
1. Davacı … İdaresi vekili; kısa karar ve gerekçeli kararın çelişkili olduğunu, taşınmazın … lehine kamulaştırıldığını, dolayısıyla diğer davalılar yönünden davanın konusuz kaldığını, Devlet Su İşleri lehine verilen şerhin terkininin talep edildiğini ve bu talebin haklı olduğunu, buna rağmen Devlet Su İşleri lehine vekalet ücretine hükmedilmesinin doğru olmadığını, ayrıca harçlardan muaf oldukları gerekçeleri ile kararın bozulmasını talep etmiştir.
2. Davalı … vekili; kararın hatalı olduğu belirterek ve ayrıca muaf olmaları gerekçeleri ile kararın bozulmasını talep etmiştir.
3. Davalı … ve müşterekleri vekili, Karayolları Genel Müdürlüğünün taşınmazın kamulaştırılması amacıyla açtığı dava ve Orman İdaresi tarafından İdare Mahkemesinde kamulaştırma işleminin iptali için açtığı davanın devam ettiğini, bu nedenle İdare Mahkemesinin sonucunun beklenmesi ve Karayolları Genel Müdürlüğünün davası ile birleşmesi hususunun düşünülmesi gerektiğini, çekişmeli 749 parsel … taşınmazın 874 ve 875 parsel numaralarını aldığını belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, tapu iptali ve tescil ile müdahalenin men’i ve şerhlerin terkini istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 … Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 … Kanun) Geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 … Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 1086 … Kanun) 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedinci fıkrası ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası.
3. Değerlendirme
Orman tarafından açılan tahdide dayalı tapu iptali tescil, şerhlerin terkini ve men’i müdahale davasında yetersiz araştırma ve inceleme sonucu karar verilmiştir. Şöyle ki; çekişmeli taşınmazın bulunduğu yörede 1953 yılında 3116 … Orman Kanunu’na (3116 … Kanun) göre orman kadastrosu yapıldığı anlaşılmakla birlikte bu çalışmaya ilişkin bilgi ve belgeler dosya arasına getirilmemiştir. Yine 1970 yılında tesis kadastrosu yapıldığı anlaşılmakla birlikte tapunun tedavülleri ile birlikte tüm geldi gittileri getirilmediğinden taşınmazın hangi aşamalardan geçtiği net olarak belirlenememiştir. Dosyadaki mevcut bilgi ve belgelere göre ise 749 parsel … 45.400 metrekare yüzölçümündeki taşınmazın tarla vasfında olduğu ve tapuda üzerinde orman sınırları içinde kaldığına dair şerh ile Devlet Su İşleri ve Karayolları Genel Müdürlükleri lehine kamulaştırma şerhlerinin yazılı olduğu, ancak taşınmazın kökünün neden … Köyü 16 parsel … taşınmaz iken ne şekilde 749 parsel olduğu neden ve ne şekilde ifraz edildiği anlaşılamamıştır.
Ayrıca Devlet Su İşleri tarafından açılan kamulaştırma davasının sonuçlandığı, taşınmazın 26.362 metrekare yüzölçümü ile 874 parsel numarasıyla ifraz edilmek suretiyle tapuya tescil edildiği anlaşılmakla birlikte kamulaştırılma dosyası işbu dosya içinde olmadığından denetlenememiştir. Yine … tarafından açılan kamulaştırma davasının derdest olduğu belirtilmiş ise de yargılama devam ederken sonuçlanıp sonuçlanmadığı araştırılmamıştır. Buna ilave olarak; haricen yapılan araştırmada 749 parsel … taşınmazın tapuda güncel hali ile 105 ada 15 parsel ve 105 ada 16 parsellere ifraz edildiği belirlenmiş olup dosya kapsamında bu yönde araştırma yapılmadığından ifraz edilme nedeni tespit edilememiştir. Ayrıca iddia edildiği üzere Orman İdaresi tarafından kamulaştırma işlemlerinin iptali için açılmış dava olup olmadığı da araştırılmamıştır.
Diğer taraftan yörede 1997 yılında 3302 … 31.8.1956 tarihli ve 6831 … Orman Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’la (3302 … Kanun) değişik 6831 … Orman Kanunu’na (6831 … Kanun) göre orman kadastrosu, aplikasyon ve 2/B çalışmaları yapıldığı anlaşılmakla birlikte bilirkişi raporlarında 749 parsel … taşınmazın A harfi ile gösterilen bölümünün hangi çalışmadan kaynaklı tahdit içinde kalmadığı belirlenmediği gibi 749 parselin ifraz edildiği de göz önüne alınırsa A kısmının ifrazla oluşan hangi parsel içinde kaldığı da anlaşılamamış olup 749 parsel yönünden kurulan hükmün tapuda infazında sıkıntı olacağı düşünülmemiştir.
