YARGITAY KARARI
DAİRE : 8. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2021/7616
KARAR NO : 2023/216
KARAR TARİHİ : 23.01.2023
MAHKEMESİ : Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2020/634E., 2020/602 K.
KARAR : İstinaf başvurusunun esastan reddine
İLK DERECE MAHKEMESİ : Ergani 1. Kadastro Mahkemesi
Taraflar arasındaki kadastro tespitine itiraz davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verilmiştir.
Kararın davacı Hazine vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı Hazine vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
1.Kadastro sırasında, Diyarbakır ili, … ilçesi, … Mahallesi çalışma alanında bulunan 122 ada 1 parsel sayılı 31.142,00 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, Geçici 8 inci madde uyarınca kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayalı olarak susuz tarla vasfıyla davalı adına tespit edilmiştir.
2.Davacı Hazine vekili, çekişmeli taşınmaz bakımından davalı lehine zilyetlikle kazanma koşullarının gerçekleşmediğine ve orman sayılan yerlerden olduğuna dayanarak çekişmeli taşınmazın tespitinin iptali ile Hazine adına tesciline karar verilmesini istemiştir.
II. CEVAP
Davalı, davanın reddini savunmuştur.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 05.12.2019 tarihli ve 2019/91 Esas, 2019/171 Karar sayılı kararıyla; çekişmeli taşınmazın A kısmının orman sayılmayan ve devletin hüküm tasarrufu altında bulunmayan yerlerden olduğu, davalı tespit maliki lehine zilyetlikle edinme koşullarının oluştuğu gerekçesiyle davanın kısmen kabul kısmen reddine, 122 ada 1 parselin kadastro tespitinin iptaliyle 01.11.2019 havale tarihli harita mühendisi bilirkişi raporu ve ekindeki kroki de B harfi ile gösterilen 3.053,38 metrekarelik kısmının ham toprak vasfıyla Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline, aynı tarihli rapor ve ekinde A harfi ile gösterilen 28.088,62 metrekarelik kısmın tespit gibi tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davacı Hazine vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davacı Hazine vekili istinaf dilekçesinde, bilirkişi raporlarının çelişkili olduğunu, orman ve zilyetlik araştırmasının yetersiz olduğunu ve eksik inceleme ile karar verildiğini beyanla İlk Derece mahkemesi kararının redde yönelik kısmının kaldırılmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davacı Hazine vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacı Hazine vekili temyiz dilekçesinde, davalı lehine imar ihya ve zilyetlikle kazanma koşullarının oluşmadığını, eksik inceleme ile karar verildiğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, dava konusu taşınmazın orman sayılan veya devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden olup olmadığı, değilse davalı yararına zilyetlikle kazanma koşullarının oluşup oluşmadığı noktasında toplanmaktadır.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 veya 371 inci maddeleri, Anayasa’nın “Ormanların Korunması ve Geliştirilmesi” kenar başlıklı 169 uncu maddesi, 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun (3402 sayılı Kanun) 14 üncü ve 17 nci maddesi, 6831 sayılı Orman Kanunu’nun (6831 sayılı Kanun) 1 inci maddesi
3. Değerlendirme
1.İlk Derece Mahkemesince yazılı şekilde karar verilmişse de dosya kapsamında çakıştırması yapılan 1984, 2002, 2001 hava fotoğraflarında A rumuzlu bölümün tamamının aynı nitelikte olmadığı, kuzeybatı kısmında sürüm izleri ve zilyetlik emareleri bulunduğu, geri kalan kısmın ise ham toprak vasfında olduğu ve doğu kısmından kuru dere geçtiği anlaşılmaktadır.
2. Bu nedenle mahkemece 122 ada 1 parselin A ile gösterilen bölümün farklı nitelik arz eden kısımlarının yüzölçümleri belirlenmesi için harita mühendisi bilirkişiden ek rapor alınarak, zilyetlik koşullarının oluştuğu anlaşılan kuzeybatı bölümü bakımından davanın reddine, ham toprak niteliğinde olduğu anlaşılan doğu ve güneydoğu kısmı bakımından ise davanın kabulü ve ham toprak vasfıyla Hazine adına tesciline karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1.Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
2.İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bir örneğinin de Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,23.01.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.