Bunun yanında İlk Derece Mahkemesince yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı … Müdürlüğünden alınarak davacıya verilmesi şeklinde hüküm kurulmuş ise de 19.01.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6099 … Kanunun 16. maddesiyle 3402 … Kanun’a eklenen “Kadastro işlemi ile oluşan tesbit ve kayıtların iptali için Devlet veya diğer kamu kurum ve kuruluşları tarafından kayıt lehtarına karşı kadastro mahkemeleri ile genel mahkemelerde açılan davalarda davalı aleyhine vekâlet ücreti dahil, yargılama giderine hükmolunmaz” şeklindeki 36/A maddesi ve 17 nci maddesi ile eklenen “Bu Kanunun 36/A maddesi hükmü, henüz infaz edilmemiş yargı kararlarındaki vekâlet ücreti dâhil yargılama giderleri için de uygulanır” şeklindeki Geçici 11 inci maddesi hükümleri gereğince davacı … İdaresinin açtığı dava nedeniyle davalı aleyhine yargılama giderleri ve vekalet ücretine hükmedilmesi doğru olmamıştır.
Ayrıca İlk Derece Mahkemesince yargılama harçları davacı … İdaresi üzerinde bırakılmış ise de karar tarihinden sonra, 28.04.2018 tarihinde yürürlüğe giren 7139 … Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğünün Teşkilat Ve Görevleri Hakkında Kanun İle Bazı Kanunlarda ve Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un (7139 … Kanun) 33 üncü maddesi ile …, 02.07.1964 tarihli ve 492 … Harçlar Kanunu’na (492 … Kanun) göre alınan harçlardan, bu Kanun’da belirtilen görevleri kapsamında düzenlenen kâğıtlar sebebiyle damga vergisinden ve tapu ve kadastro işlemlerinden kaynaklanan döner sermaye hizmet bedellerinden muaftır hükmü gereğince Orman İdaresinin açtığı dava nedeniyle aleyhine harçlara hükmedilemeyeceği dikkate alınarak karar verilmelidir.
O halde, İlk Derece Mahkemesince doğru sonuca ulaşılabilmesi için, çekişmeli taşınmazın bulunduğu yörede yapıldığı anlaşılan orman tahditlerine ilişkin işe başlama, çalışma, işi bitirme ve sonuçlarının askı ilan tutanakları ile taşınmazın bulunduğu yeri orman tahdit sınır noktalarıyla birlikte gösterir onaylı orman tahdit harita örnekleri ayrı ayrı dosya arasına alınmalı, dava konusu 749 parsel … taşınmazın güncel tapu kaydı krokileri ile kadastro paftaları ve tüm tedavülleri, geldi ve gittileri ile birlikte dosya arasına alınmalı, … ve … tarafından açılan kamulaştırma dava dosyaları, yine varsa Orman İdaresi tarafından açılan kamulaştırma işlemlerinin iptaline yönelik dava dosyası işbu dosya içine alındıktan sonra önceki bilirkişiler dışında halen Tarım ve Orman Bakanlığı ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman orman mühendisleri arasından seçilecek üç orman mühendisi bilirkişi kurulu ve bir fen elemanı aracılığıyla yeniden keşif yapılmalıdır.
Keşifte orman sınır noktaları tutanak ve haritalarda yazılı mevki, yer, kişi isimleri ile açı ve mesafelere göre, orman kadastrosu tutanakları ve haritalarının düzenlenmesinde kullanılan hava fotoğrafları ve memleket haritalarından yararlanılarak, değişik açı ve uzaklıklardaki en az 6-7 adet orman sınır noktası bulunup röperlenmeli, orman kadastrosu ile ilgili sınır noktaları aynı ölçeğe çevrilerek, çekişmeli taşınmazın yörede yapılan tüm orman kadastro haritalarına göre konumu genel kadastro paftası üzerinde ve aynı ya da yakın orman sınır hatlarında dava konusu edilen parseller varsa, bunların tümü birleşik harita üzerinde denetime elverişli olması açısından her bir çalışma sınırı farklı renklerle gösterilmeli; tutanaklardaki anlatımlar değerlendirilmeli; tutanaklarla tahdit haritası arasında çelişki bulunup bulunmadığı belirlenmeli; çelişki bulunmakta ise çekişmeli parsel yönünden tahdit tutanakları ile haritalar arasındaki çelişki tahdit tutanaklarına değer verilmek suretiyle giderilecek şekilde müşterek imzalı, tereddüte mahal bırakmayacak, açıklamalı, krokili rapor alınmalı, yukarıda belirtilen şekilde toplanacak tüm kanıtlar birlikte değerlendirilip, ulaşılacak sonuca göre bir hüküm kurulmalıdır.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacı … İdaresi vekili, davalı … ve müşterekleri vekili ile davalı … vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile 6100 … HMK’nin Geçici 3. maddesi yollaması ile 1086 … HUMK’un 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA,
Harçtan muaf olduğundan Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğünden (DSİ) harç alınmasına yer olmadığına,
6001 … Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkındaki Kanun’un 12 inci maddesine göre, davalı … Müdürlüğünden harç alınmasına yer olmadığına,
Peşin harcın istek halinde temyiz eden davalı … ve müştereklerine iadesine,
1086 … Kanun’un 440/I maddesi gereğince Yargıtay ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,
01.11.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
…